BazEkon - Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie

BazEkon home page

Meny główne

Autor
Ruciński Adam (Akademia im. Jana Długosza w Częstochowie, doktorant)
Tytuł
Środowisko oświatowe w Polsce po wprowadzeniu stanu wojennego
Educational Circle Under Martial Law in Poland
Źródło
Przegląd Prawniczy, Ekonomiczny i Społeczny, 2014, nr 3, s. 161-169, przypisy
Słowa kluczowe
Oświata, Polityka oświatowa, Historia polityczna, Szkolnictwo wyższe, Komunizm, Pracownicy naukowi
Education, Education policy, Political history, Higher education, Communism, Academic staff
Uwagi
streszcz., summ.
Abstrakt
Weryfikacja ludzi nauki sprawiła, że niezależne życie naukowe musiało zejść do podziemia, aby swobodnie funkcjonować bez ingerencji władz. Zwiększenie liczby TW na wyższych uczelniach doprowadziło do podporządkowania przez władzę środowiska naukowego. Natomiast niezależna działalność kulturalna miała ogromny wpływ na poglądy młodych ludzi, którzy w niewielkim stopniu poparli władzę. Utworzenie niezależnych ruchów młodzieżowych, harcerskich i studenckich stanowiło podstawę funkcjonowania podziemnej "S", która wspierała podziemne NZS. Reaktywowanie w pełni podporządkowanych władzy organizacji ZNP, Socjalistycznego Związku Studentów Polskich (SZSP), Związku Socjalistycznej Młodzieży Polskiej (ZSMP), doprowadziło do zwiększenia aktywności podziemnych stowarzyszeń, które swoją działalnością przyczyniły się do zmian ustrojowych w 1989 r. (abstrakt oryginalny)

