BazEkon - Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie

BazEkon home page

Meny główne

Autor
Organiściak Wojciech
Tytuł
Wincenty Skrzetuski o Trybunale Koronnym i Litewskim
Wincenty Skrzetuski about the Crown and Lithuanian Tribunal
Źródło
Studia Iuridica Lublinensia, 2013, t. 19, s. 217-230
Słowa kluczowe
Historia, Historia myśli politycznej, Historia prawa
History, History of political thought, Legal history
Uwagi
summ.
Skrzetuski Wincencty
Abstrakt
Wincenty Skrzetuski był uznanym pedagogiem, historykiem, prawnikiem i pisarzem politycznym doby stanisławowskiej. Celem niniejszego szkicu jest przedstawienie jego rozważań dotyczących powstania i funkcjonowania trybunałów Koronnego i Litewskiego oraz postulatów zmian w ich działaniu, jakie pijar zawarł w Prawie politycznym narodu polskiego. (fragment tekstu)

Wincenty Skrzetuski, an outstanding political writer, lawyer and historian, in his handbook Prawo polityczne narodu polskiego - The Political Right of Polish Nation - or - The Constitutional Law of Polish Nation), when discussing the issue of the functioning of the political and legal system of the gentry Republic, presented a short draft about the Crown and Lithuanian Tribunal, which were the gentry's supreme court in the years 1578-1794. For the gentry the Tribunal was the supreme court, to which appeals were made from lower courts, both in civil and criminal suits. Polish piarist made interesting digressions which showed some of the weak points of the functioning in the Tribunal. Wincenty Skrzetuski, discussing a procedure of the supreme court sessions. A characteristic feature of the Tribunal was the fact that it was not divided into specialized departments investigating several cases simultaneously. It was decided that the passed judgments would only have the proper authority if they were passed by all the judges from Poland and Lithuania, who in this way represented the majesty of the gentry Republic. The opinions and viewpoints presented by Skrzetuski allow to ascribe him to the group of the Polish political writers, who postulated some drafts of the reforms in the Polish-Lithuanian Commonwealth.
Dostępne w
Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie
Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach
Pełny tekst
Pokaż
Bibliografia
Pokaż
  1. F. Bentkowski, Żywot i prace uczone ks. Wincentego Skrzetuskiego, S. P. [w:] Posiedzenie publiczne Królewskiego Warszawskiego Uniwersytetu na uczczenie pamiątki zmarłych mężów odbyte dnia 14 lipca 1827 roku, Warszawa 1827, s. 7-17;
  2. E. Aleksandrowska, Skrzetuski Bartłomiej, imię zakonne Wincenty, [w:] Polski słownik biograficzny, t. XXXVIII, s . 435-437.
  3. G. Lengnich, Prawo pospolite Królestwa Polskiego. Kraków 1836, s. 445.
  4. W. Uruszczak: Sejm w latach 1506-1540, [w:] Historia sejmu polskiego. Do schyłku szlacheckiej Rzeczypospolitej, t. I, red. J. Michalski, Warszawa 1984, s. 107;
  5. A. Sucheni-Grabowska, Sejm w latach 1540-1587, [w:] Historia sejmu polskiego. Do schyłku szlacheckiej Rzeczypospolitej, t. I, red. J. Michalski, Warszawa 1984, t. I, s. 159-161.
  6. S. Płaza, Próby reform ustrojowych w czasie pierwszego bezkrólewia 1572-1574, Kraków 1969, s. 96.
