BazEkon - Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie

BazEkon home page

Meny główne

Autor
Bonder-Nowakowska Elżbieta (Uniwersytet Przyrodniczy we Wrocławiu), Hachoł Justyna (Uniwersytet Przyrodniczy we Wrocławiu)
Tytuł
Zmiany w zbiorowiskach naczyniowych roślin wodnych jako czynnik ryzyka ekologicznego w regulowanych i konserwowanych ciekach
Changes of Aquatic Vascular Plant Communities as an Ecological Risk Factor in the Watercourses after Regulation and Maintenance Works
Źródło
Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich, 2011, nr 1, s. 263-273, bibliogr. 9 poz.
Słowa kluczowe
Bezpieczeństwo ekologiczne, Sytuacja ekologiczna, Gospodarka wodna, Użytkowanie zasobów wodnych, Ochrona roślin
Environmental security, Ecological situation, Water management, Use of water resources, Plant protection
Uwagi
streszcz., summ.
Abstrakt
W pracy przedstawiono czynniki ryzyka ekologicznego w wykonawstwie robót regulacyjnych i konserwacyjnych na małych i średnich ciekach nizinnych. Do czynników tych należą zdarzenia związane z realizacją robót, które mają wpływ na stan ekologiczny cieku, prawdopodobieństwo wystąpienia tych zdarzeń oraz ich konsekwencje w postaci niekorzystnych zmian ekologicznych w korytach cieków. Na podstawie zaobserwowanych reakcji naczyniowych roślin wodnych na działania techniczne w korycie rzeki, dokonano szczegółowej oceny jednego z tych czynników - zmian ekologicznych w korycie cieku. Badania terenowe pro-wadzono w latach 2007-2008, na 44 odcinkach nizinnych cieków Dolnego Śląska. Były one zlokalizowane w korytach uregulowanych lub konserwowanych oraz na odcinkach nieprzekształconych w wyniku działań antropogenicznych. Badania obejmowały identyfikację występujących w korycie gatunków naczyniowych roślin wodnych oraz określenie stopnia pokrycia przez nie dna. Badania wykazały, że wykonanie robót zarówno regulacyjnych jak i konserwacyjnych miało niekorzystny wpływ na skład gatunkowy naczyniowej roślinności wodnej. W większości przypadków usunięte w wyniku robót gatunki nie od-tworzyły swego udziału w korytach przekształconych. Na niektórych odcinkach koryt obserwowano zagęszczenie gatunku mniejsze niż na odcinku nieobjętym działaniami technicznymi. Tylko w nielicznych przypadkach zagęszczenie danego gatunku na porównywanych odcinkach cieków było podobne. Wyniki te wskazują, że rozpatrywany w pracy czynnik ryzyka - ekologiczne skutki wykonania robót - kształtuje się na ogół na wysokim poziomie. Konsekwencją tego jest wysoki poziom ryzyka ekologicznego w przekształcanych ciekach. Z tego powodu każdy projekt związany z ingerencją techniczną w koryto cieku powinien mieć opracowany plan zarządzania ryzykiem ekologicznym.(abstrakt oryginalny)

This paper presents the ecological risk factors related to the watercourses regulation and maintenance works on the small and medium-sized lowland watercourses found in Lower Silesia. These factors include: occurrences related to the execution of regulation and maintenance works, which have an impact on the ecological condition of the watercourses, probability of these occurrences and their consequences in the form of adverse ecological changes in the river beds. Based on the observed responses of aquatic vascular plants species to the technical interference on a watercourse's bed, a detailed assessment of one of these factors - ecological changes in the watercourse's bed was made. Field studies were conducted during 2007-2008 on 44 sections of various unregulated, conserved and regulated watercourses. Research included identifying the species of aquatic macrophytes found in the streambed as well as determining the degree of coverage. The field studies showed, that the regulation and maintenance works had an adverse impact on the aquatic plant species composition. In most cases species removed during the technical interference did not regenerate. In some transformed study sections the plant species abundant was lower than on the unregulated transects. Only in rare cases the plant species abundant in the compared study sections was similar. The results show, that in this paper examined risk factor - ecological effects of works, is generally at a high level. The consequence is a high level of ecological risk in the transformed watercourses. Therefore for each project related to technical interference in the watercourse's bed the ecological risk management plan should be drawn up.(original abstract)
Pełny tekst
Pokaż
Bibliografia
Pokaż
  1. Biggs B. J. F. 1996. Hydraulic habitat of plants in streams. Regulated Rivers: Research and M yroda Technologie 3,3, #80. anagement 12: 131-144.
  2. Collier K. J. 2002. Effects of flow regulation and sediment flushing on instream habitat and benthic invertebrates in a New Zeland River influenced by a volcanic eruption. River Research and Application 18: 213-226.
  3. Dyrektywa 2000/60/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 października 2000 r. ustanawiająca ramy wspólnotowego działania w dziedzinie polityki wodnej, Dz.Urz. WE 327 z 22.12.2000.
  4. Faliński J.B. 2001. Przewodnik do długoterminowych badań ekologicznych. Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa, S. 672.
  5. Kłosowski S., Kłosowski G. 2007. Rośliny wodne i bagienne. Multico Oficyna Wydawnicza. Warszawa. S. 336.
  6. Pritchard C.L. 2002. Zarządzanie ryzykiem w projektach. Teoria i praktyka. WIG-PRESS. Warszawa S. 346.
  7. Sand-Jensen K. 1997. Macrophyte as biological engineers in the ecology of Danish streams. Freshwater Biology. Priorities and Development in Danish Research. The Freshwater Bio- logical Laboratory, University of Copenhagen and G.E.C. Gad Publishers Ltd., Copenha- gen: 74-101.
  8. Sand-Jensen K. 1998. Influence of submerged macrophytes on sediment composition and near-bed flow in lowland streams. Freshwater Biology 39/4: 663-679.
  9. Vereecken H., Baetens J., Viaene P., Mostaert F., Meire P. 2006. Ecological management of aquatic plants: effects in lowland streams. Hydrobiologia 570: 205-210.
Cytowane przez
Pokaż
ISSN
1732-5587
Język
pol
Udostępnij na Facebooku Udostępnij na Twitterze Udostępnij na Google+ Udostępnij na Pinterest Udostępnij na LinkedIn Wyślij znajomemu