BazEkon - Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie

BazEkon home page

Meny główne

Autor
Grzebyk Patrycja (Uniwersytet Warszawski)
Tytuł
Prawo do pokoju
The Right to Peace
Źródło
Stosunki Międzynarodowe, 2013, t. 48, nr 2, s. 67-83, bibliogr. 90 poz.
International Relations
Słowa kluczowe
Prawa człowieka
Human rights
Uwagi
summ.
Abstrakt
Prawo do pokoju zostało wyróżnione w doktrynie jako jedno z tzw. praw solidarnościowych (solidarity rights), obok prawa do rozwoju, prawa do środowiska, prawa do wspólnego dziedzictwa ludzkości. Wszystkie te prawa miały stanowić trzecią generację praw człowieka i być kolejnym naturalnym etapem rozwoju praw człowieka. Choć koncepcja generacji praw człowieka została szeroko skrytykowana w literaturze i w zasadzie odrzucona, to idea praw solidarnościowych nie zanikła. W ostatnich latach, przede wszystkim na forum Rady Praw Człowieka, zintensyfikowano wysiłki nad określeniem treści i statusu prawa do pokoju oraz sposobów jego wdrażania. Warto więc przyjrzeć się idei prawa do pokoju i spróbować dookreślić jego zakres, charakter oraz ocenić jego przydatność. Głównymi celami niniejszego artykułu jest po pierwsze, określić źródła prawa do pokoju, po drugie, wyznaczyć zakres tegoż prawa, po trzecie, wskazać miejsce prawa do pokoju w katalogu praw człowieka oraz ocenić możliwości jego implementacji. Powyższym zadaniom odpowiada struktura artykułu. Zrealizowanie powyższych celów pozwoli odpowiedzieć na zasadnicze pytanie, czy w istocie doszło do wyodrębniania prawa do pokoju jako prawa człowieka, czy jego wyróżnianie ma sens, i jakie prawa oraz obowiązki z jego realizacją się wiążą. Głównym źródłem badań są dokumenty takich organów ONZ, jak: Zgromadzenia Ogólnego, nieistniejącej już Komisji Praw Człowieka, Rady Praw Człowieka, a także ustalenia doktryny. (fragment tekstu)

The article concerns the normative character of the right to peace and in consequence its status as a human right. The first part of the article discusses legal sources of the right to peace; the second one concerns the content of the right, including description of the right holders and duty bearers; finally the third part treats the legal status of the right to peace in the light of other human rights. The author underlines that peace and human rights are interlinked. There is no peace without respect for human rights and human rights cannot be fully protected in case of deficiency of peace. This fact is recognized in several international agreements including the UN Charter. However, according to the author, the so-called right to peace has not achieved the status of a human right yet. The right to peace as such can be qualified as an emerging right or just aspiration, but not as a human right for which respect is guaranteed by binding international law. The author claims that the concept of the right to peace is useless and attention shall be focused on improving the implementation of already recognized human rights. This solution would paradoxically better serve the protection of the right to peace because this right is and will be protected in international law, but as a right to life, to security and as other human rights. Inclusion of the right to peace into the HR catalogue can have a destructive effect on the HR system because it will provoke further questions about lack or even impossibility of implementation of this right and inconsistency of the whole system because of the specific character of the right to peace. (original abstract)
Dostępne w
Biblioteka Szkoły Głównej Handlowej
Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach
Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu
Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu
Bibliografia
Pokaż
  1. A. Bieńczyk-Missala, Międzynarodowa ochrona praw człowieka. Wybór dokumentów, Warszawa 2008
  2. A. Michalska, J. Sandorski, Right to Peace as Human Right. Evolution of the Conception, "Polish Peace Research Studies" 1988, t. 1, nr 1, s. 92-94.
