BazEkon - Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie

BazEkon home page

Meny główne

Autor
Wąsowski Krzysztof
Tytuł
Państwa nordyckie w NATO - potencjalna reakcja głównych interesariuszy rozszerzenia Sojuszu Północnoatlantyckiego
Nordic States in NATO: Possible Response
Źródło
Sprawy Międzynarodowe, 2017, nr 1, s. 42-57
Słowa kluczowe
Bezpieczeństwo międzynarodowe, Polityka międzynarodowa, Międzynarodowe stosunki polityczne
International security, International politics, International political relations
Uwagi
summ.
Firma/Organizacja
Organizacja Paktu Północnego Atlantyku
North Atlantic Treaty Organization (NATO)
Kraj/Region
Szwecja, Finlandia, Rosja
Sweden, Finland, Russia
Abstrakt
Kwestia członkostwa Finlandii i Szwecji w NATO, przede wszystkim ze względu na kryzys na Ukrainie i wrogą aktywność Rosji w rejonie Bałtyku, stała się ponownie przedmiotem ożywionej debaty eksperckiej i politycznej w obu państwach1. Ich decyzja będzie silnie uzależniona od bieżącej sytuacji międzynarodowej. Z perspektywy samego NATO zasadnicze znaczenie będą miały uwarunkowania geopolityczne i militarne ewentualnej akcesji - w szczególności w basenie Morza Bałtyckiego i na Dalekiej Północy. Wynik takiej analizy w pierwszej części artykułu wypada zdecydowanie korzystnie dla NATO. Z dużą dozą prawdopodobieństwa można zatem stwierdzić, że Sojusz byłby otwarty na nowe nordyckie rozszerzenie2. Nie wszyscy członkowie organizacji zareagowaliby jednak entuzjastycznie. Kluczowe znaczenie w tej kwestii może mieć moment, w którym kraje zgłoszą wolę przystąpienia. Dyskusja w NATO, scharakteryzowana w drugiej części artykułu, będzie jednak prawdopodobnie tradycyjnie dotyczyć definicji źródeł i skali realnego zagrożenia państw członkowskich oraz relacji NATO-Rosja, w tym notorycznie podnoszonego problemu przesadnego antagonizowania Moskwy przez część członków Sojuszu. Nie ma wątpliwości, że to przede wszystkim Rosja i jej ewentualne dalsze posunięcia determinują obecnie decyzje i wybory Finów i Szwedów dotyczące polityki bezpieczeństwa i wpływać będą na nie w dużej mierze w najbliższej przyszłości. Oddziaływanie innych krajów ma obecnie marginalne znaczenie i można je praktycznie w analizie pominąć. Dlatego w końcowej części artykułu podjęta zostanie próba wyznaczenia zakresu możliwej odpowiedzi Rosji na ewentualne wnioski akcesyjne państw nordyckich. Podkreślić należy, że niewiele wnosi obecnie ocena zachowań Kremla po ostatnich falach rozszerzeń, ponieważ istotnie zmieniła się sytuacja geopolityczna. (fragment tekstu)

NATO membership has been widely debated in Finland and Sweden, so the N orth Atlantic Alliance might soon be confronted with an official membership application from one or even both countries. Hence the article examines NATO enlargement northwards in Europe and its consequences from the international perspective, focusing on key stakeholders 'potential reactions. While NATO is likely to welcome the new members, Russia's hostile response is analysed with a view to outlining the scope of its potential reaction rather than predicting specific measures that might be taken by Moscow. (original abstract)
Dostępne w
Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie
Biblioteka Szkoły Głównej Handlowej
Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach
Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu
Bibliografia
Pokaż
  1. Fińskie i szwedzkie dylematy związane z potencjalnym członkostwem w Sojuszu Północnoatlantyckim, "Sprawy Międzynarodowe" 2016, nr 4.
  2. Military Balance 2016, Routledge for International Institute for Strategie Studies, 2016, Finlandia s. 92-94, Szwecja s. 143-145, porównanie kontekstowe, s. 62.
  3. J. Pyykönen, Nordic Partners of NATO. How Similar Are Finland and Sweden within NATO Cooperation?, The Finnish Institute of International Affairs Report 2016, nr 48, www.fiia.fi, s. 15-16.
  4. Military Expenditure Trends in the Baltic Sea States, FOI Memo 5544, Swedish Ministry of Defence, 9 grudnia 2015 r., www.foi.se.