People connected with education were particulary observed by a communist regime. They were is contacted with the democratic opposition. Thanks for scientists, teachers, students and teenagers the opposition could publish in underground press. An independent scientist life had to go down to the underground to function without restraint there. Because of Secret co-waker the scientist environment was subordinared of the government. An independent cultural activity influenced teenagers views and only a few of them supported the government. Independent movements of teenagers, Scouts and students were based for "Solidarność" which supported NZS. The organizations like: ZNP, SZSP, ZSMP contributed to change the regime in 1989.(original abstract)
Pełny tekst
Pokaż
Bibliografia
Pokaż
  1. Kryptonim "Gracze". Służba Bezpieczeństwa wobec Komitetu Obrony Robotników i Komitetu Samoobrony Społecznej "KOR" 1976-1981, red. Ł. Kamiński, G. Waligóra, Warszawa 2010, s.149.
  2. Dokumenty władz NSZZ "Solidarność" 198 -1983, red. J. Olaszek, Warszawa 2012, s. 104.
  3. H. Głębocki, Uczelnie wyższe w PRL jako obiekt kontroli operacyjnej ze strony SB (wybrane problemy na przykładzie Krakowa w latach 1979-1989), [w:] Naukowcy władzy, władza naukowcom, red. P. Franaszek, Warszawa 2010, s. 32.
  4. D. Galaszewska-Chilczuk, Polityczna weryfikacja kadry naukowej w latach osiemdziesiątych. Założenia, realizacja, efekty, [w:] Naukowcy władzy, władza naukowcom, red. P. Franaszek, Warszawa 2010, s. 21. A. Dziuba, M. Mrzyk, Represje stanu wojennego wobec naukowców Uniwersytetu Śląskiego, [w:] Stlamszona nauka? Inwigilacja środowisk Akademickich i Naukowych przez Aparat Bezpieczeństwa w latach siedemdziesiątych i osiemdziesiątych, red. P. Franaszek, Warszawa 2010, s. 58-62.
  5. Przed i po 13 grudnia. Państwa bloku wschodniego wobec kryzysu w PRL 1980-1982, red. Ł. Kamiński, t. II, Warszawa 2007, s. 499.
  6. K. Sychowicz, Działania władz i aparatu bezpieczeństwa wobec środowiska naukowego uczelni białostockich w latach 1980 - 1989, [w:] Naukowcy władzy, władza naukowcom, red. P. Franaszek, Warszawa 2010, s. 58-59.
  7. E. Kreżołek, Aparat bezpieczeństwa wobec środowiska naukowego Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Kielcach w latach siedemdziesiątych i osiemdziesiątych, [w:] Stłamszona nauka? Inwigilacja środowisk Akademickich i Naukowych przez Aparat Bezpieczeństwa w latach siedemdziesiątych i osiemdziesiątych, red. P. Franaszek, Warszawa 2010, s. 110.
  8. B. Miśkiewicz, Polskie szkolnictwo wyższe w latach 1981-1987, Toruń 2003, s. 41.
  9. N. Jarska, T. Kozłowski, Czas czystek, "Tygodnik Powszechny", nr 50, b.m. 2011, s. 2.
  10. K. Sychowicz, Sprawa obiektowa kryptonim "Kuźnia" - rozpracowywanie środowiska Politechniki Białostockiej przez Służbę Bezpieczeństwa, [w:] Stłamszona nauka? Inwigilacja środowisk Akademickich i Naukowych przez Aparat Bezpieczeństwa w latach siedemdziesiątych i osiemdziesiątych, red. P. Franaszek, Warszawa 2010, s. 128.
  11. M. Sikora, Osobowe źródła informacji Służby Bezpieczeństwa wśród kary naukowej Politechniki Śląskiej - wybrane przykłady od lat sześćdziesiątych do końca PRL, [w:] Naukowcy władzy, władza naukowcom, red. P. Franaszek, Warszawa 2010, s. 212.
  12. Spętana Akademia. Polska Akademia Nauk w dokumentach władz PRL. Materiały Służby Bezpieczeństwa (1976-1989), red. P. Pleskot, T.P. Rutkowski, Warszawa 2009, s. 309-310.
  13. "Mądrość zbudowała sobie dom...". Uniwersytet Śląski 1968-2008, dzieje, dokumenty, źródła, red. A. Barciak, Katowice 2008, s. 133.
  14. W. Polak, Cień ludzi niepokornych. Niezależny Samorządny Związek Zawodowy "Solidarność" i inne ugrupowania niezależne w Toruniu i regionie Toruńskim (13 II 1981-4VI 1989), Toruń 2003, s. 187.
  15. S. Kalembka, Noc Grudniowa na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika, [w:] Stan wojenny. Fakty, Hipotezy, Interpretacje, red. A. Czwołek, W. Polak, Toruń 2008, s. 119-129.
  16. B. Gaziński, "Solidarność" na Akademii Rolniczo-Technicznej w Olsztynie w latach 1980-1982 i represje stanu wojennego, [w:] Stan wojenny. Fakty, Hipotezy, Interpretacje, red. A. Czwołek, W. Polak, Toruń 2008, s. 209.
  17. W. Frazik, Wacław Felczak (1916-1993), [w:] Konspiracja i opór społeczny w Polsce 1944-1956: Słownik biograficzny, red. T. Balbus, t. II, Kraków - Warszawa - Wrocław, 2004, s. 108-117.
  18. J. Turowicz, 75 lat Mieczysława Pszona, "Tygodnik Powszechny", nr 51-52, b.m. 1990, s. 3.
  19. J. Michalski, J. Tazbir, Emanuel Rostworowski, [w:] Polski Słownik Biograficzny, red. E. Rostworowski, t. XXXII, Wrocław - Warszawa - Kraków - Gdańsk 1989, s. 183- 187.
  20. E. Orman, Wnuk powstania styczniowego, "Polityka", nr 38, b.m. 2007, s. 105.
  21. J. Michalski, J. Tazbir, Emanuel Rostworowski, [w:] Polski Słownik Biograficzny, red. E. Rostworowski, t. XXXII, Wrocław - Warszawa - Kraków - Gdańsk 1989, s. 183- 187.
  22. E. Orman, Wnuk powstania styczniowego, "Polityka", nr 38, b.m. 2007, s. 105.
  23. R. Terlecki, Profesorowie UJ w aktach UB i SB, Kraków 2002, s. 198.
  24. W. Bartoszewski, Dziennik z internowania w Jaworze 15.12.1981-9.04.1982, Warszawa 2006, s. 32.
  25. Wielka Encyklopedia Oxford, red. H. Mc Glynn, t. XX, Warszawa 2010, s. 252.
  26. Związek Nauczycielstwa Polskiego na Pomorzu Szczecińskim w latach 1975-1985, red. L. Turek-Kwiatkowska, Szczecin 1988, s. 12.
  27. R.Mozgol, Precz z czerwonymi świniami, "Niezależna Gazeta Polska" z 6 czerwca b.m. 2008, s. 6-8.
  28. T. Ruzikowski, Stan wojenny w Warszawie i województwie stołecznym 1981-1983, Warszawa 2009, s. 469.
  29. R. Matyja, Omijamy temat, "Tygodnik Powszechny", nr 42, b.m. 2010, s. 6-7.
  30. T. Kozłowski, Młodszy brat "S", "Tygodnik Powszechny", nr 38, b.m. 2010, s. 4.
  31. Niezależne Zrzeszenie Studentów w Krakowie 1980-1989, red. J. Dutka, M. Zakrzewski, Kraków 2010, s. 86.
  32. J. i K. Popińscy, Od SKS do NZS. Niezależne Zrzeszenie Studentów we Wrocławiu 1989-2010, Wrocław 2010, s. 207.
  33. W. Polak, Najtrudniejsze egzaminy: Niezależne Zrzeszenie Studentów Uniwersytetu Mikołaja Kopernika na tle wydarzeń w kraju i regionie (1980-1982), Toruń 2001, s. 246.
  34. U. Doliwa, Radio studenckie w Polsce, Olsztyn 2008, s. 60.
  35. M. Wierzbicki, Niezależne ugrupowania młodzieżowe w Polsce (1980-1989), "Biuletyn Instytutu Pamięci Narodowej" 2010, nr 5-6, s. 127.
  36. A.F. Baran, Harcerstwo niezależne. Od niezależnego ruchu harcerskiego do związku harcerstwa Rzeczypospolitej, [w:] "Jesteście naszą wielką szansą". Młodzież na rozstajach komunizmu 1944-1989, red. P. Ceranka, S. Stępień, Warszawa 2009, s. 209-210.
  37. A.F. Baran, Walka o kształt harcerstwa w Polsce (1980-1989). Niezależni i niepokorni, Warszawa 2007, s. 176.
  38. W. Polak, Niezależne działania młodzieży szkolnej województwa toruńskiego w okresie stanu wojennego i w latach następnych (13 XII 1981-4 VI 1989), [w:] Niezależny ruch młodzieżowy w Polsce po drugiej wojnie światowej (1945- 2001), red. R. Surdziński, Toruń 2005, s. 101-127.
  39. B. Noszczak, Mołotowem w Dzierżyńskiego, "Tygodnik Powszechny", nr 50, b.m. 2011, s. 5.
  40. K. Kosiński, Oficjalne i prywatne życie młodzieży w czasach PRL, Warszawa 2006, s. 296.
Cytowane przez
Pokaż
ISSN
2084-0403
Język
pol
Udostępnij na Facebooku Udostępnij na Twitterze Udostępnij na Google+ Udostępnij na Pinterest Udostępnij na LinkedIn Wyślij znajomemu