BazEkon - Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie

BazEkon home page

Meny główne

Autor
Symonides Janusz (Uniwersytet Warszawski)
Tytuł
Arktyka - region współpracy czy konfliktów
Arctic - a region of cooperation or conflicts
Źródło
Stosunki Międzynarodowe, 2011, t. 44, nr 3/4, s. 9-33, bibliogr. 49 poz.
International Relations
Słowa kluczowe
Granice państwa, Prawo międzynarodowe, Gospodarka morska, Polityka morska, Międzynarodowe prawo morza
State boundaries, International law, Maritime economy, Maritime policy, International law of the sea
Uwagi
summ.
Kraj/Region
Arktyka
Arctic
Abstrakt
O ile w XX wieku Arktyka była przedmiotem zainteresowania głównie naukowców: glacjologów, geologów, hydrologów, biologów czy klimatologów uczestniczących w ekspedycjach i programach badawczych, zarówno narodowych, jak i międzynarodowych, o tyle w XXI wieku coraz więcej uwagi zaczęli jej poświęcać także politycy, decydenci, wojskowi oraz media. Główną przyczyną tego wzrastającego zainteresowania jest topnienie lodów w Arktyce. Zmiany klimatyczne w tym regionie przebiegają z większą intensywnością niż w pozostałych częściach świata. Pokrywa lodowa Oceanu Arktycznego znika w dwukrotnie szybszym tempie niż w innych regionach naszego globu. Jeszcze niedawno prognozowano, że ocean będzie wolny od lodów (w ciągu lata) pod koniec czy w połowie tego stulecia. Moment ten przesuwany jest w zaskakującym tempie i obecnie mówi się już o perspektywie 30, 20, a nawet 10 lat. Pozostawiając na uboczu te prognozy można wskazać niepodważalny fakt, że w ostatnich latach pokrywa lodowa staje się znacznie cieńsza, a drogi morskie prowadzące przez Arktykę - północnozachodnie przejście poprzez archipelag kanadyjski i północna droga morska wzdłuż wybrzeży syberyjskich - w ostatnich latach są wolne, przez kilka miesięcy, od lodów. (fragment tekstu)

In recent years the international community's attention has turned to the Arctic region. Policymakers, academics and the media have paid increased attention to this region. The Arctic is warming nearly twice as rapidly as the rest of the world. Reduction in sea-ice opens the area to marine transport. Transarctic shipping, during summer months, becoming reality. The reduced ice is facilitating access to biological and mineral resources in the region, in particular oil and gas. The United Nations Convention on the Law of the Sea of 1982 provides Arctic States with a legal framework for the activities in the Arctic Ocean. If a coastal State wishes to delimitate its continental shelf beyond 200 nautical miles, it has to submit relevant data and information to the Commission on the Limits of the Continental Shelf. The Commission issues recommendations, and the limits based on these recommendations are final and binding. In the Arctic region only two coastal States so far have made submission to the Commission: the Russian Federation and Norway. The Commission accepted the Norwegian submission and recommended that the Russian Federation make a revised submissions. Canada, Denmark and the United States have yet to make their submissions. As regards the seafloor of the Arctic Ocean, the alleged "scramble", "ice cold war" and "conflicts" amongst the States have been over-hyped. This become particularly evident from August 2007, when planting of a Russian flag on the North Pole sea bed resulted in a frenzy of international attention, much focused on growing potential for violent conflict in the region. In fact all Arctic States are closely cooperating and acting in line with the existing legal and political framework. The recent example of such cooperation is given by Norway and Russia. On 15 September 2010, they signed the treaty on maritime delimitation and cooperation in the Barents Sea and the Arctic Ocean. Under the provisions of the treaty, Norway and Russia will receive approximately equal parts of the disputed sea area. The treaty is a clear indication that two countries respect international rules. It provides additional confirmation the Arctic is a region in which the coastal States resolve their differences through peaceful means and in accordance with international law. The necessity of peaceful