BazEkon - Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie

BazEkon home page

Meny główne

Autor
Szanyi Miklós (Węgierska Akademia Nauk;)
Tytuł
Upaństwowienie i wzrastająca interwencja państwa zagrożeniem dla instytucji rynkowych
Nationalization and Growing State Intervention as a Threat to Market Institutions
Źródło
Studia Ekonomiczne / Polska Akademia Nauk. Instytut Nauk Ekonomicznych, 2016, nr 4 (91), s. 635-651, bibliogr. 35 poz.
Economic Studies
Słowa kluczowe
Prywatyzacja, Kapitalizm, Rola państwa w gospodarce, Własność w gospodarce
Privatisation, Capitalism, States' role in economy, Ownership in economy
Uwagi
streszcz., summ.
Abstrakt
Głównym celem artykułu jest wyjaśnienie nieoczekiwanych zmian w procesie transformacji niektórych państw Europy Środkowej i Wschodniej (EŚiW), począwszy od drugiej połowy pierwszej dekady XXI wieku. Szczególną uwagę zwrócono na zmiany postępowania rządów wobec własności publicznej. Choć podejście etatystyczne w dziedzinie polityki gospodarczej poszczególnych państw nabrało rozpędu podczas i w następstwie kryzysu w latach 2008-2009, to nie przełożyło się ono na radykalną reorientację w sferze podstawowych uwarunkowań gospodarczych, jak np. struktury własnościowe. Rządy w niektórych krajach EŚiW jednak coraz częściej eksperymentują także w tej dziedzinie, co skutkuje istotnym wzrostem ingerencji państwa w gospodarkę. Proces prywatyzacji został zatrzymany, a w wielu przypadkach sprywatyzowany wcześniej majątek został ponownie znacjonalizowany. Rządy zwiększyły swój wpływ na struktury zarządcze w przedsiębiorstwach o mieszanej formie własności. Główna część artykułu ma na celu lepsze zrozumienie zmian w zakresie polityki własnościowej państwa. Chodzi także o zwrócenie uwagi na ryzyko odwrócenia logiki prywatyzacji. Rosnąca rola państwa jako dysponenta własności może dziś prowadzić do eskalacji negatywnych konsekwencji politycznych i ekonomicznych, przypominających te sprzed lat 90. ubiegłego wieku, kiedy jako lekarstwo zaproponowano prywatyzację. Takie działania mogą prowadzić do ograniczenia konkurencyjności, otworzenia furtki dla "pogoni za rentą" na szczeblu politycznym i osobistym, a także osłabienia funkcjonowania instytucji rynkowych.(abstrakt oryginalny)

