BazEkon - Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie

BazEkon home page

Meny główne

Autor
Kamińska Joanna (Uniwersytet Pedagogiczny im. Komisji Edukacji Narodowej)
Tytuł
Turystyka etniczna w Peru w opinii polskich turystów
Ethnic Tourism in Peru in the Eyes of the Polish Tourists
Źródło
Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia Geographica, 2021, t. 17, s. 79-111, bibliogr. 43 poz.
Słowa kluczowe
Turystyka, Turystyka etniczna, Badanie opinii
Tourism, Ethnic tourism, Opinion research
Uwagi
streszcz., summ.
Kraj/Region
Peru
Peru
Abstrakt
Etnoturystyka jest jednym z tych rodzajów podróżowania, które w ostatnim czasie stają się coraz bardziej popularne wśród turystów pochodzących z całego świata. Peru jest natomiast krajem, gdzie rozwija się ona wyjątkowo szybko, dzięki jego ogromnej różnorodności kulturowej i etnicznej. Mimo iż powszechnie turystyka etniczna utożsamiana jest z alternatywną formą rekreacji, opartą na ideach zrównoważonego rozwoju, to nie da się ukryć, że poza wieloma niewątpliwymi korzyściami, wywołuje ona także mnóstwo szkód, głównie za sprawą tzw. masowych turystów, którzy często nie traktują odwiedzanych grup z należytym szacunkiem, sprowadzając je do poziomu wyłącznie "atrakcji turystycznej". Bazując na dostępnych materiałach źródłowych oraz danych statystycznych przeanalizowano zarówno pozytywne, jak i negatywne skutki etnoturystyki dla peruwiańskich społeczności indiańskich, takie jak np. asymilacja kulturowa, komercjalizacja, makdonaldyzacja, rozwijanie się tzw. marketingu dzikości, różnego rodzaju patologii i nierówności społecznych, czy utrwalanie błędnych i krzywdzących stereotypów na temat Indian. Okazuje się, że nie jest możliwe jednoznaczne sklasyfikowanie turystyki etnicznej jako "dobrej" bądź "złej" w odniesieniu do ludności recepcyjnej. Postrzeganie tego zagadnienia jest bowiem stosunkowo subiektywne i może zależeć od wielu czynników. W związku z tym zdecydowano się na zapytanie polskich podróżnych co myślą na ten temat. Sprawdzono również, czy posiadają oni wiedzę o negatywnym i pozytywnym wpływie etnoturystyki na ludność miejscową. Ustalono, czy zdają sobie oni sprawę z zagrożeń oraz zalet wynikających z rozwoju tego rodzaju turystyki w Peru oraz czy dostrzegli jego niekorzystny bądź pozytywny wpływ na miejscowych mieszkańców. Analiza zależności pomiędzy stopniem świadomości respondentów, a ich opinią pozwoliła na wyciągnięcie ogólnych wniosków dotyczących rzeczywistej sytuacji wywołanej przez rozwój turystyki etnicznej w Peru.

Ethno-tourism is one of those types of travel that have recently become increasingly popular among tourists coming from all over the world. Peru, on the other hand, is a country where it is developing extremely fast, thanks to its great cultural and ethnic diversity. Although ethnic tourism is commonly identified as an alternative form of recreation based on the idea of sustainable development, there is no denying that, apart from its many undoubted benefits, it also causes a lot of damage, mainly due to the so-called mass tourism, which often does not treat the visited groups with due respect, reducing them to the level of a mere "tourist attraction". Based on the available source materials and statistical data, both positive and negative effects of ethno-tourism on Peruvian Indian communities have been analysed, such as cultural assimilation, commercialisation, McDonaldization, development of the so-called wilderness marketing, various types of pathologies and social inequalities, or consolidation of false and harmful stereotypes about Indians. It turns out that it is not possible to unambiguously classify ethnic tourism as "good" or "bad" in relation to the reception population. The perception of this issue is relatively subjective and may depend on many factors. Therefore, it was decided to ask Polish travellers what they think about it. It was also checked whether they have knowledge about the negative and positive influence of ethno-tourism on the local population. It was determined whether they were aware of the risks and advantages arising from the development of this type of tourism in Peru and whether they perceived its negative or positive impact on the local population. The analysis of the relationship between the respondents' degree of awareness and their opinion allowed general conclusions to be drawn about the actual situation caused by the development of ethnic tourism in Peru.(original abstract)
Pełny tekst
Pokaż
Bibliografia
Pokaż
  1. Agung, W., Anand, M., Bhardan, S., Ilanos, D., Nosher, A. (2010). Peru's tourism cluster. Boston: Institute For Strategy And Competitiveness.