  5. Sweden - Defense Industry, www.globalsecurity.org
  6. Swedish Security and Defence Industry Association, www.soff.se.
  7. Association of Finnish Defence and Aerospace Industries, Facts and Figures 2016, www.pia.teknologiateollisuus.fi.
  8. Final reports on deepened defence cooperation between Finland and Sweden, www.government.se.
  9. V. Tanner, The Winter War: Finland against Russia, 1939-1940, Stanford University Press, 1957.
  10. L. Cooper, Russia and the World: New State-of-Play on the International Stage, St. Martin's Press, 1999, s. 18.
  11. R. Shirreff, M. Olex-Szczytowski, Arming for Deterrence: How Poland and NATO Should Counter a Resurgent Russia, Atlantic Council, 2016, www.atlanticcouncil.org, s. 11.
  12. E. Kaplan, NATO Is Two Properties Away From a Baltic Monopoly, and Russia Is Freaking Out, 11 września 2015 r., news.vice.com.
  13. J. Eellend, Friends, but Not Allies: Finland, Sweden, and NATO in the Baltic Sea, Baltic Bulletin, Foreign Policy Research Institute, czerwiec 2016 r., www.fpri.org.
  14. W. Lorenz, S. Zaręba, Znaczenie Wysp Alandzkich dla bezpieczeństwa w regionie Morza Bałtyckiego, "Biuletyn PISM", nr 74 (1424), 4 listopada 2016 r., www.pism.pl.
  15. S. Fruhling, G. Lasconjarias, NATO, A2/AD and the Kaliningrad Challenge, "Survival: Global Politics and Strategy" 2016, t. 58, nr 2, s. 111.
  16. D.A. Shlapak, M. Johnson, Reinforcing Deterrence on NATO's Eastern Flank: Wargaming the Defense of the Baltics, RAND Report, 2016, www.rand.org, s. 1.
  17. A New Gap Opens in the Russia-NATO Standoff, Stratfor Analysis, 3 grudnia 2015 r., www.stratfor.com.
  18. L. Coffey, D. Kochis, The Role of Sweden and Finland in NATO's Defense of the Baltic States, Heritage Foundation, 2016.
  19. J. Kaskeala, M. Ahtisaari, Finland Refused to Join NATO for Fear of Having to Defend Estonia, Eesti Rahvusringhaaling, 24 marca 2015 r., news.err.ee.
  20. H.A. Conley, C. Rohloff, The new ice curtain: Russia s strategic reach to the Arctic, Center for Strategic and International Studies, 2015.
  21. D. Trenin, The Revival of the Russian Military How Moscow Reloaded, "Foreign Affairs" 2016, t. 95, nr3, s. 28.
  22. J. Kapyla i in., Moscow s Arctic dreams turned sour? Analysing Russia's policies in the Arctic, FIIA Briefing Paper 192, marzec 2016 r.
  23. R.E. Hunter, NATO Enlargement? The Case of Montenegro, European Affairs, kwiecień 2015 r., www.europeaninstitute.org.
  24. T. Zurabashvili, Let Georgia Join NATO. Tbilisi's Case, 12 kwietnia 2016 r., www.foreignaffairs.com.
  25. J. Odehnal, Military Expenditures and Free-Riding in NATO, "Peace Economics, Peace Science and Public Policy" 2015, t. 21, nr 4, s. 479-487.
  26. H. Binnendijk, Friends, Foes, and Future Directions: U.S. Partnerships in a Turbulent World, RAND, 2016, s. 67, www.rand.com.
  27. K.H. Kamp, From Wales to Warsaw: NATO s Future Beyond the Ukraine Crisis, "American Foreign Policy Interests" 2015, t. 36, nr 6, s. 363.
  28. E. McNamara i in., Nordic-Baltic security and US foreign policy: A durable transatlantic link?, FIIA, "Working Paper" 2015, nr 87, www.fiia.fi, s. 21.
  29. J.J. Anderson, Nordic NATO. Why It's Time For Finland and Sweden to Join the Alliance, 30 kwietnia 2014 r., www.foreignaffairs.com.
  30. A. Anishchuk, M. Kiselyova, Putin says annexation of Crimea partly a response to NATO enlargement, 17 kwietnia 2014 r., www.reuters.com.
  31. M. Gebauer i in., Step-by-Step Rapprochement: Germany Considers Easing of Russia Sanctions, Spiegel Online International, 30 maja 2016 r., www.spiegel.de.
