BazEkon - Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie

BazEkon home page

Meny główne

Autor
Pastuszko Grzegorz (Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, doktorant)
Tytuł
Funkcja kontrolna opozycji parlamentarnej w systemie ustrojowym Rzeczypospolitej Polskiej - zagadnienia wybrane
The Opposition Control Function in the Constitutional System of the Republic of Poland
Źródło
Studia Iuridica Lublinensia, 2008, t. 11, s. 207-228
Słowa kluczowe
Opozycja polityczna, Kontrola, Ustrój państwa, Polityka rządu
Political opposition, Control, Political system of the state, Government policy
Uwagi
summ.
Abstrakt
W artykule przedstawiono udział opozycji parlamentarnej w procedurze powoływania rządu w trybie art. 154 i 155 ustawy zasadniczej oraz rolę stanowiska opozycji podczas wnioskowania o wotum zaufania Prezesa Rady Ministrów. Omówiono konstruktywne wotum nieufności jako oręż opozycji w konfrontacji z rządem.

An integral part of the parliamentary system is a conflict that splits opposition and pro-government parties into two opposing camps in the representative body. In full scale the competition of these factors appears on the ground of a parliamentary control mechanism, which creates doubtless convenient conditions for opposition parties to criticize and struggle cabinet policy. This article includes an analysis of constitutional arrangements in Polish law, which have got a clear, direct or indirect, influence on strategy of political rivals in national assembly in the area of parliamentary control. The first chapter involves a description of the government creating mechanism, considering the opposition engagement in the whole process. In fact in parliamentary state on this stage there are taken decisions which divide (right after election) political factors into two competitive camps, so that the parliamentary scene could function correctly. There is always a cabinet supporting majority (sometimes minority) based in most cases on a core party and its rivals - the parliamentary opposition. Noteworthy is that the control can be provoked by both sides - even by the government. To indicate this issue I refer to the institution of motion of confidence. Its initiation lies in the hands of Prime Minister, whose decision on this matter may be going in different directions, among others it can be treated as a signal to the public opinion by the time of political crisis that the government is still able to exist and the push made by the opposition is too soft to break the cabinet parliamentary foundation. However, in each case the whole procedure always triggers direct confrontation, thus it has to be a subject of research. The last part of the article discusses the most dangerous instrument which opposition has got to its disposal - the motion of no confidence. The cabinet gets defeated if the opposition parties do not fail in suffrage but for this reason they have to fulfil many tough and very restrictive conditions. Surely Polish legal rules create a high threshold to overstep for opposition in this area, which seems to be especially interesting from the scientific point of view. These and other remarks included in the article point out the weight of the phenomenon of opposition as an element of national assembly reality in the democratic system. (original abstract)
Dostępne w
Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie
Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach
Bibliografia
Pokaż
  1. Bocheński A., O ustroju i racji stanu Rzeczypospolitej, Wydawnictwo Sejmowe, Warszawa 2000, s. 173.
  2. Bożyk S., Prawnoustrojowy status opozycji parlamentarnej w Sejmie RP, Temida2, Białystok 2006, s. 263.
  3. Burdeau G., Droit constitutionnel. Libr. Generale dr Droit et de Jurisprudence, Paris 1991, s. 636.
  4. Car S., Polska koncepcja autorytaryzmu, Wydawnictwo Sejmowe, Warszawa 1996, s. 52.
  5. Complak K., Opozycja parlamentarna w obowiązującej i przyszłej konstytucji RP, "Przegląd Sejmowy" 1995, nr 2(10), s. 39-40.
  6. Garlicki L., art. 154 i 155, [w:] Komentarz do konstytucji, Rozdział IV, Warszawa 1999, s 58.
