BazEkon - Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie

BazEkon home page

Meny główne

Autor
Sulewski Piotr (Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie), Czekaj Stefania (Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie)
Tytuł
Zmiany klimatyczne oraz instytucjonalne a przewidywane wyniki ekonomiczne gospodarstw
Climate and Institutional Change versus Expected Economic Performance of Agricultural Holdings
Źródło
Zagadnienia Ekonomiki Rolnej, 2015, nr 1, s. 74-100, rys., tab., bibliogr. 66 poz.
Słowa kluczowe
Zmiany klimatyczne, Gospodarstwa rolne, Szacowanie ryzyka, Scenariusze rozwoju społeczno-gospodarczego, Wyniki gospodarcze
Climate change, Arable farm, Risk estimating, Scenarios of socio-economic development, Economic performance
Uwagi
streszcz., summ.
Abstrakt
Zachodzące zmiany klimatyczne, liberalizacja międzynarodowego handlu artykułami rolnymi oraz reformy wspólnej polityki rolnej sprawiają, że rolnictwo w Polsce i innych krajach UE staje się coraz bardziej obciążone różnymi czynnikami ryzyka. Można oczekiwać, że w wyniku zmiany uwarunkowań produkcyjnych i rynkowych zmienność dochodów rolnych w przyszłości będzie rosła, chociaż zakres tego wzrostu zależny będzie od poziomu i formy wsparcia rolnictwa oraz zmian dostosowawczych podejmowanych przez samych rolników. Z przeprowadzonych analiz modelowych wynika, że w scenariuszu uznanym za prawdopodobny oczekiwane zmiany w otoczeniu rolnictwa będą skutkować dość umiarkowanym pogorszeniem wyników ekonomicznych gospodarstw ocenianych w kontekście ryzyka (wartość oczekiwana i zmienność). Skrajne pogorszenie sytuacji nastąpiłoby w wyniku wdrożenia scenariusza liberalnego, przy czym historia reform WPR wskazuje, że zmiany zasad polityki rolnej wiążą się zazwyczaj z wprowadzaniem mechanizmów łagodzących ich oddziaływanie na dochody. Scenariusz taki należy zatem uznać za mało prawdopodobny.(abstrakt oryginalny)

Climate change, liberalization of international trade in agricultural products and changes in the system of farms' support result in the increasing importance of the risk problem in European and Polish agriculture. It can be expected that a change in market and production conditions will result in significant increase in income volatility. The scale of change will depend on the financial support directed to agricultural sector and farmers' reactions. The study reveals that in the case of Poland the most likely scenario results in rather moderate deterioration in farms' financial results measured under risk. Extreme deterioration can be observed in the liberal scenario under assumption of financial support elimination. (original abstract)
Dostępne w
Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie
Biblioteka Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie
Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu
Pełny tekst
Pokaż
Bibliografia
Pokaż
  1. Akcaoz H.: Risk management strategies in dairy farming: A case study in Turkey. Journal of Animal and Veterinary Advances 8(5), 2009.
  2. Alcamo J., Moreno J.M., Nováky B., Bindi M., Corobov R, Devoy R.J.N., Giannakopoulos C., Martin E., Olesen J.E., Shvidenko A.: Europe. Climate change: impacts, adaptation and vulnerability. Contribution of working group II to the fourth assessment report of the intergovernmental. Panel on climate change, (M.L. Parry, O.F. Canziani, J.P. Palutikof, P.J. van der Linden and C.E. Hanson-Eds.). Cambridge University Press, Cambridge, UK, 2007.
  3. Anton J., Giner C.: Can risk reducing policies reduce farmer's risk and improve their welfare? Paper prepared for presentation at the 11th Congress of the EAAE (European Association of Agricultural Economists), Copenhagen, Denmark, 24-27 August 2005.
  4. Arrow K.: Aspects of the theory of risk bearing. Yrjo Jahnsson Saatio, Helsinki 1965.
  5. Asseldonk M.A.P.M., Majewski E., Meuwissen M.P.M., Wąs A., Guba W., Dalton G., Landmesser J., Berg E., Huirn R.B.M.: Economic impact of prospective risk management instruments under alternative policy scenarios [w:] Income Stabilisation in a Changing Agriculural World: Policy and Tools. (Red. Berg E., Majewski E., Huirne R., Meuwissen M.). Wydawnictwo Wieś Jutra, Warszawa 2008.
