BazEkon - Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie

BazEkon home page

Meny główne

Autor
Świderska Gertruda Krystyna (Szkoła Główna Handlowa w Warszawie), Krysik Małgorzata (Szkoła Główna Handlowa w Warszawie)
Tytuł
Zasoby środowiskowe jako element kosztów wytworzenia wyrobów
Environmental resources as an element of the cost of manufacturing products
Źródło
Kwartalnik Nauk o Przedsiębiorstwie, 2024, nr 4, s. 17-28, bibliogr. 25 poz.
Słowa kluczowe
Zasoby naturalne, Rachunkowość finansowa, Standardy rachunkowości
Natural resources, Financial accounting, Accounting standards
Uwagi
Klasyfikacja JEL: L21, M41, M48, O44, O13, Q51, Q53, Q56
streszcz., summ.
Abstrakt
Zrównoważony rozwój wymaga uwzględnienia zasobów środowiskowych w kształtowaniu cen i wycenie produktów. Celem artykułu jest przedstawienie koncepcji wyceny wyrobów obejmującej wykorzystane zasoby środowiskowe. Wyrób, który ma gorszy wpływ na środowisko, powinien kosztować więcej niż odpowiednik, który wyrządza mniej szkód. Zmianę sposobu myślenia kupujących można uzyskać poprzez bezpośrednie wykorzystanie mechanizmów rynkowych. Kupujący produkty wpływające negatywnie na środowisko powinni zapłacić więcej. W odpowiedzi na postawione pytanie badawcze: "Czy koszty wykorzystanych zasobów środowiskowych mogą być, zgodnie ze standardami rachunkowości finansowej, brane pod uwagę przy ustalaniu kosztu wytworzenia wyrobów?" stwierdzono, że ich uwzględnienie jest możliwe przy spełnieniu określonych warunków. Podstawowym warunkiem uwzględnienia tych kosztów w wartości wyrobów jest sprawdzenie, czy będzie można sprzedać wytworzone wyroby po cenie, która pokryje koszty ich wytworzenia i zapewni zysk. Na przykładzie przedsiębiorstwa produkującego tkaniny lniane zaprezentowano sposób podejścia do ustalania kosztów wytworzenia wyrobów wskazując na możliwość potraktowania kosztów zewnętrznych, będących następstwem nieracjonalnego korzystania z zasobów środowiskowych tak, jak kosztów będących konsekwencją niewykorzystanych zdolności produkcyjnych i strat produkcyjnych. Zgodnie z Europejskim Zielonym Ładem Unia Europejska powinna przekształcić się w nowoczesną, zasobooszczędną i konkurencyjną gospodarkę, gdzie nastąpi oddzielenie wzrostu gospodarczego od zużycia zasobów. Mniejsze zużycie zasobów i mniejszy negatywny wpływ na środowisko można osiągnąć poprzez zobowiązanie firm do raportowania działań w obszarze środowiska. Koncentracja na raportowaniu nie wpływa jednak na rzeczywistą potrzebę zmian sposobu myślenia i zachowań kupujących produkty oraz zarządzających przedsiębiorstwami. Zmianę sposobu myślenia kupujących można uzyskać poprzez bezpośrednie wykorzystanie mechanizmów rynkowych. Wyższy koszt planety powinien przekładać się na wyższą cenę dla klienta. Kiedy standardy rachunkowości finansowej na to pozwolą?