  2. Arellano, A. (2011). Tourism in poor regions and social inclusion: the porters of the Inca Trail to Machu Picchu. World Leisure Journal 53(2), 104-118.
  3. Baud, M., Ypeij, A. (2009). Cultural tourism in Latin America. The politics of space and imagery. Lejda: Wydawnictwo Brill.
  4. Bloch, N. (2013). Prawdziwy dzikus - czyli zgubna wiara w utopię autentyczności. Pozyskano z: https://post-turysta.pl/artykul/Prawdziwy-dzikus%E2%80%93czyli-zgubna-wiaraw-utopie-autentycznosci
  5. Buczkowska, K. (2008). Turystyka kulturowa: przewodnik metodyczny. Poznań: Akademia Wychowania Fizycznego.
  6. Buczkowska, K. (2013). Czy możliwa jest etyczna turystyka kulturowa? Pozyskano z: https://post-turysta.pl/artykul/czy-mozliwa-jest-etyczna-turystyka-kulturowa
  7. Chaparro Ortiz de Zevallos, A. (2008). Los Yagua en el contexto del turismo étnico. La construcción de la cultura para el consumo en el caso de Nuevo Perú. Anthropologia 26, 113-142.
  8. Ćwiklińska, J. (2009). Turystyka i kultura - od komercjalizacji do dialogu kultur. W: A. Stasiak (red.), Kultura i turystyka - razem ale jak. Łódź: Wydawnictwo WSTH.
  9. Czerny, M. (2003). Rozwój lokalny a procesy globalizacji w Ameryce Łacińskiej. W: F. Rodríguez (red.), Ameryka Łacińska - rozumem i sercem. Warszawa: Wydawnictwo CESLA.
  10. Fuller, N. (2009). Turismo y cultura: entre el entusiasmo y el recelo. Lima: Fondo Editorial de la Pontificia Universidad Católica del Perú.
  11. Goodwin, H. (2007). Indigenous tourism and poverty reducion. W: R. Butler, T. Hinch (red.), Tourism and Indigenous Peoples: Issues and Implications. Abingdon-on-Thames: Routledge.
  12. Gritzner, Ch.F., Gritzner, Y. (2004). Modern world nations - Peru. Filadelfia: Chelsea House Publishers.
  13. Hill, M.D. (2007). Contesting Patrimony: Cusco's mystical tourist industry and the politics of incaismo. Ethnos 72(4), 433-460.
  14. Hoffmann, B. (2012). Turystyka etniczna, a doświadczenie kulturowej inności. Studia Etnologiczne i Antropologiczne 1, 153-166.
  15. Hunefeldt, Ch. (2004). A brief history of Peru. San Diego: University of California.
  16. Jędrysiak, T. (2008). Turystyka kulturowa. Warszawa: Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne.
  17. Kalicki, P., Kalicki, T., Kittel, P. (2014). Osadnictwo prekolumbijskie na pustyni: badania geoarcheologiczne w Lomas de Lachay, Środkowe wybrzeże, Peru. W: T. W. Pyrcz, W. Kudła (red.), Przyroda i kultura Peru. Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego.
  18. Kania, M. (2010). Prekolumbijski image Peru. Rola archeologii i dziedzictwa inkaskiego w kształtowaniu peruwiańskiej tożsamości narodowej. Kraków: Universitas.
  19. Kofman, J. (red.) (1991). Encyklopedia Popularna PWN. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
  20. Kurek, W., Mika, M. (2007). Turystyka jako przedmiot badań naukowych. W: W. Kurek (red.), Turystyka. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
  21. Lisocka-Jaegermann, B. (2003a). Turystyka etniczna w Ameryce Łacińskiej. Przegląd problematyki badawczej. W: A. Kowalczyk (red.), Prace i studia geograficzne Tom 32 - Geografia turyzmu. Warszawa: Wydział geografii i studiów regionalnych Uniwersytetu Warszawskiego.
