BazEkon - Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie

BazEkon home page

Meny główne

Autor
Surowiecka Aleksandra (Uniwersytet Wrocławski)
Tytuł
Tożsamość konstytucyjna państwa - analiza wybranego orzecznictwa niemieckiego Federalnego Trybunału Konstytucyjnego i polskiego Trybunału Konstytucyjnego w kontekście procesów integracji europejskiej (cz. I)
Constitutional Identity of the State - Analysis of Selected Case lLw of the German Federal Constitutional Court and the Polish Constitutional Court in the Context of European Integration Processes (Part I)
Źródło
Przegląd Prawno-Ekonomiczny, 2013, nr 22, s. 81-92, bibliogr. 26 poz.
Słowa kluczowe
Prawo konstytucyjne, Orzecznictwo sądu, Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego, Konstytucja
Constitutional law, Judicial decision, Judgement of Constitutional Tribunal, Constitution
Uwagi
streszcz., summ.
Firma/Organizacja
Unia Europejska (UE)
European Union (EU)
Kraj/Region
Niemcy, Polska
Germany, Poland
Abstrakt
W niniejszym artykule analizie poddane zostały wybrane orzeczenia niemieckiego i polskiego trybunału konstytucyjnego w celu odpowiedzi na pytanie, jak definiowana jest w tych orzeczeniach "państwowa tożsamość konstytucyjna". Co do zasady, sędziowie obu trybunałów pozytywnie wypowiadają się odnośnie uczestnictwa ich kraju w procesie integracji europejskiej. Zarówno w Polsce, jak i w Niemczech, respektowana jest zasada bezpośredniego stosowania prawa UE i przychylności wykładni krajowego prawa w stosunku do prawa unijnego; akceptowana jest również autonomia europejskiego porządku prawnego. We wszystkich wyrokach sądów konstytucyjnych stwierdza się zasadniczą zgodność danego traktatu UE z krajową konstytucją. Można zatem, z tej perspektywy, mówić o swoistym dialogu między państwowymi trybunałami, a Europejskim Trybunałem Sprawiedliwości; wydaje się, że krajowi sędziowie tworzą z sędziami ETS pewną wspólnotę wartości. Z drugiej jednak strony, daje się zauważyć - zwłaszcza w kontekście wyroków związanych z Traktatem z Lizbony - że najwyższa konstytucyjna władza sądownicza w państwach członkowskich zaczyna tworzyć pewną wspólnotę, która solidarnie strzeże suwerenności i tożsamości konstytucyjnej swego kraju. Na tę suwerenność i tożsamość konstytucyjną składają się wprawdzie, w zależności od danego kraju, różne elementy. Wspólny jest jednak sędziom w państwach członkowskich pogląd na najwyższą moc prawną krajowej konstytucji i przekonanie o suwerennym statusie państw członkowskich w Unii Europejskiej. Wydaje się, że również inne sądy i trybunały konstytucyjne państw członkowskich przyjmą w kwestii suwerenności i tożsamości konstytucyjnej podobne stanowiska, stając się swego rodzaju "strażnikami" krajowej tożsamości konstytucyjnej. (abstrakt oryginalny)