cooperation between Arctic States is obvious as none of them could resolve unilaterally problems and challenges the Arctic is concerned with. Rather than pointing towards conflict the prospect of increasing economic activity in the Arctic Ocean will by itself present strong incentives for Arctic cooperation. Large-scale exploitation costly and technologically challenging is only possible under conditions of peace and stability in this region. Therefore, most of the frightening scenarios for the Arctic lack real grounds. Though there is an increase of military potentials in Arctic, it is rather linked with new constabulary functions of military force therefore it cannot be qualified as beginning of an arms race. The existing issues including those related to the extended continental shelves delimitation, freedom of navigation, fisheries or resulting from different interpretations of the Paris treaty concerning Spitsbergen, can be resolved in a spirit of partnership through negotiations and on the basis of existing international law. (original abstract)
Dostępne w
Biblioteka Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie
Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach
Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu
Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu
Bibliografia
Pokaż
  1. D. Adam, Ice-free Arctic Could be Here in 23 Years, "The Guardian" z 5 września 2007 r.;
  2. Arctic Without Ice in 10 Years?, www.//barentsobserver.com/index.php?id=4974410&cat=116320&printable+1;
  3. J. Symonides, Status prawny i roszczenia do Arktyki oraz Bieguna Północnego, "Państwo i Prawo" 2008, t. 743, z. 1
  4. S. Griffiths, US - Canada Arctic Border Dispute Key to Maritime Riches, BBC News, US & Canada,
  5. 2 August 2010, http://www.bbc.co.uk/news/world-us-canada-10834006 .
  6. Traktat między Rosją a Wielką Brytanią, dotyczący granic ich posiadłości na Północno-Zachodnim Wybrzeżu Ameryki i żeglugi na Oceanie Spokojnym z 16 lutego 1825 r., Consolidated Treaty Series, t. 75
  7. Ch. Davis, Narrative of the North Polar Expedition. Nazwa w języku grenlandzkim - Tartupaluk.
  8. Hans Island, http://en.wikipedia.org/wiki/Hans_Island
  9. Territorial Claims in the Arctic, http://en.wikipedia.org/wiki/Territorial_claims_in_the_Arctic .
  10. Satellite Imagery Moves Hans Island Boundary: Report, http://www.cbc.ca/technology/story/2007/07/26/hans-technology.html
  11. Canada and Denmark in Hans Island Negotiations, http://menasborders.blogspot.com/2011/01/canada and denmark in hans island.html
  12. http://regieringen.no/en/dep/smk/press-center/Press-releases/2010treaty.html
  13. J. Symonides, Delimitacja obszarów morskich na Morzu Barentsa i Oceanie Arktycznym między Rosja a Norwegią, w: Współczesne problemy prawa, Księga pamiątkowa dedykowana Profesorowi Jerzemu Młynarczykowi, Gdynia 2011
  14. http://natomission.ru/en/cooperation/current/ show/110/
  15. Porozumienie Baker-Szewardnadze, http://en.wikipedia.org/wiki/USSR%E2%80%93USA_Maritime_Boundary_Agreement.
  16. D. Lynch, Fish Settle Border Dispute, Arctic Science Journeys, Radio Script, 1997.
  17. Summary of Giveaway of 8 American Alaskan Islands to the Russian Government, http://www.statedepartmentwatch.org/GiveawaySummary.htm
  18. J. Symonides, Nowe prawo morza, Warszawa 1986
  19. Leplateau continental, w: M. Bedjaoui (red.), Droit international. Bilan et perspectives, t. 2, Paris 1991
  20. Commission on the Limits of the Continental Shelf, Submission by the Russian Federation, U.N. Doc. CLCS, December 20, 2001.
  21. Sprawozdanie Sekretarza Generalnego przedstawione Zgromadzeniu Ogólnemu, U.N. Doc. A/57/57, March 7, 2002.
  22. Denmark plans to claim North Pole, The Boston Globe, 18 May 2011, http://articles.boston.com/2011-05-18.
  23. T.L. McDorman, The Continental Shelf Beyond 200 NM: Law and Politics in the Arctic Ocean, "Journal of Transnational Law & Policy" 2009, t. 18, nr 2
  24. Canada and Denmark Agree in Joint Survey, "News Releases" z 14 lipca 2004 r.
  25. B. Baker, Law, Science and the Continental Shelf: The Russian Federation and the Promise of Arctic Cooperation, "American University International Law Review" 2010, t. 25.
