BazEkon - The Main Library of the Cracow University of Economics

BazEkon home page

Main menu

Author
Pociecha Józef (Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie)
Title
Polska statystyka publiczna - od sejmu czteroletniego do współczesności
Polish Public Statistics - from the Four-Year Sejm to the Present Day
Source
Folia Oeconomica Cracoviensia, 2017, vol. 58, s. 5-22, bibliogr. s. 21-22
Keyword
Statystyka publiczna, Historia
Public statistics, History
Note
summ., streszcz.
Abstract
Podstawowym dowodem istnienia statystyki publicznej w państwie jest dokonywanie w nim spisów powszechnych. W Polsce pierwszy spis powszechny odbył się w roku 1789, będąc wykonaniem ustawy Sejmu Czteroletniego, co można uznać za początek polskiej statystyki publicznej. Po rozbiorach Polski statystyka publiczna rozwijała się w kolejnych tworach politycznych powstających na ziemiach polskich, jakimi były: Księstwo Warszawskie, Królestwo Polskie oraz autonomiczna Galicja. W 1918 roku, w odrodzonej Polsce, powstał Główny Urząd Statystyczny, który zbudował państwowy system statystyki publicznej. Wybuch drugiej wojny światowej zniszczył polską statystykę publiczną. Po zakończeniu wojny nastąpiła dość szybka odbudowa systemu statystyki publicznej, wkrótce jednak, w okresie stalinowskim nastąpił jego wyraźny regres. Ponowny rozwój badań statystycznych nastąpił po 1956 roku i był kontynuowany z różną intensywnością, związaną aktualną sytuacją społeczno-polityczną kraju. Kolejne wyzwania przed polską statystyką publiczną stanęły w okresie transformacji ustrojowej po roku 1989 oraz w okresie dostosowania polskiego systemu do wymogów europejskiego systemu statystycznego w okresie przedakcesyjnym Polski do Unii Europejskiej. (abstrakt oryginalny)

The primary evidence of the existence of official statistics in the country is making censuses. In Poland the first census took place in the year 1789, under the law the Four-Year Sejm. It can be considered as the beginning of Polish official statistics. After the partitions of Polish state, public statistics developed in subsequent political forms arising from Polish lands, which were: the Duchy of Warsaw, the Polish Kingdom and the autonomous Galicia. In 1918, when Poland was reborn, the Central Statistical Office came into existence and built the system of public statistics. The outbreak of the second world war destroyed the system of official statistics. After the war, there has been a fairly rapid restoration of public statistics system, but soon, during the period of Stalinism occurred as his regress. Re-development surveys occurred after 1956 and continued with varying intensity during PPR time. The next challenges for the Polish public statistics was the period of transformation after 1989 and the period of adaptation of Polish public statistics system to the requirements of the European Union. (original abstract)
Accessibility
The Main Library of the Cracow University of Economics
The Library of Warsaw School of Economics
The Main Library of Poznań University of Economics and Business
Full text
Show
Bibliography
Show
  1. Berger J. (2013), Podwaliny polskiej statystyki w perspektywie historycznej, w: Historia i aktualne wyzwania wobec statystyki publicznej, GUS, Warszawa.
  2. Buszko J. (2000), Od niewoli do niepodległości 1864-1918, FOGRA, Kraków.
  3. Buzek J. (1930), Historia ogólna Głównego Urzędu Statystycznego od roku 1918 do roku 1928, Kwartalnik Statystyczny, t. VII, z. 2.
  4. Domański Cz. (2009), Fryderyk Jozef Moszynski - the First Polish Statistician, Acta Univeritatis Lodziensis, Folia Oeconomica, 228.
  5. Domański Cz., Jędrzejczak A. (2015), Rozwój statystyki łódzkiej, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź.
  6. Karwacka I. (1968), Biura statystyczne w Krakowie i we Lwowie, Wiadomości Statystyczne, R. 13.
  7. Oleński J. (2006), Misja polskiej statystyki publicznej w latach 2006-2011 oraz strategia jej realizacji, GUS, Warszawa.
  8. Pociecha J. (2016), Korzenie polskiej statystyki publicznej - statystyka i statystycy galicyjscy na początku XX wieku, Folia Oeconomica Cracoviensia, Vol. LVII.
  9. Statystycy polscy (2012), Główny Urząd Statystyczny, Warszawa. Walczak T. (2013a), Powołanie i funkcjonowanie Głównego Urzędu Statystycznego w okresie międzywojennym, w: Historia i aktualne wyzwania wobec statystyki publicznej, GUS, Warszawa.
  10. Walczak T. (2013b), Przebudowa polskiej statystyki w okresie transformacji ustrojowej kraju w latach 1989-2004, w: Historia i aktualne wyzwania wobec statystyki publicznej, GUS, Warszawa.
  11. Walczak T. (2013c), Zmienne warunki funkcjonowania statystyki oficjalnej w okresie po II wojnie światowej, w: Historia i aktualne wyzwania wobec statystyki publicznej, GUS, Warszawa.
  12. Witkowski J. (2003), Rozwój statystyki społecznej w Polsce - ważne wyzwania, Wiadomości Statystyczne, nr 7/8.
  13. Zdrodowska S. (1992), Losy księgozbioru Biblioteki GUS w okresie okupacji hitlerowskiej, Wiadomości Statystyczne, nr 12.
Cited by
Show
ISSN
0071-674X
Language
eng
Share on Facebook Share on Twitter Share on Google+ Share on Pinterest Share on LinkedIn Wyślij znajomemu