  32. J. Martelius, J. Livonen (red.), Russia of Transformations, Ministry of Defense Finland, 2012, www.defmin.fi.
  33. J. Limnell, Northern European Cyber Security in Light of the Ukraine War, w: K. Geers (red.), Cyber War in Perspective: Russian Aggression against Ukraine, NATO CCD COE Publications, 2015, s. 146.
  34. V. Putin, Direct Speech without Cuts - Russian Strategy for Winning the Geopolitical Game, World Freedom Foundations, 2015, s. 123-130.
  35. C. Matthias, NATO-Russia Relations under Putin: Emergence and Decay of a Security Community? An Analysis of the Russian Discourse on NATO (2000-2008), Lit Verlag, 2011, s. 8-9.
  36. S. Lavrov, Russia s Foreign Policy in a Historical Perspective, "Russia in Global Affairs", 30 marca 2016 r., www.eng.globalaffairs.ru.
  37. Foreign Minister Sergey Lavrov s interview with Swedish newspaper Dagens Nyheter, 28 kwietnia 2016 r., www.mid.ru.
  38. A. Teivainen, Finland 's Nato membership would provoke response from Russia, suggests Putin, 4 lipca 2016 r., www.helsinkitimes.fi.
  39. K. Salum, Finland and Sweden in NATO: Implications on NATO-Russia Relations, w: R. Czulda, M. Madej, Newcomers No More? Contemporary NATO and the Future of the Enlargement from the Perspective of "Post-Cold War" Members, International Relations Research Institute, Warsaw 2015, s. 272-273.
  40. J. Greene, Russian responses to NATO and EU enlargement and outreach, Russia and Eurasia Programme, Royal Institute of International Affairs, London 2012, www.chathamhouse.org.
  41. M. Kragh, S. Asberg, Russia's strategy for influence through public diplomacy and active measures: the Swedish case, "Journal of Strategic Studies", 5 stycznia 2017 r., www.tandfonline.com.
  42. T. Nilsen, Putin envoy warns Finland against joining NATO, 9 czerwca 2014 r., barentsobserver.com.
  43. M. Ruhle, NATO Enlargement and Russia: Die-Hard Myths and Real Dilemmas, NDC Research Report, NATO Research Division, 15 maja 2014 r.
  44. O. Oliker, Russia's New Military Doctrine: Same As the Old Doctrine, Mostly, 15 stycznia 2015 r., www.rand.org.
  45. The Military Doctrine of the Russian Federation, 25 grudnia 2014 r., www.rusemb.org.uk.
  46. Relations with Russia, 20 grudnia 2016 r., www.nato.int.
  47. T. Cotton, Proxy Wars. Russia s Intervention in Syria and What Washington Should Do, 24 listopada 2015 r., www.foreignaffairs.com.
  48. K. Giles, Russian State Mobilization: Moving the Country on to a War Footing, Research Paper, Russia and Eurasia Programme, Chatham House, 2016, www.chathamhouse.org.
  49. K. Giles, Russia's 'New' Tools for Confronting the West Continuity and Innovation in Moscow s Exercise of Power, Research Paper, Russia and Eurasia Programme, Chatham House, 2016, www.chathamhouse.org.
  50. B. Renz, H. Smith, Russia and Hybrid Warfare - Going beyond the Label, Kikimora Publications at the Aleksanteri Institute, University of Helsinki, 2016, www.helsinki.fi.
  51. A. Grigas, Legacies, coercion and soft power: Russian influence in the Baltic States, Royal Institute of International Affairs, 2012, www.chathamhouse.org.
  52. G. Lucas, Why NATO needs Finland and Sweden, 3 maja 2016 r., Center for European Policy Analysis, www.cepa.org.
  53. M. Bergquist i in., The effects of Finland's possible NATO membership, Ministry of Foreign Affairs, kwiecień 2016 r., s. 49.
  54. Foreign Minister Tuomioja's speech, The will to defend the country in Finland - Autumn seminar in Helsinki, Katajanokka Casino, 23 października 2014 r., www.foremin.finland.fi.
Cytowane przez
Pokaż
ISSN
0038-853X
Język
pol
Udostępnij na Facebooku Udostępnij na Twitterze Udostępnij na Google+ Udostępnij na Pinterest Udostępnij na LinkedIn Wyślij znajomemu