BazEkon - Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie

BazEkon home page

Meny główne

Autor
Hołyst Brunon (Wyższa Szkoła Menedżerska w Warszawie)
Tytuł
Internalizacja norm moralnych i prawnych
Źródło
Studia Prawnicze i Administracyjne, 2010, nr 1, s. 9-37
Słowa kluczowe
Moralność, Normy prawne, Prawo
Morality, Legal standards, Law
Abstrakt
Prawo i moralność z reguły przenikają się wzajemnie, choć bywa tak, że pewne postacie prawa stanowionego są nie do przyjęcia z moralnego punktu widzenia, np. hitlerowskie czy stalinowskie prawo zarówno w ocenie większości systemów etycznych, jak i wedle wrażliwości moralnej wielu jednostek nie było moralnie ani dobre, ani słuszne. Większość ludzi traktuje jedne przepisy prawne jako bardziej, inne zaś jako mniej istotne z moralnego punktu widzenia. Ocena ta uwarunkowana jest zarówno wyznawaną przez nich etyką osobistą, nakazującą np. cenienie bardziej pomagania niż przestrzegania zasad, jak i racjonalizowaniem przyczyn naruszania przez siebie prawa. W nauce o prawie odróżnia się normy prawne od moralnych ze względu na rodzaj uzasadnienia ich obowiązywania. Uzasadnienie tetyczne oznacza, iż normy prawne są wydawane i sankcjonowane przez państwo. Normy moralne natomiast uzasadniane są przez szczególnego rodzaju oceny jednostki, czyli sankcje aksjologiczne. Często normy posiadają obydwa rodzaje uzasadnień. Na przykład norma "nie zabijaj" jest zarówno prawna, jak i moralna. Zwraca się uwagę, że treściowe pokrywanie się norm prawnych i moralnych ma duże znaczenie przy przestrzeganiu prawa, np. skuteczność prawa sprzecznego z normami obowiązującymi w społeczeństwie jest z reguły znacznie obniżona. (fragment tekstu)
Pełny tekst
Pokaż
Bibliografia
Pokaż
  1. J. Borucka-Arctowa, O społecznym działaniu prawa, Warszawa 1967.
  2. M. Chandler, T. Moran, Psychopathy and moral development: A comparative study of delinquent and non delinquent youth, "Development and Psychopathology" 1990, vol. 2, nr 3, s. 227-246.
  3. G. Chybowska, Uznawanie zasady wzajemności przez dzieci z warszawskiej szkoły podstawowej, niepublikowana praca magisterska, IPSiR UW, Warszawa 1977.
  4. A. Furnham, L. Barratt, Moral judgement and personality differences in "problem children" and delinquents, "Personality and Individual Differences" 1988, vol. 9, nr 1, s. 187-188.
  5. J. Gibbs, Sociomoral Development Delay and Cognitive Distortion: Implications for the Treatment of Antisocial Youth, w: Handbook of Moral Behavior and Development, red. W. Kurtines, J. Gewirtz, Hillsdale 1992.
  6. J. Gibbs, K. Basinger, D. Fuller, Moral Maturity: Measuring the Development of Sociomoral Reflection, Hillsdale 1992.
  7. I. Jakubowska, Pojęcie sprawiedliwości w świadomości dzieci i młodzieży, "Psychologia Wychowawcza" 1984, nr 5.
  8. I. Jakubowska, A. Leo-Wiśniewska, G. Wierzchowska, Caritas and reciprocity in the moral and legal development of children, "The Polish Sociology of Law Newsletter", Warszawa 1978.
  9. K. Kiciński, J. Kurczewski, Poglądy etyczne młodego pokolenia Polaków, Warszawa 1977.
  10. L. Kohlberg, The Psychology of Moral Development: Essays on Moral Development, San Francisco 1984.
  11. J. Kurczewski, Pojęcie własności w socjologiczno-prawnych badaniach porównawczych, [w:] Prawo w społeczeństwie, red. J. Kurczewski, Warszawa 1975.
  12. J. Kurczewski, Świat prawny dziecka, "Psychologia Wychowawcza" 1986, nr 2, s. 162.
  13. A. Leo-Wiśniewska, Norma miłości bliźniego w odczuciu dziewcząt dostosowanych i niedostosowanych społecznie, niepublikowana praca magisterska, IFSO UW, Warszawa 1977.
  14. H. Malewska, Norma uczciwości w środowisku młodzieży, "Studia Socjologiczne" 1963, nr 2.
  15. E. McColgan, J. Rest, D. Pruitt, Moral judgment and antisocial behavior in early adolescence, "Journal of Applied Developmental Psychology" 1983, vol. 4, nr 2, s. 189-199.
  16. S. Mika, Skuteczność kar w wychowaniu, Warszawa 1969.
  17. J. Nelson, D. Smith, J. Dodd, The moral reasoning of juvenile delinquents: A meta analysis, "Journal of Abnormal Child Psychology" 1990, vol. 18, nr 3, s. 231-239.
  18. L. Petrażycki, Teoria prawa i państwa w związku z teorią moralności, w oprac. J. Lendego, Warszawa 1959, t. I-II.
  19. J. Piaget, Rozwój ocen moralnych dziecka, Warszawa 1966.
  20. C. Power, L. Kohlberg, Faith, Morality and Ego-development, w: Toward Moral and Religious Maturity, red. Ch. Brusselamns, J.A. O'Dononoe, J.W. Fowler, A. Vergote, Morristown 1980.
  21. S. Renwick, N. Emler, Moral reasoning and delinquent behavior among students, "British Journal of Social Psychology" 1984, vol. 23, nr 3, s. 281-283.
  22. J. Rest, Moral Development: Advances in Theory and Research, New York 1986.
  23. M. Sułkowska-Bunikiewicz, Obraz prawa i wymiaru sprawiedliwości w oczach uczniów szkoły podstawowej, niepublikowana praca magisterska, IPSiR UW, Warszawa 1973.
  24. J. Tapp, L. Kohlberg, Developing senses of law and legal justice, "Journal of Social Issues" 1971, vol. 27, nr 2.
  25. S. Trevethan, L. Walker, Hypothetical versus real-life moral reasoning among psychopathic and delinquent youth, "Development and Psychopathology" 1989, vol. 1, nr 2, s. 91-103.
  26. M. Wojtas, Kształtowanie się postaw dzieci wobec własności, niepublikowana praca magisterska, IPSiR UW, Warszawa 1978.
  27. P.O. Żylicz, P. Bednarczyk, Poziom rozwoju moralnego a postawy wobec prawa, "Psychologia Wychowawcza" 1999, nr 4, s. 289-300.
Cytowane przez
Pokaż
ISSN
2081-8025
Język
pol
Udostępnij na Facebooku Udostępnij na Twitterze Udostępnij na Google+ Udostępnij na Pinterest Udostępnij na LinkedIn Wyślij znajomemu