BazEkon - Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie

BazEkon home page

Meny główne

Autor
Czyżewski Bazyli (Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu), Mrówczyńska-Kamińska Aldona (Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu)
Tytuł
Przepływy międzygałęziowe i podział rent w sektorze rolno-żywnościowym w Polsce w latach 1995-2005
Input-Output Analysis and the Allocation of Rents in the Agri-Food Sector in Poland, 1995-2005
Źródło
Ekonomista, 2011, nr 2, s. 203-233, tab., bibliogr. 41 poz.
Słowa kluczowe
Renta ekonomiczna, Rolnictwo, Analiza przepływów międzygałęziowych, Nadwyżki produkcyjne, Zaopatrzenie materiałowe, Wspólna Polityka Rolna, Sektor rolno-spożywczy
Economic annuities, Agriculture, Input-output analysis, Surplus production, Material supply, Common Agricultural Policy (CAP), Agri-food sector
Uwagi
summ., rez.
Abstrakt
Celem artykułu jest identyfikacja zmian struktury zaopatrzenia materiałowego rolnictwa i popytu pośredniego i finalnego na produkty rolne oraz ocena efektywności alokacji rynkowej w sektorze rolno-żywnościowym w warunkach integracji z Unią Europejską. Tak dwie zarysowane warstwy artykułu służą kompleksowej ocenie przepływów produktów i związanych z nimi rent czynników produkcji. Autorzy wykazują, że rozwój struktur gospodarki żywnościowej, wynikający z tabeli przepływów między-gałęziowych, niekoniecznie ma swoje odzwierciedlenie w podziale rent ekonomicznych. Przyjęto założenie, że stanem optymalnej alokacji jest podział rent ekonomicznych pokrywający się z podziałem uprawnień własnościowych do zasobów w długim okresie (np. 10 lat), a odchylenia od tego stanu są skutkiem oddziaływania czynników nominalnych. Sformułowano cztery cele szczegółowe prowadzonej analizy: przedstawienie udziału (materiałowego) poszczególnych gałęzi gospodarki narodowej w produkcji surowców rolnych, przedstawienie udziału produktów rolnych w zaspokojeniu popytu pośredniego i finalnego, przedstawienie podziału rent ekonomicznych między rolnictwo a pozostałe sfery gospodarki żywnościowej w warunkach poprawy oraz pogorszenia koniunktury gospodarczej, oszacowanie salda rent ekonomicznych rolnictwa przejętych przez jego otoczenie jako miary stopnia zawodności rynku w tym sektorze. (fragment tekstu)

The article deals with structural changes of agribusiness in Poland in the context of integration with the EU. The first part of the paper examines the structure of supplies provided to the agricultural sector and the structure of demand for agricultural products in the light of input-output tables for the years 1995, 2000 and 2005 (the only three input-output tables for the Polish economy elaborated after 1990). The second part includes the analysis of economic rents created in agriculture and their allocation, including transfers to other sectors of the economy; on this basis, an attempt is made to assess the level of market failure in the agri-food sector before and after EU accession. The authors conclude that structural changes caused by the integration tend to decrease market failure in agri-food sector in Poland and reduce the outflow of rents. Thus, these changes are justified not only by social, environmental and political reasons, but also by economic reasoning, since they improve the efficiency of allocation. Nevertheless, the corrective influence of the CAP is insufficient because the distribution of rents between the agricultural sector and the rest of the economy is still disadvantageous to the agriculture. (original abstract)
Dostępne w
Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie
Biblioteka Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie
Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach
Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu
Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu
Bibliografia
Pokaż
  1. Analiza sytuacji produkcyjno-ekonomicznej rolnictwa i gospodarki żywnościowej w 1984, red. A. Woś, IHRiGŻ, Warszawa 1984.
  2. Begg D., Fischer S., Dornbusch R., Ekonomia, t. l, PWE, Warszawa 1993.
  3. CERC, Constat de l'evolution recente des revenus en France (1982-1985), "Documents du CERC" 1986, nr 82.
  4. CERC, Les comptes de surplus des enterprises, Methodologie et modalities d'application, "Documents du CERC" 1973, nr 18.