  26. Oceans and Law of the Sea, Division for Ocean Affairs and the Law of the Sea, Commission on the Limits of the Continental Shelf (CLCS). Outer limits of the continental shelf beyond 200 nautical miles from the baselines: Subcommission to the Commission: submission by Norway, http://www.un.org/Depts/ los/clcs_new/submissions_files/submission_nor.htm.
  27. Statement by the Chairman of the Commission on the Limits of the Continental Shelf on the Progress of Work in the Commission, paras. 41, 50-52, U. N. Doc. CLCS/54, April 27, 2007.
  28. V. Jares, The Continental Shelf Beyond 200 Nautical Miles: The Work of the Commission on the Limits of the Continental Shelf and the Arctic, "Vanderbilt Journal of Transnational Law" t. 42
  29. O. Jensen, Norway's Outer Continental Shelf Limits in the Arctic, The Norwegian Atlantic Committee, Security Brief, 4 - 2010.
  30. Presentation of the CLCS to the Informal Working Group of the Meeting of States Parties, UN Headquarters, N.Y., 14 April 2010.
  31. Kanał Białomorsko-Bałtycki, Wikipedia.
  32. O.R. Young, The Age of Arctic, "Foreign Policy" 1985, t. 86, nr 61
  33. R. Huebert, The Newly Emerging Arctic Security Environment, "Canadian Defense & Foreign Affairs Institute", z marca 2010 r
  34. D. Proussalidis, Canada Lags In Arctic Arms Race, Parliamentary Bureau, z 4 lipca 2011 r.
  35. Norway News, Operational Command moves to the Arctic, z 2 czerwca 2009 r.
  36. http://www.scfr.gov.ru/documents/98.htm/
  37. A.W. Dowd, Trying Times With Moscow, "Fraser Forum" z listopada/grudnia 2010 r., www.fraseramerica.org;
  38. A. Deslongchamps, Canada Jets Turn Back Russian Aircrafts in the Arctic, "Blomberg News" z 25 sierpnia 2010 r.;
  39. R. Gillies, Canada Intercepts Two Russians Bombers, Associated Press z 25 sierpnia 2010 r.
  40. A Osborn, Russian Jets Buzz US Navy Frigate in Arctic in Cold War-Style Show of Force, "Telegraf' z 20 września 2010 r.
  41. M. O'Brien, MPC&A Activities with Russian Icebreaker Fleet, 38th Annual Conference, Phoenix, z 20-24 lipca 1997 r.;
  42. A. Shuvalova, UK - Russian Global Partnership Cooperation, "Jadiernyj Kontrol" 2004, nr 3
  43. M. Humphreys, Vigilant Eagle Tests Norad. Russian Response, "Public Affairs" z 10 sierpnia 2010 r.
  44. R. Huebert, The Newly Emerging Arctic Security Environment, Prepared for the Canadian Defense & Foreign Affairs Institute, Calgary, March 2010. Executive Summary.
  45. M. Byers, Arctic sees military buildup, Canadian Press z 25 marca 2010 r., http://www.arcticsecurity.org/?p=287, s. 2.
  46. J. Torobin, Military plans a show of force in High Seas, "Globe and Mail" z 3 lipca 2011 r.
  47. P. Mc Leary, Adm. Roughead on Subs.; Canadian on the Arctic Arms Race, http://www.aviation-week.com/aw/blogs/defense/index.jsp?plckcontroller=Blog&plck
  48. J. Stavridis w: "Whitehall Papers" 2010, t. 75, nr 1, s. VIII-XIII.
  49. K. Akimoto, Power Games In the Arctic Ocean, "Arctic Ocean Quarterely Bulletin" nr 1 z sierpnia 2009 r.
Cytowane przez
Pokaż
ISSN
0209-0961
Język
pol
Udostępnij na Facebooku Udostępnij na Twitterze Udostępnij na Google+ Udostępnij na Pinterest Udostępnij na LinkedIn Wyślij znajomemu