BazEkon - Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie

BazEkon home page

Meny główne

Autor
Łuczak Paweł (Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu)
Tytuł
Zabezpieczenie na starość oparte na majątku gospodarstw domowych: przegląd badań w kontekście polityki społecznej w Polsce
Asset-based Welfare for the Old-age - a Survey of Literature in the Context of Social Policy in Poland
Źródło
Studia BAS, 2017, nr 2 (50), s. 191-209, bibliogr. 44 poz.
Tytuł własny numeru
Polityka społeczna w Polsce
Słowa kluczowe
Polityka społeczna, Ludzie starsi, Własność nieruchomości, Odwrócona pożyczka hipoteczna
Social policy, Elderly people, Ownership of real property, Reverse mortgage
Uwagi
summ.
Abstrakt
Wzrost udziału własności prywatnej w strukturze nieruchomości w danym państwie może być spowodowany dwoma, mogącymi wystąpić niezależnie od siebie, czynnikami: rozwojem gospodarczym (co do zasady, aż do osiągnięcia pewnego poziomu zamożności, wzrasta również udział własności prywatnej) oraz dominującą ideologią czy narracją polityczną, która uzasadnia podejmowanie działań wspierających własność prywatną. W praktyce trudno jest określić, który z tych czynników ma większe znaczenie. Można co najwyżej pokusić się o stwierdzenie, że oba z nich wystąpiły z dużym nasileniem w Polsce po 1989 r. Niemniej w niniejszym tekście więcej miejsca poświęcono drugiemu czynnikowi, zaniedbując kwestię wzrostu dochodu narodowego. Wskazano, że zmiana struktury własności nieruchomości była efektem określonej wizji politycznej, nawet jeśli jej realizacja była nieskoordynowana, gdyż odbywała się na poziomie poszczególnych gmin czy spółdzielni. Nasuwa się zatem pytanie, czy konsekwencja realizowanej polityki mieszkaniowej - rosnący udział własności prywatnej (w miastach) - stanowić będzie podstawę do realizacji kolejnego projektu politycznego, tj. uczynienia majątku gospodarstw domowych elementem strategii zabezpieczenia ich potrzeb na starość. Innymi słowy, czy efekty polityki mieszkaniowej można postrzegać jako uwarunkowania polityki dotyczącej zabezpieczenia na starość, które utrzymane byłoby w duchu koncepcji ABW? (fragment tekstu)