  3. A/HRC/14/38
  4. A/HRC/17/39,
  5. A/HRC/20/31
  6. A/HRC/20/31
  7. Afrykańska Karta Praw Człowieka i Ludów z 26 czerwca 1981 r. (UNTS, t. 1520, s. 217
  8. Amerykańska KonwencjaPraw Człowieka (AKPCz) z 22 listopada 1969 r. (O.A.S. Treaty Series nr 36, UNTS, t. 1144, s. 123);
  9. Arabska Karta Praw Człowieka z 15 września 1994 r.;
  10. art. 1 Rez. ZO 41/128 z 4 grudnia 1986 r.
  11. art. 7 Deklaracji NZ w sprawie praw ludów tubylczych (Rez. ZO 61/295 z 13 września 2007 r.).
  12. Azjatycka Karta Praw Człowieka (zob. na: http://www.unhcr.org/refworld/publisher,ASIA,,,452678304,0.html, 03.06.2013);
  13. C. Villan Duran, C. Faleh Perez, The International Observatory of the Human Right to Peace, Spanish Society for International Human Rights Law, Luarca 2013.
  14. C. Wellman, Solidarity, the Individual and Human Rights, "Human Rights Quarterly" 2000, t. 22, s. 639 i nast.;
  15. Ch. Tomuschat, Human Rights. Between Idealism and Realism, Oxford 2008, s. 56.
  16. D. Roche, Peace. A Sacred Right, w: R.P. Claude, B.H. Weston (red.), Human Rights in the World Community: Issues and Actions, Philadelphia 2006, s. 276.
  17. Declaration on the Human Right to Peace (zob. na http://www.aedidh.org/sites/default/files/OswiecimDeclaration.pdf, dostęp: 30.08.2013),
  18. Deklaracja Luarca o prawie do pokoju http://www.concernedhistorians.org/content_files/file/ TO/271.pdf, 03.06.2013)
  19. Deklaracja z Santiago nt. prawa do pokoju http://uspeacecouncil.org/wordpress/wp-content/uploads/2011/01/SantiagoDeclaration. pdf, 03.06.2013).
  20. Dz.U. 1947, nr 23, poz. 90.
  21. Dz.U. 1947, nr 63, poz. 367.
  22. Dz.U. 1977, nr 38, poz. 167.
  23. Dz.U. 1993, nr 61, poz. 284.
  24. Dz.U. 2003, nr 78, poz. 708.
  25. Europejska Konwencja Praw Człowieka.
  26. F. Hassan, Solidarity Rights: Progressive Evolution of International Human Rights Law? "New York Law School Human Rights Annual" 1983, t. 1, s. 60.
  27. F. Przetacznik, Basic Ideas of the Philosophical Concept of Peace, "Sri Lanka Journal of International Law" 1995, t. 7, s. 127.
  28. F. Przetacznik, The Concept of Genuine and Just Peace as a Basic Collective Human Right, "New York School Journal of Human Rights" 1988-1989, t. 6, s. 268-269.
  29. F. Przetacznik, The Philosophical Concept of Education for Peace, "Sri Lanka Journal of International Law" 1998, t. 10, s. 211 i nast.
  30. http://www.americanrhetoric.com/speeches/fdrthefourfreedoms.htm (24.01.2013).
  31. J. Galtung, Violence, Peace and Peace Research, "Journal of Peace Research" 1969, t. 6, nr 3, s. 167 i nast.;
  32. J. Kranz, Między wojną a pokojem: świat współczesny wobec użycia siły zbrojnej, w: J. Kranz (red.), Świat współczesny wobec użycia siły zbrojnej. Dylematy prawa i polityki, Warszawa 2009, s. 120.
  33. J. Symonides, Koncepcja "kultury pokoju", "Stosunki Międzynarodowe" 2001, t. 23, nr 1-2, s. 24 i nast.
  34. J. Symonides, New Human Rights Dimensions, Obstacles and Challenges: Introductory Remarks, w: J. Symonides (red.), Human Rights: New Dimensions and Challenges, UNESCO, Ashgate 1998.
  35. J. Symonides, Towards the Universal Recognition of the Human Right to Peace, "The International Affairs Review" 2006, nr 1, s. 9.
