BazEkon - Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie

BazEkon home page

Meny główne

Autor
Gawryluk Katarzyna (Akademia Leona Koźmińskiego)
Tytuł
Percepcja i podejmowanie ryzyka u dzieci
Perception and Risk Taking Among Children
Źródło
Decyzje, 2017, nr 27, s. 5-40, rys., tab., bibliogr. 17 poz.
Słowa kluczowe
Podejmowanie decyzji w warunkach ryzyka, Prawdopodobieństwo, Badania naukowe
Decision making under conditions of risk, Probability, Scientific research
Uwagi
streszcz., summ.
Abstrakt
W pracy podjęto pytanie, jak wiek wpływa na subiektywną ocenę prawdopodobieństwa oraz na podejmowanie decyzji ryzykownych. Przeprowadzono badanie na 140 osobach w wieku od 6 do 22 lat. Wyniki pokazały, że dzieci w wieku 6-10 lat nie były w stanie różnicować prawdopodobieństw. Dopiero wśród dzieci 11-13-letnich zaczyna się pojawiać rozróżnianie prawdopodobieństw, choć tylko w sytuacjach zysku. Zaobserwowano także tendencję do przeszacowywania prawdopodobieństw wygranej (w loteriach z możliwą wygraną) oraz prawdopodobieństw straty (w loteriach z możliwą stratą) zarówno przez dzieci, jak i dorosłych. Badanie wykazało również, że wiek badanych ma wpływ na podejmowanie ryzyka. Dorośli wykazują większą awersję do ryzyka w dziedzinie zysków niż strat, natomiast u dzieci tendencja jest odwrotna. W związku z tym, że najmłodsze dzieci nie rozumieją pojęcia prawdopodobieństwa, przy podejmowaniu wyborów nie są wrażliwe na zmianę prawdopodobieństwa, a co za tym idzie także na zmianę wartości oczekiwanej. Wśród dzieci najmłodszych na ryzykowne wybory nie miały wpływu ani wielkość wygranej/straty, ani prawdopodobieństwo. U dzieci 9-10-letnich znaczenie miała wyłącznie wielkość wygranej/straty. Natomiast u starszych dzieci (11-13-letnich) oraz osób dorosłych wpływ ma zarówno wielkość wygranej/straty, jak i prawdopodobieństwo, a także ich kombinacja (wartość oczekiwana). (abstrakt oryginalny)

The research investigates how participants' age infl uences the subjective judgements of probability and risky decisions making. 140 people aged 6-22 participated in the study. The results show that 6-7 year-olds were unable to differentiate between probabilities. Only 11-13 years old children appeared to distinguish the variation in probabilities, although only in lotteries in the domain of gains. All the judgements of probabilities were strongly overestimated both in children and adults. The research also shows that age infl uences risk taking. Adults were more risk averse in the domain of gains than losses, while children were more risk averse for losses. Due to the fact that the youngest children did not understand the very concept of probability, their choices were not sensitive to the changes in the probability, and therefore also to the changes of the expected values. Risky choices made by the youngest children were independent from the size of gains/losses or probability, while the choices of 9-10 year-olds were affected only by the size of gains/losses. Among 11-13 yearolds and adults the risky choices were infl uenced by both size of gain/loss and the probability as well as their combination (expected value). (original abstract)
Pełny tekst
Pokaż
Bibliografia
Pokaż
  1. Acredolo, C., O'Connor, J., Banks, L., & Horobin, K. (1989). Children's ability to make probability estimates: Skills revealed through application of Anderson's functional measurement methodology. Child Development, 60(4), 933-945.
  2. Attneave, F. (1953). Psychological probability as a function of experienced frequency. Journal of Experimental Psychology, 46, 81-86.
  3. Gruszczyk-Kolczyńska, E., & Zielińska, E. (1997). Dziecięca matematyka, Edukacja matematyczna dzieci w domu, w przedszkolu i szkole. Warszawa: WSiP.
  4. Kahneman, D., & Tversky, A. (1979). Prospect theory: An analysis of decision under risk. Econometrica, 47, 263-291.
  5. Kirkham, N.Z., Slemmer, J.A., & Johnson, S.P. (2002). Visual statistical learning in infancy: Evidence for a domain general learning mechanism. Cognition, 83, B35-B42.
  6. Levin, I.P., Weller, J.A., Pederson, A.A., & Harshman, L.A. (2007). Age-related differences in adaptive decision making: Sensitivity to expected value in risky choice. Judgment and Decision Making, 2, 225-233.
  7. Lichtenstein, S., Slovic, P., Fischhoff, B., Layman, M., & Combs, B. (1978). Judged frequency of lethal events. Journal of Experimental Psychology: Human Learning and Memory, 4, 551-578.
  8. Nikiforidou, Z., & Pange, J. (2007). Can probability combinations/estimations be assessed in preschoolers with the use of computers (powerpoint)? W: IASE Satellite Conference on Assessing Student Learning in Statistics.
  9. Nikiforidou, Z., & Pange, J. (2011). Risk taking and probabilistic thinking in preschoolers. W: Proceedings of CERME (Vol. 7).
  10. von Neumann, J., & Morgenstern, O. (1944). Theory of games and economic behavior. Princeton: Princeton University Press.
  11. Oszwa, U. (2006). Rozwój i ocena umiejętności matematycznych dzieci sześcioletnich. Centrum Metodyczne Pomocy Psychologiczno-Pedagogicznej, Warszawa.
  12. Piaget, J., & Inhelder, B. (1975). The origin of the idea of chance in children. (Trans L. Leake, P. Burrell & HD Fishbein). WW Norton.
  13. Schaffer, H.R. (2008). Psychologia dziecka. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
  14. Tyszka, T. (1999). Psychologiczne pułapki oceniania i podejmowania decyzji. Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.
  15. Weller, J.A., Levin, I.P., & Denburg, N.L. (2011). Trajectory of risky decision making for potential gains and losses from ages 5 to 85. Journal of Behavioral Decision Making, 24, 331-344.
  16. Xu, F., & Garcia, V. (2008). Intuitive statistics by 8-month-old infants. Proceedings of the National Academy of Sciences, 105(13), 5012-5015.
  17. Zacłona, Z. (2014). Edukacja dla przyszłości. Uczymy się uczyć poznając siebie i świat. Program nauczania dla edukacji wczesnoszkolnej. Nowy Sącz: Fundacja Europa +.
Cytowane przez
Pokaż
ISSN
1733-0092
Język
pol
URI / DOI
http://dx.doi.org/10.7206/DEC.1733-0092.84
Udostępnij na Facebooku Udostępnij na Twitterze Udostępnij na Google+ Udostępnij na Pinterest Udostępnij na LinkedIn Wyślij znajomemu