BazEkon - The Main Library of the Cracow University of Economics

BazEkon home page

Main menu

Author
Aleksandrowicz Julia (Uniwersytet VIZJA w Warszawie), Sidorowicz Wojciech (Szkoła Psychoterapii Poznawczo-Behawioralnej, WSB-NLU w Nowym Sączu)
Title
Opieka pielęgniarska nad pacjentem z zaburzeniami ze spektrum autyzmu - studium przypadku
Nursing Care for a Patient with Autism Spectrum Disorders - a Case Study
Source
Rozprawy Społeczne, 2025, t. 19, nr 1, s. 181-189, bibliogr. 18 poz.
Social Dissertations
Keyword
Spektrum zaburzeń autystycznych (ASD), Opieka zdrowotna, Opieka długoterminowa, Opieka nad dzieckiem, Choroby przewlekłe, Studium przypadku
Autism spectrum disorders (ASD), Health care, Long-term care, Childcare, Chronic diseases, Case study
Note
streszcz., summ.
Abstract
Celem pracy jest przedstawienie możliwości zaangażowania się pielęgniarki w opiekę nad dzieckiem z zaburzeniami ze spektrum autyzmu. Materiał i metody: Na potrzeby niniejszego opracowania przeanalizowano dokumentację medyczną oraz inne dokumenty (np. opinie psychologiczne) dotyczące dziecka ze zdiagnozowanymi zaburzeniami ze spektrum autyzmu. Dokonano przeglądu literatury przedmiotu, w szczególności opracowań dotyczących skali występowania zaburzeń ze spektrum autyzmu w szkole oraz zasad postępowania wobec dziecka i jego bliskich. Wyniki: Na podstawie dokonanej analizy przypadku ustalono kluczowe problemy z jakimi mierzy się pacjent oraz jego bliscy. W oparciu o literaturę przedmiotu opracowano model opieki sprawowanej przez pielęgniarkę nad dzieckiem ze spektrum autyzmu. Wnioski: 1. Dziecko z zaburzeniami ze spektrum autyzmu wymaga szczególnej uwagi i holistycznego podejścia. 2. Podstawowym zadaniem pielęgniarki jest realizowanie zaleceń lekarza psychiatry i monitorowanie stanu dziecka. 3. Pielęgniarka musi ściśle współpracować z opiekunami pacjenta, tak żeby zapewnić realizację zaleceń terapeutycznych, ale i rozwiać ich ewentualne obawy związane z obecnym i przyszłym funkcjonowaniem ich dziecka. 4. Prawidłowe oddziaływania terapeutyczne w przypadku ASD to efekt synergii działań różnych profesjonalistów medycznych. Pielęgniarka powinna orientować się w bieżącym stanie pacjenta, wdrożonych działaniach terapeutycznych i w razie potrzeby wskazywać możliwości skorzystania z różnych świadczeń. 5. ASD nie jest zaburzeniem do końca zbadanym, stąd też pielęgniarka sprawująca opiekę nad pacjentem z takim rozpoznaniem powinna śledzić aktualne doniesienia odnośnie tego zaburzenia, by efektywniej wspierać swoich pacjentów i ich opiekunów. (abstrakt oryginalny)