  36. J. Zajadło, Koncepcja odpowiedzialności za ochronę (Responsibility to Protect) - nowa filozofia prawa międzynarodowego?, w: J. Kranz (red.), Świat współczesny wobec użycia siły zbrojnej. Dylematy prawa i polityki, Warszawa 2009.
  37. J.H.E. Fried, The United Nations' Effort to Establish a Right of the Peoples to Peace, "Pace Yearbook of International Law" 1990, t. 2.
  38. K. Drzewicki, Trzecia generacja praw człowieka, "Sprawy Międzynarodowe" 1983, nr 10, s. 82-84;
  39. Karta Praw Podstawowych (KPP) (Dz. Urz. UE 2010 C83/389).
  40. Konwencja praw osób niepełnosprawnych (Rez. ZO 61/106 z 13 grudnia 2006 r.)
  41. Konwencja w sprawie likwidacji wszelkich form dyskryminacji kobiet z 1979 r. (Dz.U. 1982, nr 71, poz. 10),
  42. L. Henkin, G.L. Neuman, D.F. Orentli- cher, D.W. Leebron, Human Rights, New York 1999, s. 82.
  43. M. Freeman, Prawa człowieka, Warszawa 2007, s. 197.
  44. Międzynarodowa konwencja w sprawie likwidacji wszelkich form dyskryminacji rasowej (Dz.U. 1969, nr 25, poz. 187)
  45. Nowa Koncepcja Strategiczna Sojuszu Atlantyckiego przyjęta w Lizbonie w 2010 r., par. 17 w: R. Kuźniar (red.), Rocznik Strategiczny 2010/2011, Warszawa 2011, s. 23.
  46. O. Schachter, Relation of Peace and Human Rights, "International Legal Practice" 1988, t. 13, s. 67;
  47. P. Alston, A Third Generation of Solidarity Rights: Progressive Development or Obfuscation of International Human Rights Law?, "Netherlands International Law Review" 1982, t. 29, s. 315-316.
  48. P. Grzebyk, Odpowiedzialność karna za zbrodnię agresji, Warszawa 2010 s. 314-316.
  49. P. Hayden, Constraining War: Human Security, "Human Rights Review" z października-grudnia 2004 r.,
  50. P. Weil, Towards Relative Normativity in International Law?, "American Journal of International Law" 1988, t. 77, s. 413-442.
  51. P.N. Bhagwati, International Aspects of the Rights to Life, Peace and Development, "Denver Journal of International Law and Policy" 1990-1991, t. 19, s. 71.
  52. P.R. Baehr, Human Rights: A Common Standard of Achievement, "Netherlands Quarterly of Human Rights" 1991, t. 9, s. 11.
  53. Por. D.P. Forsythe, Peace and Human Rights, w: D.P. Forsythe, Encyclopedia of Human Rights, t. 4, Oxford 2009.
  54. Protokół z Maputo, http://www1.umn.edu/humanrts/africa/protocol-women2003.html (03.06.2013).
  55. R. Bilder, Rethinking International Human Rights: Some Basic Questions, "Human Rights Journal" 1969, t. 2, s. 559.
  56. R. Kuźniar, Prawa człowieka. Prawo, instytucje, stosunki międzynarodowe, Warszawa 2004, s. 50 i nast.
  57. Raport przygotowany przez Międzynarodową Komisję ds. Interwencji i Suwerenności Państwowej Responsibility to Protect z 2001 r., http://www.iciss.ca/report2-en.asp (01.02.2013).
  58. Report of the Human Rights Council Advisory Committee on the Right of Peoples to Peace, 16 kwietnia 2012 r., A/HRC/20/31.
  59. Report of the Office of the High Commissioner on the Outcome of the Expert Workshop on the Right of Peoples to Peace, A/HRC/14/38, 17 marca 2010 r., par. 27.