  5. CERC, Les inegalites d'emploi et de revenu misę en perspective et nouveawc defis - la decouverte, "Documents du CERC", rapport 1995, Conseil superieur de Temploi, des revenus et des côuts, Paris 1995.
  6. Czyżewski A., Grzelak A., Możliwości oceny rozwoju rolnictwa w warunkach globalnych z zastosowaniem tabeli przepływów międzygałęziowych, "Roczniki Naukowe SERiA", t. I, z. 2, Wyd. Wieś Jutra, Poznań-Olsztyn 2009.
  7. Czyżewski A., Kułyk R, Relacje między otoczeniem makroekonomicznym a rolnictwem w krajach wysokorozwiniętych i w Polsce w latach 1991-2008, "Ekonomista" 2010, nr 2.
  8. Czyżewski A., Przepływy międzygałęziowe jako makroekonomiczny model gospodarki, Wyd. Akademii Ekonomicznej w Poznaniu, Poznań 2008.
  9. Czyżewski A., Rolnictwo w procesie reprodukcji. Różne wizje dostosowań rynkowych, w: Kwestia agrarna w Polsce i na świecie, red. B. Klepacki, SGGW, Warszawa 2005.
  10. Czyżewski A., Stępień S., Zmiany mechanizmów WPR UE a oczekiwania Polski, "Ekonomista" 2008, nr 4.
  11. Czyżewski A., Współczesne problemy agrobiznesu w Polsce, Wyd. Akademii Ekonomicznej w Poznaniu, Poznań 2001.
  12. Czyżewski B., Kontrowersje wokół rent gruntowych: od ekonomii klasycznej do czasów współczesnych, "Ekonomista" 2010a, nr 2.
  13. Czyżewski B., Asymetria podziału nadwyżki produktywności w rolnictwie w Polsce, "Roczniki Naukowe SERiA", 1.1, Szczecin 20105 (w druku).
  14. Davies J.H, Goldberg R.A., A Concept of Agrobusiness, Boston 1957; tłumaczenie polskie: Koncepcja agrobiznesu, IER, Warszawa 1967.
  15. Gburczyk S., Podział korzyści ze wzrostu efektywności produkcji, "Zagadnienia Ekonomiki Rolnej" 1990, nr 4/5.
  16. Gorzelak E., Zimny Z., Koniunktura w rolnictwie II kwartał 2009, Instytut Rozwoju Gospodarczego SGH, Warszawa 2010, http://www.sgh.waw.pl/instytuty/irg/aktualno-sci/rolnictwo.
  17. Grabowski S., Gospodarka żywnościowa w warunkach rynkowych, SGH, Warszawa 1997.
  18. GUS, Bilans przepływów międzygałęziowych w bieżących cenach bazowych (w latach 1995, 2000 i 2005), Warszawa 1999, 2004, 2009.
  19. GUS, Ceny w gospodarce narodowej (za lata 1995-2005), Warszawa 1996, 1997, 1998, 1999, 2000, 2001, 2002, 2003, 2004, 2005, 2006.
  20. GUS, Polska Klasyfikacja Wyrobów i Usług (PKWiU), http://www.stat.gov.pl.
  21. GUS, Rachunek podaży i wykorzystania wyrobów i usług (za lata 1995-2005), Warszawa 1999c, 2004c, 2009c.
  22. GUS, Rachunki narodowe według sektorów i podsektorów instytucjonalnych 1995-2000 i 2000-2006, Warszawa 2001, 2007.
  23. GUS, Rocznik Statystyczny Przemysłu 2006, Warszawa 2006.
  24. GUS, Rocznik Statystyczny Rolnictwa i Obszarów Wiejskich (za lata 1995-2005), Warszawa 1996a, 1997a, 1998a, 1999a, 2000a, 2001a, 2002a, 2003a, 2004a, 2005a, 2006a.
