BazEkon - The Main Library of the Cracow University of Economics

BazEkon home page

Main menu

Author
Héda Veronika
Title
Specyfika zarządzania kulturą na Węgrzech
Specificity of Cultural Management in Hungary
Source
Zarządzanie w Kulturze, 2013, t. 14, z. 2, s. 183-195, bibliogr. 26 poz.
Culture Management
Keyword
Kultura, Zarządzanie kulturą, Muzea, Biblioteki, Instytucje kultury, Regulacje prawne, Polityka kulturalna
Culture, Cultural management, Museums, Libraries, Cultural institutions, Legal regulations, Cultural policy
Note
summ.
Country
Węgry
Hungary
Abstract
Węgry to kraj stosunkowo niewielki: jego powierzchnia wynosi nieco ponad 93 000 km2, a to znaczy, że jest trzy razy mniejszy niż Polska. Liczba ludności Węgier jest prawie cztery razy mniejsza ni ż w Polsce i wciąż obserwujemy tendencję spadkową. Pomimo to (albo właśnie z tego powodu) Węgry nie dają się zasymilować kulturze globalnej ani europejskiej, raczej mocno i świadomie pielęgnują nie tylko swój legendarnie trudny dla obcokrajowców język, ale też swoje wyjątkowe elementy kulturowe, a razem z nimi swój sposób zarządzania kulturą. Jako kraj postkomunistyczny, Węgry mają podobne problemy w zakresie zarządzania kulturą co inne kraje Europy Środkowo-Wschodniej, w tym samym czasie co one stały się bowiem państwem demokratycznym. Kwestie roli państwa w kształtowaniu życia kulturalnego czy finansowania kultury szczególnie w dobie kryzysu są sporne, a dyskusje nie prowadzą do konsensusu. Specyfika zarządzania kulturą na Węgrzech, poza problemami typowymi dla wielu demokracji, jest ściśle związana z historią XX wieku, z wydarzeniami, które trwale wpłynęły na tożsamość i kulturę narodową tego kraju. Tę kompleksową sytuację sfery społecznej, artystycznej oraz politycznej opisuje doskonale jedno słowo: Trianon. (fragment tekstu)