  60. Rez. RPCz 11/4.
  61. Rez. RPCz 14/3.
  62. Rez. RPCz 17/16 z 17 czerwca 2011 r.
  63. Rez. RPCz 20/15 z 5 lipca 2012 r.,
  64. Rez. RPCz nr 11/4 z 17 czerwca 2009 r.
  65. Rez. RPCz nr 14/3 z 17 czerwca 2010 r.
  66. Rez. RPCz nr 8/9 z 18 czerwca 2008 r.,
  67. Rez. RPCz, par. 30.
  68. Rez. RPCzł 14/3, par. 1.
  69. Rez. ZO 290 (IV) z 1 grudnia 1949 r. (Declaration on the Essentials of Peace).
  70. Rez. ZO 33/73 z 15 grudnia 1978 r.
  71. Rez. ZO 39/11
  72. Rez. ZO 40/3 z 24 października 1985 r.
  73. Rez. ZO 41/128, art. 7.
  74. Rez. ZO 52/15 z 20 listopada 1997 r.
  75. Rez. ZO 53/243 z 6 października 1999 r.
  76. Rez. ZO 53/25 z 10 listopada 1998 r.
  77. Rez. ZO 57/216 z 18 grudnia 2002 r.
  78. Rez. ZO 60/163 z 16 grudnia 2005 r.
  79. Rez. ZO 63/189 z 18 grudnia 2008 r.
  80. Rez. ZO 65/222 z 11 kwietnia 2011 r.
  81. Rezolucja ZO 217 A (III) z 10 grudnia 1948 r.
  82. Rezolucja ZO 2625 z 24 października 1970 r.
  83. RPCz, Progress Report of the Human Rights Council Advisory Committee on the Right of Peoples to Peace, A/HRC/17/39, 1 kwietnia 2011 r., par. 31;
  84. S. Bieleń, Prawo w stosunkach międzynarodowych. Wybór dokumentów, Warszawa 2004
  85. S.P. Marks, Emerging Human Rights: A New Generation for the 1980s?, "Rutgers Law Review" 1980-1981, t. 33, s. 441 i nast.;
  86. Statut Międzynarodowego Ruchu Czerwonego Krzyża i Półksiężyca przyjęty na 25. Międzynarodowej Konferencji Czerwonego Krzyża w 1986 r., http://www.icrc.org/eng/assets/files/other/statutes-en-a5.pdf (03.06.2013).
  87. T. Moorhouse, The Right to Peace or the Right to Live in Peace, "Holdsworth Law Review" 1981, t. 6
  88. T. van Boven, Can Human Rights Have a Separate Existence from People's Rights?, "Social Justice" 1989, t. 16, s. 12 i nast.
  89. The Catholic Concept of Peace as a Basic Collective Human Right, "The Military Law and the Law of War Review" 1990, t. 29, s. 519 i nast.
  90. UNESCO Report on Human Rights, Human Needs and the Establishment of a New International Economic Order. UNESCO Doc.SS-78/CONF.630/COL.2, Paris 29 grudnia 1978 r.
  91. V. Dimitrijevic, Human Rights and Peace, w: J. Symonides (red.), Human Rights: New Dimensions and Challenges, UNESCO, Ashgate 1998
  92. V.P. Nanda, Nuclear Weapon and the Right to Peace under International Law, "Brooklyn Journal of International Law" 1983, t. 9, s. 294 i nast.
  93. W.A. Schabas, Lex Specialis? Belt and Suspenders? The Parallel Operation of Human Rights Law and the Law of Armed Conflict, and the Conundrum of Ius ad Bellum, "Israel Law Review" 2007, nr 40, s. 609.
  94. Wyrok ETPCz w sprawie Isayeva przeciwko Rosji z 24 lutego 2005 r., nr skargi 57950/00, par. 180-181.
Cytowane przez
Pokaż
ISSN
0209-0961
Język
pol
Udostępnij na Facebooku Udostępnij na Twitterze Udostępnij na Google+ Udostępnij na Pinterest Udostępnij na LinkedIn Wyślij znajomemu