BazEkon - Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie

BazEkon home page

Meny główne

Autor
Dzun Włodzimierz
Tytuł
Przedsiębiorstwa w strukturze gospodarstw rolnych
Enterprises in the agricultural farms' structure
Źródło
Zagadnienia Ekonomiki Rolnej, 2008, nr 4, s. 3-16, bibliogr. 20 poz.,
Słowa kluczowe
Gospodarstwa rolne, Przedsiębiorstwo rolne, Indywidualne gospodarstwa rolne
Arable farm, Agricultural enterprises, Individual arable farms
Uwagi
summ.; tabele z danymi statystycznymi przedstawiającymi gospodarstwa rolne według wartości sprzedaży z działalności rolniczej w 2002 r., wielkotowarowe gospodarstwa rolne w 2002 r. według grup obszarowych, gospodarstwa indywidualne według wielkości ekonomicznej, charakterystykę gospodarstw indywidualnych według wielkości ekonomicznej w 2005 r. oraz dane dotyczące zarzadzania i stosunków pracy w indywidualnych gospodarstwach rolmych w 2002 r. według wielkości ekonomicznej i obszarowej.
Abstrakt
Prowadząc rozważania nad sytuacją finansowo- ekonomiczną naszego rolnictwa i nad jego modelem należy podjąć dyskusję nad definicją gospodarstwa rolnego i jego formami organizacyjno-prawnymi. Wydaje się, że kategorie „gospodarstwa indywidualne” i „indywidualne gospodarstwo rolne”, do których powszechnie zalicza się wszystkie gospodarstwa rolne osób fizycznych, są już nieadekwatne do poziomu rozwoju naszego rolnictwa rodzinnego. W strukturze gospodarstw rolnych należy wyróżnić kategorię „przedsiębiorstwo rolnicze”. Do tej kategorii należałoby zaliczyć wysokotowarowe gospodarstwa osób fizycznych (w tym wysokotowarowe gospodarstwa rodzinne) i gospodarstwa osób prawnych. Z przeprowadzonych analiz wynika, że przy aktualnie istniejących uwarunkowaniach wewnętrznych i zewnętrznych, liczbę gospodarstw , które można uznać za farmy towarowe, można szacować na około 200-250 tys. (gospodarstwa powyżej 8 ESU). Zdecydowana większość z nich to mikro przedsiębiorstwa. Część z tych gospodarstw spełnia wszelkie kryteria przedsiębiorstw rolnych. Granica między tymi grupami gospodarstw jest dość płynna. Liczbę przedsiębiorstw rolnych można szacować na około 50 tys. (około ½ liczby gospodarstw z grupy 16-40 ESU i gospodarstwa z grupy ponad 40 ESU). Natomiast za „klasyczne” przedsiębiorstwa rolne można uznać gospodarstwa duże ekonomicznie (powyżej 40 ESU). W 2005 roku takich gospodarstw było 16,6 tys. W tym 14,6 tys. osób fizycznych. (abstrakt oryginalny)