The article addresses the concept of asset-based welfare which is a growing research area focused on the role of household estate in old-age security. The paper begins with a general background on the concept of asset-based welfare with particular reference to housing wealth. The author discusses its main features, according to which the individual accumulation of wealth can be a viable alternative to the public system of social policy, especially with regard to old age income support. In the second part, he uses this concept to assess social policy in Poland. Special attention is given to the changes in the tenure structure of the housing system in Poland that resulted from transition to the market economy. The author also emphasizes main limitations of the concept of asset based-welfare and its potential distributional consequences. (original abstract)
Pełny tekst
Pokaż
Bibliografia
Pokaż
  1. Atkinson A., Inequalities. What could be done?, Harvard University Press, 2015.
  2. Barr N., Ekonomia polityki społecznej, tłum. K. Czarnecki, P. Łuczak, M. Żukowski, Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu, Poznań 2016.
  3. Bartoszek A., Badania socjologiczne PolSenior - dane ilościowe [w:] Środowisko zamieszkania polskich seniorów w badaniach interdyscyplinarnych, red. E. Niezabitowska i in., Wydawnictwo Naukowe Śląsk, Katowice 2013.
  4. Bowles S., The New Economics of Inequality and Redistribution, Cambridge University Press, Cambridge 2012.
  5. Costa-i-Font J., Gil J., Mascarilla-Miró O., Housing wealth and housing decisions in old age: sale and reversion, "Housing Studies" 2010, t. 25, nr 3.
  6. Cramer R., Foundations of and asset-based social policy agenda [w:] The Assets Perspective The Rise of Asset Building and its Impact on Social Policy, red. R. Cramer, T. Shanks, Palgrave Macmillan, 2014.
  7. Crouch C., Privatised Keynesianism: An unacknowledged policy regime, "British Journal of Politics and International Relations" 2009, t. 11, nr 3.
  8. Doling J., Decommodification and welfare: evaluating housing systems, "Housing, Theory and Society" 1999, t. 16.
  9. Doling J., Ronald R., Property-based welfare and European homeowners: How would housing perform as a pension?, "Journal of Housing and the Built Environment" 2010, t. 25, nr 2.
  10. Fahey T., Norris M, Housing [w:] The oxford handbook of the welfare state, red. F. Castels i in., Oxford University Press, Oxford 2010.
  11. Elsinga M., Hoekstra J.,The Janus Face of Homeownership - based Welfare. The Basics of Asset-based Welfare and the Role of Housing, "Critical Housing Analysis" 2015, t. 2, nr 1.
  12. Home ownership beyond asset and security: Perceptions of housing related security and insecurity in eight European countries, red. M. Elsinga, IOS Press, Delft 2007.
  13. Filandri M., Olagnero M., Housing Inequality and Social Class in Europe, "Housing Studies" 2014, t. 29, nr 7.
  14. Forrest R., Hirayama Y., The financialisation of the social project: embedded liberalism, neoliberalism and home ownership, "Urban Studies" 2015, t. 52, nr 2.
  15. Fox O'Mahony L., Overton L., Asset-based Welfare, Equity Release and the Meaning of the Owned Home, "Housing Studies" 2014, t. 30, nr 3.
  16. Główny Urząd Statystyczny, Raport z wyników Narodowego Spisu Powszechnego 2002, Warszawa 2003.
  17. Główny Urząd Statystyczny, Mieszkania. Narodowy Spis Powszechny Ludności i Mieszkań 2011, Warszawa 2013.
  18. Herbst I., Potrzeby mieszkaniowe w Polsce - dostęp do mieszkania w kontekście polityki prorodzinnej, Kancelaria Prezydenta RP, Warszawa 2013.
  19. Hershey D.A., Henkens K., Dalen H.P. van, What drives retirement income worries in Europe? A multilevel analysis, "European Journal of Ageing" 2010, t. 7, nr 4.
  20. Isengard B., Szydlik M., Living Apart (or) Together? Coresidence of Elderly Parents and Their Adult Children in Europe, "Research on Aging" 2012, t. 34, nr 4.
  21. Kłos B., Emerytury z nowego systemu emerytalnego w latach 2011-2015, seria "Analizy BAS" nr 1(143), 2017, http://www.bas.sejm.gov.pl/analizy.php.
  22. Korniłowicz, T. Żelawski, T., Mieszkalnictwo w Polsce w latach 1991-2005, Instytut Rozwoju Miast, Kraków 2007.
  23. Korniłowicz J., Uchman B., Aspekty społeczne, ekonomiczne, techniczne gospodarki komunalnymi zasobami mieszkaniowymi, "Problemy Rozwoju Miast" 2011, t. 8.
  24. Köppe S., Housing Wealth and Asset-based Welfare as Risk, "Critical Housing Analysis" 2015, t. 2, nr 1.
  25. Lewicki M., Kapitalizm na swoim. Rozwój rynku kredytów hipotecznych w Polsce jako proces finansjalizacji gospodarstw domowych, "Polityka Społeczna" 2014, nr 5-6(482-483).
  26. Lis P., Zwierzchlewski S., Dilemmas of and Methods for Transforming State-Owned Enterprises and Public Housing Stock in Poland - An Attempt at Defining the Model of Privatization, "American International Journal of Social Science" 2015, nr 2.
  27. Łuczak P., Opieka długoterminowa w Polsce i w Republice Czeskiej, Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu, Poznań 2015.
  28. Majchrzak M., Gospodarka i polityka mieszkaniowa w gminach [w:] Nowe zarządzanie publiczne w polskim samorządzie terytorialnym, red. A. Zalewski, Szkoła Główna Handlowa, Warszawa 2005.
  29. Mandič S., Housing for care: A response to the post-transitional old-age gap?, "Journal of European Social Policy" 2016, t. 26, nr 2.
  30. Mandič S., The changing role of housing assets in post-socialist countries, "Journal of Housing and the Built Environment" 2010, t. 25, nr 2.
  31. NBP, Zasobność gospodarstw domowych w Polsce. Raport z badania pilotażowego 2014 r., Warszawa 2015.
  32. Olejnik I., Odwrócona hipoteka jako finansowe zabezpieczenie przyszłości emerytalnej, "Polityka Społeczna" 2011, numer specjalny "Problemy zabezpieczenia emerytalnego w Polsce i na świecie".
  33. Polityka Insight, Prognoza majątku - jak demografia zmieni aktywa Polaków, raport dla BZ WBK, 2016.
  34. Ronald R., Lennartz Ch., Kadi J., What ever happened to asset-based welfare? Shifting approaches to housing wealth and welfare security, "Policy & Politics", https://doi.org/10.1332/030557316X14786045239560.
  35. Searle B.A., Köppe S., Assets, savings and wealth, and poverty: a review of evidence - final report to the Joseph Rowntree Foundation, University of Dandee, 2014.
  36. Skotarczak T., Blaszke M., Spółdzielnie mieszkaniowe. Problemy ekonomiczne i społeczne w okresie przekształceń własnościowych, Difin, Warszawa 2016.
  37. Stephens M., Lux M., Sunega P., Post-Socialist Housing Systems in Europe: Housing Welfare Regimes by Default?, "Housing Studies" 2015, t. 30, nr 8.
  38. Supińska J., Miejsce polityki mieszkaniowej w polityce społecznej; miejsce polityki społecznej w polityce mieszkaniowej [w:] Przeszłość i przyszłość polskiej polityki mieszkaniowej, red. L. Frąckiewicz, Wydawnictwo Śląsk, Instytut Pracy i Spraw Socjalnych, Katowice 2005.
  39. Szemző H., Hegedüs J., The Role of Housing Assets in Shaping the New Welfare Regime in Transition Countries: The Case of Hungary, "Critical Housing Analysis" 2015, t. 2, nr 1.
  40. Toussaint J., Elsinga M., Exploring "Housing Asset-based Welfare". Can the UK be Held Up as an Example for Europe?, "Housing Studies" 2009, t. 24, nr 5.
  41. Ustawa z 23 października 2014 r. o odwróconym kredycie hipotecznym (Dz.U. poz. 1585, ze zm.).
  42. Yates J., Bradbury B., Home ownership as a (crumbling) fourth pillar of social insurance in Australia, "Journal of Housing and the Built Environment" 2010, t. 25, nr 2.
  43. Zalewski M., Klasa średnia a ukryte państwo opiekuńcze, "Polityka Społeczna" 2011, nr 3.
  44. Zrałek M., Zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych osób starszych. Dylematy i kierunki zmian [w:] O sytuacji ludzi starszych, red. J. Hrynkiewicz, Zakład Wydawnictw Statystycznych, Warszawa 2012.
Cytowane przez
Pokaż
ISSN
2082-0658
Język
pol
Udostępnij na Facebooku Udostępnij na Twitterze Udostępnij na Google+ Udostępnij na Pinterest Udostępnij na LinkedIn Wyślij znajomemu