  25. GUS, Środki trwale w gospodarce narodowej (za lata 1995-2005), Warszawa 1996b, 1997b, 1998b, 1999b, 2000, 2001b, 2002b, 2003b, 2004b , 2005b, 2006b.
  26. Leontief W.W, Input-output Analysis and its Use in Peace and War Economics, "American Economic Review" 1949, May.
  27. Leontief W, Quantitative Input and Output Relations In the Economic System of the United States, "The Review of Economics and Statistics" 1936, vol. XVIII.
  28. Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi, Informacja o projekcie budżetu (na rok 1996, 2001 i 2006) w części 32 - Rolnictwo, w części 33 - Rozwój wsi i w części 35 - Rynki rolne oraz pozostałych częściach dotyczących rolnictwa, Materiały dla Senackiej Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi, Warszawa 1995, 2000, 2005.
  29. Mrówczyńska-Kamińska A., Przepływy materiałowe w sektorze rolno-żywnościowym w Polsce i w Niemczech w latach 1995-2004, w: Wspólna polityka rolna unii europejskiej, uwarunkowania, mechanizmy, efekty, red. M. Adamowicz, SGGW, Warszawa 2009.
  30. Mrówczyńska-Kamińska A., Tworzenie i rozdysponowanie produkcji rolnej na tle związków z gospodarką narodową (sektorowa analiza porównawcza rolnictwa w Polsce i Niemczech), lERiGŻ, "Zagadnienia Ekonomiki Rolnej" 2010a, nr 1.
  31. Mrówczyńska-Kamińska A., Współzależności międzygałęziowe w agrobiznesie w krajach Unii Europejskiej, w: Polityka ekonomiczna, red. J. Sokołowski, M. Sosnowski, A. Żabiński, Wyd. Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, Wrocław 2010b.
  32. Poczta W., Mrówczyńska A., Produkcyjna i dochodotwórcza rola agrobiznesu w gospodarce narodowej, w: "Roczniki Naukowe SERiA", t. V, z. 4, Wydawnictwo Wieś Jutra, Warszawa-Koszalin 2003a.
  33. Poczta W., Mrówczyńska-Kamińska A., Agrobiznes w Polsce jako subsystem gospodarki narodowej, Wyd. Akademii Rolniczej w Poznaniu, Poznań 2004.
  34. Poczta W., Mrówczyńska-Kamińska A., Tworzenie i rozdysponowanie produkcji rolnej na tle związków z gospodarką narodową, "Roczniki Nauk Rolniczych", seria G - Ekonomika Rolnictwa, t. 90, z. 2, PAN, Komitet Ekonomiki Rolnictwa, Wydawnictwo Wieś Jutra, Warszawa 2003b.
  35. Snowdown B., Vane H., Wynarczyk R, Współczesne nurty teorii makroekonomii, WN PWN, Warszawa 1998.
  36. Solow R.M., Technical Change and Aggregate Production Function, "Review of Economics and Statistics" 1957, nr 39.
  37. Tomaszewicz Ł., Metody analizy input-output, PWE, Warszawa 1994.
  38. Woś A., Elastyczność popytu na żywność, w: Encyklopedia agrobiznesu, red. A. Woś, Fundacja Innowacja, Warszawa 1998.
  39. Woś A., W poszukiwaniu modelu rozwoju polskiego rolnictwa, IERiGŻ, Warszawa 2004.
  40. Woś A., Zegar J.S., Gospodarka żywnościowa. Problemy ekonomiki i sterowania, PWE, Warszawa 1983.
  41. Woś A., Związki rolnictwa z gospodarką narodową, PWRiL, Warszawa 1979.
Cytowane przez
Pokaż
ISSN
0013-3205
Język
pol
Udostępnij na Facebooku Udostępnij na Twitterze Udostępnij na Google+ Udostępnij na Pinterest Udostępnij na LinkedIn Wyślij znajomemu