  7. O. Balzer, Geneza Trybunału Koronnego. Studium z dziejów sądownictwa polskiego w XVI wieku, wyd. 2, Warszawa 2009, s. 17 i n.;
  8. A. Kłodziński, Na drodze do powstania Trybunału Koronnego. Projekty sejmu warszawskiego 1556/57 roku, Lwów 1925, s. 14 i n.
  9. R. Heidenstein, Życie Jana Zamoyskiego Kanclerza y Hetmana Wielkiego Koronnego, tłum. F. Bohomolec, Warszawa 1795, s. 310;
  10. W. Maisel, Trybunał Koronny w świetle laudów sejmikowych i konstytucji sejmowych, CPH 1982, t. 34, z. 2, s. 147 i n.;
  11. Z. Naworski, Sejmik generalny Prus Królewskich jako Trybunał apelacyjny prowincji, "Acta Universitatis Nicolai Copernici" Prawo nr 30, Toruń 1990, s. 21 i n.;
  12. W. Witkowski, Trybunał Koronny w Lublinie - organizacja i funkcjonowanie, [w:] 400-lecie utworzenia Trybunału Koronnego w Lublinie. Materiały z sesji naukowej z dnia 20 XI 1978 r., red. H. Groszyk, Lublin 1982, s. 63 i n.
  13. H. Karbownik, Deputaci duchowni na trybunałach Koronnym i Litewskim, "Kościelne Prawo" 1992, t. 10, s. 197 i n.,
  14. W. Bednaruk, Dochody sędziów Trybunału Koronnego, CPH 2008, t. 60, z. 1, s. 9-22.
  15. H. Kołłątaj, Stan oświecenia w Polsce w ostatnich latach panowania Augusta III, oprac. J. Hulewicz, Kraków 1953, s. 79-80;
  16. H. Olszewski, Doktryny prawno-ustrojowe czasów saskich (1697-1740), Warszawa 1961, s. 186.
  17. W. Skrzetuski, Prawo cywilne albo szczególne narodu polskiego, t. I. Warszawa 1784, s. 61.
  18. W. Zarzycki, Trybunał Koronny dawnej Rzeczypospolitej, Piotrków Trybunalski 1993, s. 23 i n.;
  19. W. Bednaruk, Trybunał Koronny. Szlachecki sąd najwyższy w latach 1578-1794, Lublin 2008, s. 47, 115, 268-269.
  20. J. Rafacz, Dawny proces polski, Warszawa 1925, s. 63.
  21. A. Lityński, O Trybunale Koronnym i palestrze trybunalskiej, "Palestra" 1978, nr 10, s. 67-71;
  22. A. Lityński, Prawnokarna ochrona Trybunału Koronnego, "Studia i Materiały do Dziejów Wielkopolski i Pomorza"1997, t. 13, z. 1, s. 47-52.
  23. S. Staszic, Uwagi nad życiem Jana Zamoyskiego. Warszawa 1787, s. 80.
  24. K. Koźmian, Pamiętniki, Poznań 1858, s. 346.
  25. S. Staszic, Uwagi nad życiem Jana Zamoyskiego, s. 80-81.
  26. M. L. Klementowski, Sądownictwo wyższe ordynacji zamojskiej jako swoisty wizerunek różnorodnych kultur prawnych międzyrzecza Wisły i Bugu w XVI do XVIII wieku, [w:] Dzieje Lubelszczyzny, t. VI, Warszawa 1989, s. 286 i n.;
  27. M. L. Klementowski: Udział profesorów Akademii Zamoyskiej w sądownictwie miasta i ordynacji w XVI-XVIII wieku, [w:] W kręgu akademickiego Zamościa, red. H. Gmiterek, Lublin 1996, s. 143-159;
  28. M. Kuryłowicz, W. Witkowski, Środowisko prawnicze Akademii Zamojskiej i Zamościa w XVI-XVIII wieku, "Rocznik Zamojski" 1984, t. I, s. 14 i n.
  29. I. Wierzchowiecka, Powinności sędziów Trybunału Litewskiego, CPH 2003, t. 55, z. 1, s. 29-42.
  30. I. Wierzchowiecka, Kancelaria Trybunału Litewskiego, [w:] Studia Historycznoprawne, red. A. Konieczny, "Acta Universitatis Wratislaviensis" nr 2294, Prawo, t. 273, Wrocław 2001, s. 143-147.
Cytowane przez
Pokaż
ISSN
1731-6375
Język
pol
URI / DOI
http://dx.doi.org/10.17951/sil.2013.19.0.217
Udostępnij na Facebooku Udostępnij na Twitterze Udostępnij na Google+ Udostępnij na Pinterest Udostępnij na LinkedIn Wyślij znajomemu