  22. Lisocka-Jaegermann, B. (2003b). Rękodzieło ludowe w strategiach społeczno-gospodarczych społeczności lokalnych. W: F. Rodríguez (red.), Ameryka Łacińska rozumem i sercem.Warszawa: Wydział geografii i studiów regionalnych Uniwersytetu Warszawskiego.
  23. Lizcano Fernández, F. (200). Composición étnica de las tres áreas culturales del continente americano al comienzo del siglo XXI. Convergencia. Revista de Ciencias Sociales 12(38), 185-232.
  24. Moseley M.E. (1992). The Incas and their ancestores. The Archaeology of Peru. Londyn: Thames & Hudson.
  25. Nicacio, Ch. (2017). Turismo rural comunitario: una tentadora alternativa para futuros emprendedores. Innovag 2, 49-55.
  26. Owsianowska, S. (2013). Turystyka w służbie stereotypów. Pozyskano z: https://post-turysta.pl/artykul/turystyka-w-sluzbie-stereotyp%C3%B3w
  27. Pereiro Pérez, X. (2013). Los efectos del turismo en las culturas indígenas de América Latina. Revista Española de Antropología Americana 43(1), 155-174.
  28. Peru 7. (2019). Nowy Jork Lonely Planet.
  29. Podemski, K. (2005). Socjologia podróży. Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM.
  30. Posern-Zieliński, A. (1983). Kultura ludowa Peru. Jej treść formy i interpretacje. Etnografia Polska 27(1), 153-172.
  31. Posern-Zieliński, A. (1985). Kraina Inkarri. Szkice etnologiczne o Peru. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich.
  32. Posern-Zieliński, A. (red.) (2000). Wielka Encyklopedia Geografii Świata Tom 18 - Świat grup etnicznych. Poznań: Wydawnictwo Kurpisz.
  33. Przecławski, K. (2004). Człowiek a turystyka: zarys socjologii turystyki. Kraków: Albis.
  34. Toselli, C. (2006). Algunas reflexiones sobre el turismo cultural. Pasos revista de turismo y patrimonio cultural 4(2), 175-182.
  35. Thorp, R., Paredes, M. (2010). Ethnicity and the persistence of inequality: the case of Peru. Basingstoke: Palgrave Macmillan.
  36. Vilímková, O. (2015). Turismo vivencial - presentación de actividades y su impacto en la vida de algunas comunidades andinas en Perú. ELOHI 7, 75-100.
  37. von Rohrscheidt, A.M. (2008). Turystyka kulturowa: fenomen, potencjał, perspektywy. Gniezno: Wydawnictwo KMB Druk.
  38. Yang, L., Wall, G. (2009). Ethnic tourism: a framework and an application. Tourism Management, 30, 559-570.
  39. III Censco de comunidades nativas 2017. Resultados Definitivos. Tomo I. (2018). Lima: Instituto Nacional de Estadística e Informática (INEI).
  40. Compendio Estadístico Perú 2019: 22. Turismo. (2019). Lima: Instituto Nacional de Estadística e Informática (INEI).
  41. Los pueblos indígenas de América Latina - Abya Yalay la Agenda 2030 para el Desarrollo Sostenible. Tensiones y desafíos desde una perspectiva territorial. (2020). Santiago: Comisión Económica para América Latina y el Caribe (CEPAL). Perú: compendio de cifras de turismo. (2019). Lima: Ministerio de Comercio Exterior y Turismo (MINCETUR).
  42. Plan Estratégico Nacional de Turismo 2025 (PENTUR). (2015). Lima: Ministerio de Comercio Exterior y Turismo (MINCETUR).
  43. UNWTO Tourism Highlights 2019 Edition. (2019). Madryt: World Tourism Organization (UNWTO).
Cytowane przez
Pokaż
ISSN
2449-9056
Język
pol
URI / DOI
https://doi.org/10.24917/20845456.17.6
Udostępnij na Facebooku Udostępnij na Twitterze Udostępnij na Google+ Udostępnij na Pinterest Udostępnij na LinkedIn Wyślij znajomemu