  7. Gebethner S., Materiały konferencyjne - "Stosowanie Konstytucji RP z 1997 roku. Doświadczenia i perspektywy", referat pt. System rządów w Rzeczypospolitej Polskiej - model konstytucyjny a praktyka, Kraków, 24-27 września 2006, s. 8.
  8. Haberland S., Die verfassungliche Bedeutung der Opposition nach dem Grundgesetz, Berlin 1995, s. 79.
  9. Hassenpflug-Hunger D., Verfassungsrechtliche Abmessungen der parlamentarischen Opposition nach dem Grundgesetz und art. 12 der Verfassung des Landes Schleswig-Holstein, Frankfurt am Main, s. 40,41.
  10. Kiełmiński Z., Współczesny parlamentaryzm burżuazyjny, Warszawa 1977, s. 83-84.
  11. Mojak R., Prawnoustrojowe I polityczne mechanizmy tworzenia rządu w Polsce. (Prolegomena), "Przegląd Sejmowy" 2002, nr 5, s. 73.
  12. Mordwiłko J., Opinia prawna w sprawie powoływania rządu w trybie art. 154 i 155 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej, "Przegląd Sejmowy" 2004, nr 4 (63), s. 98.
  13. Niedziałkowski M., O demokracji i parlamentaryzmie. Wydawnictwo Sejmowe, Warszawa 1996, s. 149.
  14. Patyra S., Prawnoustrojowy status Prezesa Rady Ministrów w świetle Konstytucji z 2 kwietnia 1997 r., Wydawnictwo Sejmowe, Warszawa 2002, s. 38.
  15. Pietryga T., Niebezpieczny trzeci krok, "Rzeczpospolita", nr 196(7793), 23 sierpnia 2007, s. A3.
  16. Sarnecki P., Funkcje i struktura parlamentu według nowej Konstytucji, "Państwo i Prawo" 1997, z. 11, s. 51.
  17. Sarnecki P., Prawo konstytucyjne RP, C.H. Beck, Warszawa 2005, s. 304.
  18. Skrzydło W., Absolutorium na gruncie Konstytucji z 1991 r., [w:] W kręgu zagadnień konstytucyjnych, red. M. Kudej, Katowice 1999, s. 170.
  19. Skrzydło W., Mojak R., Parliamentary and constitutional accountability, [w:] The princeples of Basic Institutions of the System of Government in Poland, Wydawnictwo Sejmowe, Warszawa 1999, s. 173.
  20. Skrzydło W., Polskie prawo konstytucyjne, Lublin 2005, s. 337.
  21. Skrzydło W., Republika Francuska, [w:] Opozycja parlamentarna, red. E. Zwierzchowski, Wydawnictwo Sejmowe, Warszawa 2000, s. 107.
  22. Sokolewicz W., (art. 160 uwaga 13), [w:] Komentarz do Konstytucji, red. L. Garlicki, Warszawa 2001, s. 15.
  23. Sokolewicz W., Art. 158, [w:] Konstytucja Rzeczpospolitej Polskiej. Komentarz, red. L. Garlicki, t. I, Warszawa 1999, s. 32.
  24. Sokolewicz W., Odpowiedzialność parlamentarna rządu RP, Biuro Studiów i Ekspertyz Kancelarii Sejmu, Warszawa 1993, s. 18.
  25. Sokolewicz W., Opinia prawna w sprawie powoływanie rządu w trybie art. 154 i 155 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, "Przegląd Sejmowy" 2004, nr 4(63), s. 100.
  26. Sokolewicz W., Rada Ministrów i administracja rządowa. Art. 160, [w:] Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz II, red. L. Garlicki, Warszawa 2001, s. 19.
  27. Szeliga Z., Odpowiedzialność parlamentarzystów, prezydenta. Rady Ministrów oraz jej członków w świetle Konstytucji RP z 2 kwietnia 1997 roku, Wyd. UMCS, Lublin 2003, s. 73.
  28. Szmyt A., Opinia w sprawie niektórych konsekwencji tzw. konstruktywnego votum nieufności, "Przegląd Sejmowy" 1995, nr 2, s. 92.
  29. Tura J.S., Perez M., Kortezy Generalne w systemie konstytucyjnym Hiszpanii, Wydawnictwo Sejmowe, Warszawa 2003, s. 131.
  30. Walenciak R., Macho to nie ja (wywiad z premierem Markiem Belką), "Przegląd" z 4 lipca 2004 r., nr 27 (236), s. 8.
  31. Walenciak R., Tańska J., Sygut T., Jak wybierano Belkę, "Przegląd" z 4 lipca 2004, nr 27 (236), s. 13.
  32. Winczorek P., Trzy kroki do wyborów, "Rzeczpospolita", nr 188(7785), 13 sierpnia 2007, s. A2.
  33. Witkowski Z., Prawo konstytucyjne, Toruń 2006, s. 491.
  34. Witkowski Z., Republika Włoska, [w:] Opozycja parlamentarna, red. E. Zwierzchowski, Wydawnictwo Sejmowe, Warszawa 2000, s. 250.
  35. Zubik M., Opinia prawna na temat konieczności uzyskania votum zaufania przez rząd wyłoniony na skutek zgłoszenia konstruktywnego votum nieufności, "Biuletyn Ekspertyz i Opinii Prawnych" 1999, nr 5/35, s. 73.
Cytowane przez
Pokaż
ISSN
1731-6375
Język
pol
Udostępnij na Facebooku Udostępnij na Twitterze Udostępnij na Google+ Udostępnij na Pinterest Udostępnij na LinkedIn Wyślij znajomemu