The aim of this study is to present the possibilities of nurses' involvement in the care of children with autism spectrum disorders. Material and methods: For the purposes of this study, medical records and other documents (e.g. psychological opinions) concerning a child diagnosed with autism spectrum disorders were analysed. A review of the literature on the subject was conducted, in particular studies on the prevalence of autism spectrum disorders in schools and guidelines for dealing with children and their families. Results: Based on the case analysis, the key problems faced by the patient and their loved ones were identified. Based on the literature on the subject, a model of nursing care for children with autism spectrum disorders was developed. Conclusions: 1. Children with autism spectrum disorders require special attention and a holistic approach. 2. The primary task of the nurse is to implement the psychiatrist's recommendations and monitor the child's condition. 3. The nurse must work closely with the patient's carers to ensure that therapeutic recommendations are implemented, but also to allay any concerns they may have about their child's current and future functioning. 4. Proper therapeutic interventions in ASD are the result of the synergy of various medical professionals. The nurse should be familiar with the patient's current condition, the therapeutic measures implemented and, if necessary, indicate the possibilities of using various services. 5. ASD is not a fully researched disorder, so nurses caring for patients with this diagnosis should keep up to date with the latest reports on the disorder in order to provide more effective support to their patients and their carers. (original abstract)
Full text
Show
Bibliography
Show
  1. Aleksiejuk, J., Danowska, D., Dunaj, M., Guzowski, A., Krajewska-Kułak, E. (2019). Różne spojrzenie na zaburzenie - w świecie autyzmu. W: E. Krajewska-Kułak, C.R. Łukaszuk, J. Lewko, W. Kułak (red.), Holistyczny wymiar współczesnej medycyny. Tom V (s. 237-247). Uniwersytet Medyczny w Białymstoku.
  2. Bobkowicz-Lewartowska, L. (2013). Zespół Aspergera i zespół nadpobudliwości psychoruchowej - współwystępowanie zaburzeń w kontekście trudności diagnostycznych. Przegląd Naukowo-Metodyczny Edukacja dla Bezpieczeństwa, 4(21), 243-251.
  3. Drzazga-Lech, M., Kłeczek, M., Ir, M. (2021). Różne sposoby definiowania autyzmu. Przegląd stanowisk. Acta Universitatis Lodziensis. Folia Sociologica, 79, 49-62. https://doi.org/10.18778/0208-600X.79.03
  4. Główny Urząd Statystyczny. (2023). Polska w liczbach 2023. Pobrane z: https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/inne-opracowania/inne-opracowania-zbiorcze/polska-w-liczbach-2023,14,16.html
  5. Kossewska, J. (2020). Macierzyństwo w kontekście autyzmu. O stresogennych czynnikach na drodze życia matek dzieci z ASD. Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis Studia Psychologica, 13, 43-67. https://doi.org/10.24917/20845596.13.3
  6. Kustra, E. (2022). Spektrum autyzmu według nowej klasyfikacji ICD-11. Pobrane z: http://mpppkrosno.pl/spektrum-autyzmu-wedlug-nowej-klasyfikacji-icd-11
  7. Naczelna Izba Lekarska. (2024). Zestawienie liczbowe lekarzy i lekarzy dentystów wg dziedziny i stopnia specjalizacji z uwzględnieniem podziału na lekarzy wykonujących i nie wykonujących zawodu. Pobrane z: https://nil.org.pl/uploaded_files/1728370560_04-popr.pdf
  8. Najwyższa Izba Kontroli. (2019). Wsparcie osób z autyzmem i zespołem Aspergera w przygotowaniu do samodzielnego funkcjonowania. Pobrane z: https://www.nik.gov.pl/plik/id,22196,vp,24863.pdf#page=1&zoom=auto,-272,662
  9. Pawlikowska, J., Maciejewska, O. (2018). Funkcjonowanie rodziny z dzieckiem ze spektrum autyzmu. Opieka i terapia. Zeszyty Pracy Socjalnej, 23(2), 133-148. https://doi.org/10.4467/24496138ZPS.18.009.8990
  10. Pietrzak, M., Knoff, B., Kryczka, T. (red.). (2021). Pielęgniarstwo w podstawowej opiece zdrowotnej. Państwowy Zakład Wydawnictw Lekarskich.
  11. Pisula, E. (2022). Zaburzenia ze spektrum autyzmu. W: W. Otrębski, K. Mariańczyk, A. Amilkiewicz-Marek, et al., Podręcznik metodyczny. Standardy przebiegu oceny funkcjonalnej oraz planowania wsparcia edukacyjno-specjalistycznego w przypadku występowania następujących trudności: uszkodzenie słuchu; dysfunkcja wzroku; specyficzne zaburzenia uczenia się; zaburzenia rozwoju mowy i języka; zaburzenia rozwoju intelektualnego; zaburzenia ze spektrum autyzmu (ASD); zaburzenia zachowania i emocji (s. 89-98). Wydawnictwo KUL.
  12. Pisula, E., Chojnicka, I., Tomalski, P. (2016). Ocena efektywności wczesnych interwencji psychospołecznych podejmowanych wobec dzieci z zaburzeniami ze spektrum autyzmu. W: A. Rozetti, A. Słopień, E. Pisula (red.), Spektrum autyzmu - jak pozyskiwać wiarygodne informacje, formułować wskazania oraz oceniać skuteczność stosowanych oddziaływań terapeutycznych (s. 141-164). Krajowe Towarzystwo Autyzmu.
  13. Sanchack, K.E., Craig, T.A. (2016). Autism spectrum disorder: primary care principles. American Family Physician, 94(12), 972-979.
  14. Skawina, B. (2016). Autyzm i zespół Aspergera. Objawy, przyczyny, diagnoza, współczesne metody terapeutyczne. Nová sociálna edukácia človeka V. Medzinárodná interdisciplinárna vedecká konferencia. Prešov, 7.11.2016. Słowacja.
  15. Zarzycka, D., Emeryk, A. (red.). (2020). Pediatria i pielęgniarstwo pediatryczne. Państwowy Zakład Wydawnictw Lekarskich.
  16. Ustawa z dnia 15 lipca 2011 r. o zawodach pielęgniarki i położnej (Dz.U. 2024 poz. 814.)
  17. Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 24 września 2013r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu podstawowej opieki zdrowotnej (Dz.U. 2023 poz. 1427.)
  18. Zarządzenie nr 79/2022/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 29 czerwca 2022r. w sprawie warunków zawarcia i realizacji umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju podstawowa opieka zdrowotna.
Cited by
Show
ISSN
2081-6081
Language
pol
URI / DOI
https://doi.org/10.29316/rs/207431
Share on Facebook Share on Twitter Share on Google+ Share on Pinterest Share on LinkedIn Wyślij znajomemu