BazEkon - Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie

BazEkon home page

Meny główne

Autor
Cebrykow Paweł (Maria Curie-Skłodowska University in Lublin, Poland), Flaga Małgorzata (Maria Curie-Skłodowska University in Lublin, Poland), Krukowski Mirosław (Maria Curie-Skłodowska University in Lublin, Poland)
Tytuł
Cartographic Image of Changes in Population Distribution as an Indicator of Peripherality
Kartograficzny obraz zmian rozmieszczenia ludności jako wskaźnik peryferyjności
Źródło
Barometr Regionalny, 2015, t. 13, nr 1, s. 91-97, tab., bibliogr. 9 poz.
Słowa kluczowe
Ludność, Przemiany demograficzne, Procesy ludnościowe
Population, Demographic transformation, Population processes
Uwagi
streszcz., summ.
Kraj/Region
Województwo lubelskie
Lubelskie Voivodeship
Abstrakt
Strefy peryferyjne zaznaczają się w przestrzeni w różnej skali terytorialnej, począwszy od kontynentalnej, poprzez krajową, aż po regionalną i lokalną. W każdym przypadku, można podać szereg wskaźników, które są wyznacznikami peryferyjności, tzn. dowodzą istnienia odmiennych, zazwyczaj niekorzystnych cech pewnych obszarów w odniesieniu do obszarów rdzeniowych. W niniejszym artykule, autorzy stawiają hipotezę, że jednymi z najlepszych i najbardziej wiarygodnych "markerów" peryferyjności są wskaźniki odnoszące się do zmian ludnościowych, przede wszystkim odpływ migracyjny ludności, będące jego konsekwencją spadki liczby ludności i ostatecznie zmiany w gęstości zaludnienia. Przedstawiony pogląd autorzy postanowili zweryfikować na podstawie analizy map przedstawiających zmiany demograficzne we wschodniej Polsce po II wojnie światowej. Obszar ten powszechnie jest uważany za peryferyjny, zarówno w skali Unii Europejskiej, jak i samego kraju, a za wiodącą przyczynę zachodzących tam zmian ludnościowych uważa się niekorzystne położenie i niski stopień rozwoju ekonomicznego. Artykuł składa się z dwóch zasadniczych części. W pierwszej przedstawiono przesłanki, ze względu na które Polska Wschodnia jest traktowana jako obszar peryferyjny. Ponadto, posługując się przykładem województwa lubelskiego, w skrócie opisano główne przyczyny takiego stanu, zarówno te wynikające z przeszłości obszaru, jak i związane z obecną sytuacją społeczno-gospodarczą. W drugiej część artykułu zaprezentowano mapy ilustrujące obszary peryferyjne w Polsce oraz zmiany w liczbie ludności i gęstości zaludnienia w Polsce w latach 1946-2012. Zestawienie tych map ma na celu porównanie zasięgów stref peryferyjnych, określonych na podstawie wieloczynnikowych badań, z mapami zmian ludnościowych. Umożliwi to weryfikację postawionej tezy, iż zmiany w rozmieszczeniu ludności mogą być traktowane jako wiarygodny wskaźnik peryferyjności. (abstrakt oryginalny)

The article discuss a thesis stating that the most credible "markers" of peripherality constitute indicators referring to demographic changes, particularly depopulation related to migration, the resulting decrease in the size of population, and consequently changes in the population density. Such an assumption is based on the commonly acknowledged fact that the most intensive depopulation occurs in areas distinguished by low quality and level of life resulting from restricted accessibility and a low level of socio-economic development. The presented hypothesis is verified by analysis of maps presenting demographic changes in Poland after World War II. (original abstract)
Dostępne w
Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie
Biblioteka SGH im. Profesora Andrzeja Grodka
Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach
Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu
Pełny tekst
Pokaż
Bibliografia
Pokaż
  1. Bański, J., J. Dobrowolski, M. Flaga, W. Janicki, and M. Wesołowska. 2010. Wpływ granicy państwowej na kierunki rozwoju społeczno-gospodarczego wschodniej części województwa lubelskiego, Studia Obszarów Wiejskich. Warszawa: Polskie Towarzystwo Geograficzne.
  2. Bański, J., W. Pantylej, W. Janicki, M. Flaga, and M. Wesołowska. 2014. Współczesne przekształcenia społeczno-gospodarcze a potencjał ludnościowy wschodniej Polski, Studia Obszarów Wiejskich. Warszawa: IGiPZ PAN; PTG.
  3. Cebrykow, P. 2005. "Metoda wygładzania Kartogramu jako alternatywa dla tradycyjnych sposobów wykonywania map izopletowych." Polski Przegląd Kartograficzny no. 37 (1):3-12.
  4. Domański, R. 2002. Gospodarka przestrzenna. Warszawa: PWN.
  5. Eberhardt, P. 1989. Regiony wyludniające się w Polsce, Prace Geograficzne. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich.
  6. Flaga, M. 2002. "Zmiany zaludnienia na obszarach wiejskich województwa lubelskiego po roku 1989." Annales Universitatis Mariae Curie-Sklodowska, Sectio B, Geographia, Geologia, Mineralogia et Petrographia no. 57 (12):211-233.
  7. Miszczuk, A. 2013. Uwarunkowania peryferyjności regionu przygranicznego. Lublin: Norbertinum Wydawnictwo-Drukarnia-Księgarnia.
  8. Mościbroda, J. 1999. Mapy statystyczne jako nośniki informacji ilościowej. Lublin: Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej.
  9. Rosner, A., and M. Stanny. 2014. Monitoring rozwoju obszarów wiejskich. Etap 1, Przestrzenne zróżnicowanie poziomu rozwoju społeczno-gospodarczego obszarów wiejskich w 2010 roku. Warszawa: Fundacja Europejski Fundusz Rozwoju Wsi Polskej; Instytut Rozwoju Wsi i Rolnictwa PAN.
Cytowane przez
Pokaż
ISSN
1644-9398
Język
eng
URI / DOI
http://dx.doi.org/doi.org/10.56583/br.968
Udostępnij na Facebooku Udostępnij na Twitterze Udostępnij na Google+ Udostępnij na Pinterest Udostępnij na LinkedIn Wyślij znajomemu