In this article, the subjects of analysis have been selected judgments of the German and Polish constitutional court. The goal was to answer the question of how the "constitutional identity of the state" is defined. In most cases, the judges of both courts speak positively about their country's participation in the process of European integration. Both in Poland and Germany, the principle of direct applicability of EU law is being respected. Furthermore, the autonomy of European law is accepted. As the judgments show, the EU treaties are compatible with national constitutions. From this point of view, we can talk about some kind of dialogue between the national constitutional courts and the European Court of Justice; there is something like a community of values between them. On the other hand, there can be observed - especially in the context of the judgments dedicated to the Treaty of Lisbon - that the judges of highest constitutional judiciary in the Member States create a community for safeguarding of the sovereignty and constitutional identity of their country. The judges create different definitions for the constitutional identity, but they share the common view on the supremacy of the national constitution and sovereignty of their country. (original abstract)
Dostępne w
Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach
Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu
Pełny tekst
Pokaż
Bibliografia
Pokaż
  1. Arnold R., Orzecznictwo niemieckiego Federalnego Trybunału Konstytucyjnego a proces integracji europejskiej, "Studia Europejskie" 1999, nr 1, s. 95-106.
  2. Bała P., "Tożsamość konstytucyjna" a Traktat z Lizbony. Tezy wyroku Federalnego Trybunału Konstytucyjnego z 30 czerwca 2009 r., "Ius Novum" 2010, nr 2, s. 7-37.
  3. Działocha K., Poszukiwanie formuły suwerenności państwa-członka UE w polskiej nauce prawa, [w:] Wawrzyniak J., Laskowska M. (red.), Instytucje prawa konstytucyjnego w dobie integracji europejskiej, "Wydawnictwo Sejmowe", Warszawa 2009, s. 45-61.
  4. Granat M. (red.), Stosowanie prawa międzynarodowego i wspólnotowego w wewnętrznym porządku prawnym Francji i Polski, "Wydawnictwo Sejmowe", Warszawa 2007.
  5. Haltern U., Europarecht. Dogmatik im Kontext, Wyd. 2, Mohr Siebeck, Tübingen 2007.
  6. Jamróz A., Konstytucyjne gwarancje implementacji prawa międzynarodowego i wspólnotowego w Polsce, [w:] Granat M. (red.), Stosowanie prawa międzynarodowego i wspólnotowego w wewnętrznym porządku prawnym Francji i Polski, "Wydawnictwo Sejmowe", Warszawa 2007, s. 25-30.
  7. Klein E., Bemerkungen zum Lissabon-Urteil des Bundesverfassungsgerichts, [w:] Baus R. T., Borchard M., Krings G. (red.), Europäische Integration und deutsche Verfassungsidentität, Konrad Adenauer Stiftung, Berlin 2010, s. 99-109.
  8. Kustra A., Przepisy i normy integracyjne w konstytucjach wybranych państw członkowskich UE, Wydawnictwo "Dom Organizatora", Toruń 2009.
  9. Maduro M. P., Wykładnia prawa wspólnotowego - funkcja orzecznicza w kontekście pluralizmu konstytucyjnego, [w] Frąckowiak-Adamska A., Grzeszczak R. (red.), Europejska przestrzeń sądowa, Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, Wrocław 2010, s. 33-50.
  10. Mik C., Powierzenie Unii Europejskiej władzy przez państwa członkowskie i jego podstawowe konsekwencje prawne, [w:] Kranz J. (red.), Suwerenność i ponadnarodowość a integracja europejska, "Prawo i Praktyka Gospodarcza", Warszawa 2006, s. 80-147.
  11. Mikłaszewicz P., Zasada pierwszeństwa prawa wspólnotowego w krajowych porządkach prawnych według orzecznictwa ETS i Sądu Pierwszej Instancji, Biuro Trybunału Konstytucyjnego, Zespół Orzecznictwa i Studiów, Warszawa 2005, http://www.trybunal.gov.pl/epublikacje/download/PIERWSZENSTWO.pdf.
  12. Pietraś Z. J., Prawo wspólnotowe i integracja europejska, Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, Lublin 2006.
  13. Piontek E., Konstytucje państw członkowskich w porządku prawnym Unii Europejskiej, [w:] Wawrzyniak J., Laskowska M. (red.), Instytucje prawa konstytucyjnego w dobie integracji europejskiej, "Wydawnictwo Sejmowe", Warszawa 2009, s. 395-425.
  14. Sarnecki P. (red.), Ustrój Unii Europejskiej i ustroje państw członkowskich, Wolters Kluwer, Warszawa 2007.
  15. Sobczyk P., Propozycje zmian Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z 2.4.1997 r. w projektach ustaw o zmianie Konstytucji, "Kwartalnik Prawa Publicznego" 2008, nr 1-2, s. 157-173.
  16. Surowiecka A., Reformy Unii Europejskiej według regulacji Traktatu z Lizbony a suwerenność państw członkowskich, "Civitas Europae" 2010, nr 2, s. 9-22.
  17. Wójtowicz K., Rola sądów konstytucyjnych w tworzeniu zintegrowanej europejskiej przestrzeni prawnej, [w] Frąckowiak-Adamska A., Grzeszczak R. (red.), Europejska przestrzeń sądowa, Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, Wrocław 2010, s. 13-26.
  18. Zaradkiewicz K. (red.), Relacje między prawem konstytucyjnym a prawem unijnym w orzecznictwie sądów konstytucyjnych państw Unii Europejskiej, Biuro Trybunału Konstytucyjnego, Zespół Orzecznictwa i Studiów, Warszawa 2010.
  19. http://www.bundestag.de/dokumente/rechtsgrundlagen/grundgesetz/index.html.
  20. https://www.btg-bestellservice.de/pdf/80201000.pdf.
  21. BVerfGE 73, 339.
  22. BVerfGE 89, 155.
  23. BVerfGE 123, 267.
  24. Wyrok Trybunału Konstytucyjnego P 1/05, OTK ZU 2005, nr 4A, poz. 42.
  25. Wyrok Trybunału Konstytucyjnego K 18/04, OTK ZU 2005, nr 5A, poz. 49.
  26. Ustawa z dn. 8.09.2006 r. o zmianie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, Dz.U. z 2006 r., nr 200, poz. 1471..
Cytowane przez
Pokaż
ISSN
1898-2166
Język
pol
Udostępnij na Facebooku Udostępnij na Twitterze Udostępnij na Google+ Udostępnij na Pinterest Udostępnij na LinkedIn Wyślij znajomemu