When analysing the financial and economic situation of Polish agriculture and its model, a discussion should be organised covering the definition of an agricultural holding and its organisational and legal form. It seems that the categories of „individual household" and „individual agricultural holding", which are generally used as denominative of all agricultural farms run by natural persons are no longer adequate for the level of our family farm system. A category of an „agricultural enterprise" should be created in the structure of agricultural farms. This category should comprise large commercial farms run by natural persons (including large family commercial farms) and agricultural farms run by legal persons. The analyses show that in the current internal and external conditions, the number of farms, which can be considered as commercial farms could be estimated at ca. 200-250 thousand farms (farms of more than 8 ESU). Most of these farms are macro-enterprises. Some of them meet all the criteria of agricultural enterprises. The borderline between these groups of farms is very fuzzy. The number of agricultural enterprises may be estimated at the level of ca. 50 thousand (about a half of the farms from the 16-40 ESU group and farms from the group of >40 ESU). „Classic" agricultural enterprises would comprise all large economic farms (exceeding 40 ESU). In 2005, the group of these farms comprised ca. 16.6 thousand farms, including 14.6 thousand farms run by natural persons. (original abstract)
Dostępne w
Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie
Biblioteka Szkoły Głównej Handlowej
Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu
Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu
Bibliografia
Pokaż
  1. Charakterystyka gospodarstw rolnych w 2005 r. GUS, Warszawa 2006.
  2. Charakterystyka gospodarstw rolnych w 2007 r. GUS, Warszawa 2008.
  3. Dzun W.: Przemiany w strukturze gospodarstw rolnych w latach 1990-2002. Wieś i Rolnictwo, nr l, 2004.
  4. Dzun W.: Wpływ restrukturyzacji byłych PGR na przemiany w strukturze gospodarstw rolnych. Wieś i Rolnictwo, nr l, 2002.
  5. Józwiak W.: Indywidualne polskie gospodarstwa rolne zdolne do rozwoju /w:/ Możliwości rozwoju polskich gospodarstw rolniczych. Materiały na konferencją (Krynica 10-12 kwietnia 2000 r.), Warszawa 2000.
  6. Józwiak W.: Potrzebna jest rewizja pojęcia „gospodarstwo rolne" oraz związanych z nim praw i obowiązków. Wieś i Rolnictwo, nr 2, 2005.
  7. Klepacki B.: Teoria zmian w przedsiębiorstwie rolniczym /w:/ Gospodarstwo rolnicze wobec wymogów współczesnego rynku i Unii Europejskiej. SGGW, Warszawa 1997.
  8. Karwat-Woźniak B.: Gospodarstwa rozwojowe w procesach dostosowawczych do gospodarki rynkowej. IERiGŻ-PIB, Warszawa 2005.
  9. Karwat-Woźniak B., Chmieliński P.: Gospodarstwa wysokotowarowe w strukturze społeczno-ekonomicznej rolnictwa chłopskiego w rok po akcesji do Unii Europejskiej. IERiGŻ-PIB, Warszawa 2006.
  10. Nowa encyklopedia powszechna PWN. T. 5.
  11. Manteuffel R.: Ekonomika i organizacja gospodarstwa rolniczego. PWRiL, Warszawa 1981.
  12. Rocznik Statystyczny Rolnictwa i Obszarów Wiejskich 2005. GUS, Warszawa 2006; Rocznik Statystyczny Rolnictwa i Obszarów Wiejskich 2007. GUS, Warszawa 2008.
  13. Słownik ekonomiczny. Szczecin 1992.
  14. Systematyka i charakterystyka gospodarstw rolnych. GUS, Warszawa 2003.
  15. Szymanowski W., Szczawiński M.: Elementy nauki o przedsiębiorstwie. SGGW.Warszawa 2002.
  16. Tomczak R: Gospodarka rodzinna w rolnictwie. Uwarunkowania i mechanizmy rozwoju. IRWiR PAN, Warszawa 2005.
  17. Wielka encyklopedia powszechna. PWN. T. 22; patrz także Encyklopedia biznesu. T. 1.
  18. Woś A.: Przedsiębiorstwo sfery agrobiznesu i jego interakcje z otoczeniem /w:/ Przedsiębiorstwo w agrobiznesie. SGH, Warszawa 1995.
  19. Wójcicki Z.: Modernizacja rozwojowych gospodarstw rodzinnych /w:/ Jakość jako podstawowy instrument konkurencyjności w agrobiznesie. Prace Naukowe Akademii Ekonomicznej im. O. Langego, Wrocław 2003.
  20. Ziętara W: Uwagi o przyszłości polskich gospodarstw /w:/ Wyzwania przed obszarami wiejskimi i rolnictwem w perspektywie lat 2014-2020. Praca zbiorowa pod red. nauk.. M. Kłodzińskiego. IRWiR PAN, Warszawa 2008.
Cytowane przez
Pokaż
ISSN
0044-1600
Język
pol
Udostępnij na Facebooku Udostępnij na Twitterze Udostępnij na Google+ Udostępnij na Pinterest Udostępnij na LinkedIn Wyślij znajomemu