As a former communist state, Hungary encounters similar problems with culture management as the other countries of Central Europe, since they have become democratic countries at the same time. The issues of the state's role in shaping cultural life and of culture funding especially in the time of crisis are disputed, and the discussions do not lead to any consensus. The specifi city of cultural management in Hungary, in addition to a number of typical problems of democracy, is closely linked to the history of the 20th century and the events which permanently affected the national identity and culture of the country. Since the end of World War I the matter of a cultural nation has caused Hungary many problems, but also created many possibilities by the Hungarian national minority living in the neighboring countries and the offi cially recognized nationalities living in Hungary. The current government led by Prime Minister Viktor Orbán, being aware of these extra human and cultural resources, has been integrating them tightly with the Hungarian cultural system. However, culture seems to have a secondary position in the state structure, being represented only by a state secretariat within the enormous Ministry of Human Resources. For the purpose of giving some examples of the cultural institutions' operation, I describe the legal background of museum institutions, public libraries and general cultural education facilities, basically represented by culture houses and cultural centers. (original abstract)
Accessibility
The Main Library of the Cracow University of Economics
The Library of Warsaw School of Economics
Full text
Show
Bibliography
Show
  1. Konstytucja Węgier (2012), w języku węgierskim: Magyarország Alaptörvénye.
  2. Konstytucja Republiki Węgierskiej (1989-2011), w języku węgierskim: A Magyar Köztársaság Alkotmánya.
  3. Ustawa Nr LXII z 2001 r. o Węgrach żyjących w krajach sąsiadujących, z późn. zm. ważna od 1.03.2013, w języku węgierskim: 2001. évi LXII. törvény a szomszédos államokban élő magyarokról.
  4. Ustawa Nr CLXXIX z 2011 r. o prawach narodowości, z późn. zm. ważna od 3.05.2013 do 31.08.2013, w języku węgierskim: 2011. évi CLXXIX. törvény a nemzetiségek jogairól.
  5. Ustawa Nr XLIII z 2010 r. o centralnych organach administracji państwowej oraz o stanowisku prawnym członków Rządu i sekretariatów stanu, z późn. zm. ważna od 3.05.2013, w języku węgierskim: 2010. évi XLIII. törvény a központi államigazgatási szervekről, valamint a Kormány tagjai és az államtitkárok jogállásáról.
  6. Ustawa Nr CXL z 1997 r. o instytucjach muzealnych, publicznej usługi bibliotecznej i edukacji kulturalnej, z późn. zm. ważna od 01.01.2013, w języku węgierskim: 1997. évi CXL. törvény a muzeális intézményekről, a nyilvános könyvtári ellátásról és a közművelődésről.
  7. Ustawa Nr XXX z 2012 r. o węgierskich wartościach narodowych i hungarikach, z późn. zm. ważna od 28.12.2012, w języku węgierskim: 2012. évi XXX. törvény a magyar nemzeti értékekről és a hungarikumokról.
  8. Centralny Urząd Statystyczny, Spis ludności w 2011 r., Zeszyt 3, Krajowe dane, Budapeszt 2013, w języku węgierskim: Központi Statisztikai Hivatal, 2011. évi népszámlálás, 3. Országos adatok, Bp, 2013.
  9. Földes A., Spirk J., Két államtitkár is bukik, Index (internetowy portal informacyjny), http://index.hu/belfold/2013/02/12/balog_levaltja_a_parlamenti_allamtitkarat_is/ [odczyt: 2.06.2013].
  10. Inkei P., Állami kultúratámogatás és kulturális politika Magyarországon az elmúlt húsz évben [w:] Új utak a művészeti menedzsmentben, Arts & Business Kiadó, Budapest 2011.
  11. Rác A., Ki ellen harcol L. Simon államtitkár?, hvg.hu (Tygodnik Ekonomiczny Online), http://hvg.hu/kultura/20130116_Kulturkampf_ki_ellen_harcol_valojaban [odczyt: 20.01.2013].
  12. Thibaudat J.-P., Apropos de l'annulation de deux spectacles d'Attila Vidnyanszky venus de Hongrie, Dialogues France - Europe centrale (Francuska strona internetowa o kulturze Europy Środkowej), http://europecentrale.asso-web.com/460+apropos-de-lannulation-de-deux-spectacles-dattila-vidnyanszky-venus-de-hongrie.html [odczyt: 11.04.2013].
  13. Varga K., Gulasz z turula, Wołowiec 2008.
  14. Lemondott Szőcs Géza, Index, http://index.hu/belfold/2012/06/13/lemondott_szocs_geza/ [odczyt: 11.04.2013].
  15. Szőcs Géza kormánybiztos lett, Index, http://index.hu/belfold/2013/02/14/szocs_geza_kormanybiztos_lett/ [odczyt: 11.04.2013].
  16. Köszöntjük a Kossuth-díjas Szvorák Katalint, Felvidek.ma (Portal informacyjny Węgrów żyjących na Słowacji), http://www.felvidek.ma/felvidek/kultura/38513-koszontjuk-a-kossuth-dijas-szvorak-katalint [odczyt: 13.04.2013].
  17. "Vajon így kell felépíteni Európát?" - levelek Vidnyánszky Attila mellett, hvg.hu, http://hvg.hu/kultura/20130325_Vajon_igy_kell_felepiteni_Europat level [odczyt: 3.04.2013].
  18. Lettre de Valère Novarina à Attila Vidnyanszky, metteur en scène hongrois dont les spectacles n'ont pas pu venir en France, Dialogues France
  19. Europe centrale, http://europecentrale.asso-web.com/actualite-461-lettre-de-valere-novarina-a-attila-vidnyanszky-metteur-en-scene-hongrois-dont-les-spectacles-n-ont-pas-pu-venir-en-france.html [odczyt: 11.04.2013].
  20. Ministerstwo Zasobów Ludzkich, http://www.kormany.hu/hu/emberi-eroforrasok-miniszteriuma, w języku angielskim: http://www.kormany.hu/en/ministry-of-human-resources [odczyt: 2.06.2013].
  21. Centrum Informacyjne Węgrów Za Granicą, http://www.htmik.hu/ [odczyt: 2.06.2013].
  22. László L. Simon, http://www.lsimonlaszlo.hu/, w języku angielskim: http://www.lsimonlaszlo.hu/en/eletrajz.html, blog w języku węgierskim: http://lsimon.blog.hu/ [odczyt: 2.06.2013].
  23. Krajowa Biblioteka im. Széchényiego, http://www.oszk.hu/ [odczyt: 2.05.2013].
  24. Ogólnokrajowa Biblioteka Języków Obcych i Zbiór Muzyczny, http://www.oik.hu/web/nemzetisegi/rolunk [odczyt: 2.05.2013].
  25. Centrum Kultury MOM, http://momkult.hu/ [odczyt: 2.06.2013].
  26. Narodowy Zbiór Przepisów Prawnych, http://njt.hu/ [odczyt: 2.06.2013].
Cited by
Show
ISSN
1896-8201
Language
pol
URI / DOI
http://dx.doi.org/10.4467/20843976ZK.13.012.1334
Share on Facebook Share on Twitter Share on Google+ Share on Pinterest Share on LinkedIn Wyślij znajomemu