  6. Bański J., Błażejczyk K.: Globalne zmiany klimatu i ich wpływ na światowe rolnictwo [w:] Wpływ procesu globalizacji na rozwój rolnictwa na świecie (red. G. Dybowski). Program Wieloletni 2005-2009, nr 17, IERiGŻ-PIB, Warszawa 2005.
  7. Bureau J-Ch., Jean S., Matthews A.: The consequences of agricultural trade liberalization for developing countries: Distinguishing between genuine benefits and false hopes. CEPII, Working Paper no. 2005-13, 2005.
  8. Cafiero C., Capitanio F., Ciuffi A., Coppola A.: Risks and crisis management in agriculture. Final Report, European Parliament tender IP/B/AGRI/ST/2005-30, 2005.
  9. CBD, The impact of trade liberalization on agriculture biological diversity. Secretariat of the Convention on Biological Diversity UNEP, CBD Technical Series no 16. Montreal 2005.
  10. Chądzyński M.: Tani pieniądz podnosi ceny żywności. Obserwator finansowy.pl http:// www.obserwatorfinansowy.pl/forma/debata/tani-pieniadz-podnosi-ceny-zywnosci/ dostęp z 12.12.2013, 2001.
  11. Czekaj S., Majewski E., Wąs A.: "Nowe zazielenienie" WPR i jego wpływ na wyniki ekonomiczne polskich gospodarstw rolnych. Zagadnienia Ekonomiki Rolnej, nr 1/2014.
  12. Damodaran A.: Ryzyko strategiczne. Podstawy zarządzania ryzykiem. Wydawnictwo Akademii L. Koźmińskiego, 2009.
  13. Deputat T.: Konsekwencje zmian klimatu w fenologii wybranych roślin uprawnych [w:] Zmiany i zmienność klimatu Polski. Materiały ogólnopolskiej konferencji naukowej. UŁ, Łódź, 49-56, 1999.
  14. DG (Agri) ds. Rolnictwa i Rozwoju Obszarów Wiejskich - na podstawie raportów Europejskiej Agencji Środowiska oraz badań Wspólnego Centrum Badawczego (JRC) i państw członkowskich, 04/2009. http://ec.europa.eu/agriculture/climate-change/pdf/ sum2009_en.pdf.
  15. European Commission, Agricultural commodity derivative markets: The way ahead. Staff Working Document, SEC(2009) 1447, Brussels 2008.
  16. European Commission, Income developments in EU farms. Farm Economics Brief no. 1, 2011.
  17. European Commission, Prospects for agricultural markets and income in the EU 2013- 2023. 2013.
  18. FAO, Biofuel development should not compromise food security. http://www.fao.org/ news/story/en/item/202208/icode/, dostęp z 12.12.2013.
  19. Goraj L., Mańko S., Osuch D., Bocian M., Płonka R.: Wyniki Standardowe 2011 uzyskane przez gospodarstwa rolne uczestniczące w Polskim FADN. Część I. Wyniki Standardowe. IERiGŻ-PIB, Warszawa 2012.
  20. Górski T.: Zmiany warunków agroklimatycznych i długość okresu wegetacyjnego w ostatnim stuleciu [w:] Długotrwałe przemiany krajobrazu Polski w wyniku zmian klimatu i użytkowania ziemi. IGBP-Global Change, Poznań 2006.
  21. Gradziuk P.: Biopaliwa napędzają ceny płodów rolnych. Top AgrarPolska, nr 2/2008.
  22. Hamulczuk M.: Cykliczne zmiany na rynku trzody chlewnej w Polsce. Roczniki Nauk Rolniczych, t. 92, z. 2, 2006.
  23. Hardaker J.B.: Some issues in dealing with risk in agriculture. Working Paper Series in Agricultural and Resource Economics, nr 3. University of New England, Armidale 2000.
  24. Hazell P.B.R., Norton R.D.: Mathematical programming for economic analysis in agriculture. Macmillan, 1986.
  25. Huirne A., Asseldonk van M., Meuwissen M.: Risk financing model for livestock epidemics in the European Union. European Commission Health & consumer protection directorate-general Directorate A - General Affairs, 5-46, 2003.