The main goal of this study is to explain the unexpected changes in the transition process of some Central and Eastern European (CEE) countries starting in the second half of the 2000s. Special attention is paid to changes in and the attitudes of governments toward state ownership. Though statist approaches gained a lot of momentum in economic policy of various states during and after the 2008/9 crisis, this did not mean a fundamental reorientation expressed in changes in such main economic conditions like ownership patterns. Nevertheless, governments in some CEE countries seem to flirt with such ideas too in the general framework of increasing state economic intervention. The privatization process was stopped and in a number of cases re-nationalization of formerly privatized assets occurred. Governments strengthened their influence in the governance structure in mixed ownership companies. The main body of the present paper provides a better understanding of this change in state property policies. We also drive the attention to the risks of a reversal of the privatization logic. An increasing role of the state as proprietor may strengthen today similar negative political and economic consequences and risks against which the privatization agenda of the 1990s was suggested. It can reduce competition, give way to political and personal rent seeking and weaken the functions of market economy institutions.(original abstract)
Pełny tekst
Pokaż
Bibliografia
Pokaż
  1. Baltowski M., Kozarzewski P. (2015), Change in Economic Policy Paradigm: Privatization and State Capture in Poland. Paper presented at the 2nd Polish- Hungarian Roundtable Conference at the Institute of World Economics (KRTK MTA), Budapest, December 17.
  2. Blaszczyk B., Patena W. (2015), Post-Privatization Corporate Performance in Poland. Evidence from Companies Privatized in 2008-11. Paper presented at the 1st World Congress of Comparative Economics at Tre University, Rome, June 26.
  3. Bohle D., Greskovits B. (2007), Neoliberalism, embedded neoliberalism and neocorporatism: towards transnational capitalism in Central-Eastern Europe. "West European Politics", 25(3), s. 443-466.
  4. Boycko M., Shleifer A., Vishny R. (1996), A Theory of privatisation, "The Economic Journal", 106(3), s. 309-319.
  5. Csaba L. (2007), Átmenet vagy spontán rendetlenség? (Transition or spontaneous disorder?), "Közgazdasági Szemle", 54(9), s. 757-773.
  6. Drahokoupil J. (2008), Who Won the Contest for a New Property Class? Structural Transformation of Elites in the Visegrád Four Region, "Journal for East European Management Studies", 13(4), s. 360-377.
  7. European Commission (2008), Industrial Relations in Europe 2008, EC, Brussels.
  8. Frydman R., Rapaczyński A. (1994), Privatisation in Eastern Europe: Is the State Withering Away?, Central European University Press, Budapest.
  9. Hall P.A., Soskice D. (eds) (2001), Varieties of Capitalism. The Institutional Foundations of Comparative Advantage, Oxford University Press, Oxford.
  10. Hungarian Government (2014), J/8582, jelentés az ÁPV Zrt. és jogelődei - mint a privatizáció lebonyolítására létrehozott célszervezetek - tevékenységéről és a teljes privatizációs folyamatról (1990-2007).
  11. Kitschelt H. (2000), Linkages between citizens and politicians in democratic polities. "Comparative Political Studies", 33(6/7), s. 845-879.
  12. Kopecky P. (2006), Political parties and the state in post-communist Europe: The nature of symbiosis, "Journal of Communist Studies and Transition Politics", 22(3), s. 251-273.
  13. Kornai J. (1994), Transformational recession: The main causes, "Journal of Comparative Economics", 19(1), s. 39-63.
  14. Kozarzewski P. (2015), Poland: Privatisation in the Shade of Statism. Paper presented at the 1st World Congress of Comparative Economics at Tre University, Rome, June 26.
  15. Kuokštis V. (2015), Jingle bells and struggling gips: Comparing the Baltic and the Southern Euro Zone's crisis experience using the varieties of capitalism framework, "Acta Oeconomica", 65(S1).
  16. Lane D. (2007), Post-state socialism: A diversity of capitalism?, w: Lane D., Myant M. (eds), Varieties of Capitalism in Post-communist Countries, Palgrave MacMillan, New York, s. 13-39.
  17. McDermott G.A. (2002), Embedded Politics: Industrial Networks and Institutional Change in Post-Communism, University of Michigan Press.
  18. Mihályi P. (2015), A privatizált vagyon visszaállamosítása Magyarországon 2010-2014 (Re-nationalization of privatised property in Hungary 2010-2014), Institute of Economics, Centre for Economic and Regional Studies, Hungarian Academy of Sciences, "Discussion Paper", MTDP 2015/7.
  19. Naczyk M. (2014), Budapest in Warsaw: Central European business elites and the rise of economic patriotism since the crisis, "Sciences Po Paris", July 15 (http://papers. ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=2550496).
  20. Nölke A., Vliegenthart, A. (2009), Enlarging the varieties of capitalism: The emergence of dependent market economies in East Central Europe, "World Politics", 61(4), s. 670-702.
  21. Rapaczynski A. (1996), The roles of state property and the market in establishing property rights, "Journal of Economic Perspectives", 10(2), s. 87-103.
  22. Rodrigues M.J. (ed.) (2009), Europe, Globalization and the Lisbon Agenda, Edward Elgar, Cheltenham.
  23. Schoenman R. (2014), Networks and Institutions in Europe's Emerging Markets, Cambridge University Press.
  24. Skuhrovec J. (2014), The unreasonable lightness of stuffing Czech Company Boards with political cronies, "Visegrad Economy Analysis", 17.03.2014.
  25. Stark D. (1996), Recombinant Property in East European Capitalism, "American Journal of Sociology", 101(4), s. 492-504.
  26. Stark D.,Bruszt L. (1998), Postsocialist Pathways: Transforming Politics and Property in East Central Europe, Cambridge University Press.
  27. Szanyi M. (2000), Bankruptcy, liquidation and full settlement as methods of privatisation, w: Ágota Erőss (ed.), Privatisation in Hungary, Állami Privatisációs és Vagyonkezelő Rt., Budapest, s. 51-74.
  28. Szanyi M. (2012), Varieties of development paths in Post-communist Countries with special regard to the transition in Hungary, "Competitio", 11(2), s. 2-25.
  29. Szanyi M. (2016), The reversal of the privatization logic in central european transition economies, "Acta Oeconomica", 66(1), s. 33-55.
  30. Viktorov I. (2013), Corporate raiding in post-soviet Russia, "Baltic Worlds", 29 October.
  31. Voszka É. (2013), Államosítás, privatizáció, államosítás (Nationalization, privatisation, nationalization), "Közgazdasági Szemle", 60(12),s. 1289-1317.
  32. Woodruff D.M. (2004), Property rights in context: Privatisation's legacy for corporate legality in Poland and Russia, "Studies in Comparative International Development", 38(4), s. 82-108.
  33. Yakovlev A. (2006), The evolution of business - State interaction in Russia: From State capture to business capture?, "Europe - Asia Studies", 58(7), s. 1033-1056.
  34. The Economist (2011), Privatisation in Poland. Overcoming miner obstacles, "The Economist", 6.07. http://www.economist.com/blogs/schumpeter/2011/07/privatisation- poland
  35. WSJ (2012), Poland steers small firms private, "The Wall Street Journal", 9.19. http:// online.wsj.com/news/articles/SB10000872396390444900304577578793034668480
Cytowane przez
Pokaż
ISSN
0239-6416
Język
pol
Udostępnij na Facebooku Udostępnij na Twitterze Udostępnij na Google+ Udostępnij na Pinterest Udostępnij na LinkedIn Wyślij znajomemu