  26. Kaczurba J.: Unia Europejska w WTO. Instytut Koniunktury i Cen w Handlu Zagranicznym, Warszawa 2004.
  27. Kopiński J., Nieróbca A., Ochal P.: Ocena wpływu warunków pogodowych i zakwaszenia gleb w Polsce na kształtowanie produkcyjności roślinnej. Woda - Środowisko - Obszary Wiejskie, t. 13, z. 2, 2013.
  28. Kozyra J., Górski T.: Wpływ zmian klimatycznych na uprawy rolne w Polsce [w:] Zmiany klimatu a rolnictwo i obszary wiejskie. FDPA, Warszawa 2008.
  29. Krasowicz S.: Regionalne zróżnicowanie zmian w rolnictwie polskim. Studia i Raporty, IUNG, nr 15, 2009.
  30. Kundzewicz Z. , Kozyra J.: Ograniczanie wpływu zagrożeń klimatycznych w odniesieniu do rolnictwa i obszarów wiejskich. Polish Journal of Agronomy, 7, 2011.
  31. Lengeveld J.W.A., Verhagen A., Van Asseldonk M.A.P.M. and K. Metselaar: Coping with increasing extremes in agriculture: anexploration for Netherlands. World Resources Review, 15(4), 2003.
  32. Lipa J.J.: Następstwa zmian klimatu dla kwarantanny i ochrony roślin. Progress in Plant Protection 48 (3), 2008.
  33. Majewski E., Wąs A., Guba W., Dalton G., Landmesser J.: Risk of low incomes under different policy scenarios [w:] Income Stabilization in European Agriculture. Design and Economic Impact of Risk Management Tools (red. Meuwissen M.P.M., Asseldonk M.A.P.M., Huirne R.B.M.). Wagenningen Academic Publishers, 2008.
  34. Markovitz H.: Portfolio selections. The Journal of Finance, vol. 7, no. 1. (Mar., 1952), 1952.
  35. Matthews A.: Paper presented at Joint AES / SFER Conference on 'The Common Agricultural Policy Post 2013'. http://www.aes.ac.uk/_pdfs/_conferences/201_paper. pdf, 2010.
  36. Matthews A.: Perspectives on addressing market instability and income risk for farmers. Paper presented at a Joint AES and SFER Conference on 'The Common Agricultural Policy Post 2013'. Edinburgh 29 March 2010, s. 6, 2010.
  37. Matyka M., Kuś J., Krasowicz S., Feledyn-Szewczyk B., Jadczyszyn J., Kopiński J., Kozyra J., Siebielec G., Stalenga J., Kaczyński R., Koza P., Łopatka A.: Prognoza oddziaływania na środowisko projektu Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020. Opracowanie wykonane na zlecenie Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi w ramach umowy nr 823/13, 2014.
  38. Meuwissen M.P.M., Hardaker J.B., Huirne R.B.M., Dijkhuizen A.A.: Sharing risk in agriculture; principles and empirical results. Netherlands Journal of Agricultural Science 49, 343-356, 2001.
  39. Meuwissen M.P.M.: Risk management in agriculture. A discussion document prepared by the Economics and Statistics Group of the Ministry of Agriculture, Fisheries and Food (MAFF). UK, 2001.
  40. Michałek J., Wilkin J.: Wstępna ocean konsekwencji niepowodzenia sesji ministerialnej Doha (lipiec 2008) dla instrumentów stosowanych w ramach WPR [w:] Polityka rolna Unii Europejskiej po 2013 roku. UKIE, Warszawa 2008.
  41. Mierzwa M.: Chiny i Indie w procesie globalizacji. Potencjalne konsekwencje dla Polski. Ministerstwo Gospodarki, Departament Analiz i Prognoz, Warszawa 2007.
  42. Mizak K., Nieróbca A., Kozyra J., Doroszewski A.: Straty w plonach różnych gatunków roślin powodowane niedoborem lub nadmiarem opadów. 2012.
  43. Nguyen N.C., Wegener M., Russell I., Cameron D., Coventry D. and Cooper I.: Risk management strategies by Australian farmers: two case studies. AFBM Journal 4, 2007.
  44. Nieróbca A.: Skutki zmian klimatycznych dla rolnictwa w Polsce - ocena zagrożeń. Konferencja pt. Zmiany klimatyczne a rolnictwo w Polsce - ocena zagrożeń i sposoby adaptacji. Warszawa, 30.09.2009.
  45. OECD-FAO 2013:OECD/Food and Agriculture Organization of the United Nations, OECD-FAO Agricultural Outlook 2014. OECD Publishing. http://dx.doi.org/10.1787/ agr_outlook-2014-en.
  46. Olesen J.E., Trnka M., Kersebaum K.C., Skjelvag A.O., Seguin B., Peltonen-Sainio P., Rossi F., Kozyra J., Micale F.: Impacts and adaptation of European crop production systems to climate change. European Journal of Agronomy, 34, 2011.
  47. ONZ: World Economic Situation and Prospects 2009. Nowy Jork 2009.
  48. Philander G.S.: Is the temperature rising? The Uncertain Science of Global Warming, Princeton University Press, 2000.
  49. Piątek Z.: Kontrowersje wokół globalnego ocieplenia. Poradnik Ekologiczny Eko i My. http://www.ekoimy.most.org.pl/02_2010_06, 2010.
  50. Pratt J.W.: Risk aversion in the small and in the large. Econometrica, vol. 32, no. ½, 1964.
  51. Regulation (EU) No 1305/2013 Of The European Parliament And Of The Council of 17 December 2013 on support for rural development by the European Agricultural Fund for Rural Development (EAFRD) and repealing Council Regulation (EC), No. 1698/2005, 2013.
  52. Rosa R.: Nauka, Przyroda, Technologie. t. 7, z. 4, 2013.
  53. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiające przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009.
  54. Schutter O.: Food commodities speculation and food price crises. United Nations. Brifing Note 02 - September 2010.
  55. Sulewski P.: Ekonomiczne aspekty ryzyka produkcyjnego w rolnictwie. Maszynopis, KEIOP SGGW, 2015.
  56. Sulewski P.: Skłonność rolników do ryzyka a stosowane metody jego ograniczania. Roczniki Ekonomii Rolnictwa i Rozwoju Obszarów Wiejskich, t. 101, z. 4, 2014.
  57. Skrzypczyńska J.: Międzynarodowe aspekty reform Wspólnej Polityki Rolnej Unii Europejskiej. Przegląd Prawa Rolnego, nr 1(8), 2001.
  58. Śmiglak-Krajewska M.: Sposoby ograniczania ryzyka w gospodarstwach rolnych z terenu województwa kujawsko-pomorskiego. Roczniki Ekonomii Rolnictwa i Rozwoju Obszarów Wiejskich, t. 101, z. 4, 2014.
  59. Tangermann S.: Risk management in aagriculture and the future of the EU's Common Agricultural Policy. International Centre for Trade and Sustainable Development. Issue Paper no. 34, 2011.
  60. Tothova M.: Main challenges of price volatilti in agricultural commodity markets [w:] Methods to Analyse Agricultural Commodity Price Volatility (red. Piot-Lepetit I., M'Barek R.). Springer, 2011.
  61. Vrolijk, H., de Bont, C., van der Veen, H., Wisman J. and Poppe, K.: Volatility of farm incomes, prices and yields in the European Union. Report 2009-005. Den Haag: LEI Wageningen 2009.
  62. Wahl P.: Food speculation: the main factor of the price bubble in 2008. WEED, Berlin 2009.
  63. Wąs A. (ed): Impact of the reformed direct payments on the Polish farms. IAFE - NRI, Warsaw 2013.
  64. Wilkin J.: Polityka rolna Stanów Zjednoczonych i Unii Europejskiej - przyczyny niespodziewanej konwergencji [w:] Amerykański model rozwoju gospodarczego. Istota, efektywność i możliwości zastosowania (red. Bieńkowski W., Radło M.J.). SGH, Warszawa 2006.
  65. World Bank Group: Global Economic Prospects. Commodity Market Outputs.
  66. Wróbel A.: Stanowisko Unii Europejskiej w negocjacjach rolnych WTO i jego implikacje dla Wspólnej Polityki Rolnej. Zeszyty Naukowe SGGW
Cytowane przez
Pokaż
ISSN
0044-1600
Język
pol
URI / DOI
http://dx.doi.org/10.5604/00441600.1148656
Udostępnij na Facebooku Udostępnij na Twitterze Udostępnij na Google+ Udostępnij na Pinterest Udostępnij na LinkedIn Wyślij znajomemu