Sustainable development requires the consideration of envi-ronmental resources in product pricing and assessment. The aim of this article is to present the concept of product pricing that takes into account the environmental resources used. A product that has a worse environmental impact should cost more than an equivalent that causes less damage. A change in the mindset of buyers can be achieved through the direct use of market mechanisms. Buyers of products that have a negative impact on the environment should pay more. In response to the research question: 'Can the cost of environmental resources used be included in the cost of products according to financial accounting standards?', it was found that their inclusion is possible under certain conditions. The basic condition for including these costs in the value of products is to check whether it will be possible to sell the manufactured products at a price that covers the cost of their production and ensures a profit. Using the example of a company producing linen fabrics, the approach to determining the cost of manufacturing products was presented, showing the possibility of treating external costs resulting from the use of environmental resources in an inap-propriate manner as costs resulting from unused production capacity and production losses. The European Green Deal aims to transform the European Union into a modern, resource-efficient and competitive economy where economic growth is decoupled from resource use. Reducing resource consumption and environmental impacts can be achieved by requiring companies to report on their environmental performance, but focusing on reporting does not address the real need for a change in the mindset and behavior of product buyers and company managers. A change in the mindset of buyers can be achieved through the direct use of market mechanisms. Higher planetary costs should be ref lected in a higher price to the customer. When will financial accounting standards allow this?(original abstract)
Dostępne w
Biblioteka SGH im. Profesora Andrzeja Grodka
Biblioteka Główna Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach
Pełny tekst
Pokaż
Bibliografia
Pokaż
  1. Bagliani M., Martini F. [2012], A joint implementation of ecological footprint methodology and cost accounting techniques for measuring environmental pressures at the company level, "Ecological Indicators", vol. 16, s. 148-156.
  2. Block S., Emerson J. W., Esty D. C., de Sherbinin A., Wendling Z. A., Kurczynski K., Lin F., Xu C., Wu N., Harwood J., Oliva E., Cheung S., Desai A., Cheung S., Hu T., Yun J., Gibson J., Rotman P., Yu A., Desai A., Tarver N.-R., Browning P., Osuna M., Luong Q., Lin F. [2024], 2024 Environmental Performance Index, Yale Center for Environmental Law & Policy, New Haven, CT, epi.yale.edus (data dostępu: 20.08.2024).
  3. Brundtland G. H. [1987], Our Common Future (Raport Brundtland), Oxford University Press, Oxford, s. 14.
  4. Burritt R. L., Schaltegger S. [2000], Contemporary Environmental Accounting, Greenleaf Publishing, Sheffield.
  5. Doorasamy M., Garbharran H. L.[2015], Assessing the Use of Environmental Management Accounting as a Tool to Calculate Environmental Costs and Their Impact on a Company's Environmental Performance, "International Journal of Management Research and Business Strategy", vol. 4 (1), s. 35-52.
  6. Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/2464 z dnia 14 grudnia 2022 r. w sprawie zmiany rozporządzenia (UE) nr 537/2014, dyrektywy 2004/109/WE, dyrektywy 2006/43/WE oraz dyrektywy 2013/34/UE w odniesieniu do sprawozdawczości przedsiębiorstw w zakresie zrównoważonego rozwoju (CSRD), s. L 322/16.
  7. Fichter K., Loew T., Seidel E. [2013], Betriebliche Umweltkostenrechnung: Methoden und praxisegerechte Weiterentwicklung, Springer Gabler, Wiesbaden.
  8. Hołuj A. [2018], Ekonomiczne i ekologiczne efekty zewnętrzne w planowaniu przestrzennym,"Folia OeconomicaActa Universitatis Lodziensis", nr 4 (336), s. 144-145.
  9. Kareiva P., Watts S., McDonald R., Boucher T. M. [2007], Domesticated nature: Shaping landscapes and ecosystems for human welfare, "Science", vol. 316 (5833), s. 1866-1869.
  10. Kibert Ch. J. [2016], Sustainable Construction: Green Building Design and Delivery, John Wiley & Sons, Hoboken, New Jersey, s. 82.
  11. Kowalski A. [2015], Ekonomia środowiska, Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa, s. 92.
  12. Kozłowski M. [2011], Zasoby naturalne i ich ochrona, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa, s. 134.
  13. Law J. [2016], A Dictionary of Accounting, Oxford University Press.
  14. Odum E. P. [1971], Fundamentals of Ecology, John Wiley & Son, New York, s. 102.
  15. Ostrom E. [1990], Governing the Commons: The Evolution of Institutions for Collective Action, Princeton University Press, Princeton, s. 55.
  16. Ptak M. [2013], Metody internalizacji kosztów zewnętrznych związanych z emisją gazów cieplarnianych, "Prace Naukowe Uniwersytetu Wrocławskiego", nr 297, Wrocław, s. 276-279.
  17. Reddy V. R., Kurian M., Ardakanian R. [2015], Life cycle Cost Approach for Management of Environmental Resources, Springer, Heidelberg, DOI 10.1007/978-3-319-06287-7.
  18. Rozporządzenie (WE) nr 1606/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 19 lipca 2002 r. w sprawie stosowania międzynarodowych standardów rachunkowości (Dz.U. L 243 z 11.9.2002), s. 1-4, s. 37-41.
  19. Szadziewska A. [2012], Klasyfikacja i ujmowanie kosztów środowiskowych przedsiębiorstwa w sprawozdaniach zewnętrznych, "Zeszyty Teoretyczne Rachunkowości", nr 65 (121), s. 45-70.
  20. Szadziewska A., Majchrzak I., Remlein M., Szychta A. [2021], Rachunkowość zarządcza a zrównoważony rozwój przedsiębiorstwa, IUS Publicum Instytut Prawa Gospodarczego, Katowice, s. 128-131.
  21. Świderska G. K. [2017], Koszt wytworzenia jako podstawa wyceny produktów, Stowarzyszenie Księgowych w Polsce, Warszawa, rozdział 3.
  22. Świderska G. K., Krysik M. [2024], Od tradycyjnego rachunku kosztów do nowoczesnego controllingu kosztów, Difin, Warszawa, s. 10-11, s. 53-66.
  23. Wendisch N., Heupel T. [2005], Implementing Environmental Cost Accounting in Small and Medium-Sized Companies, w: Rikhardsson P. M., Bennett M., Bouma J.J., Schaltegger S. (red.), Implementing Environmental Management Accounting: Status and Challenges, Springer, s. 193-215.
  24. Wilson E. O. [1988], Biodiversity, Harvard University Press, Cambridge, s. 121.
  25. Wojciechowski T. [2010], Ekologia i ochrona środowiska, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa, s. 45.
Cytowane przez
Pokaż
ISSN
1896-656X
Język
pol
URI / DOI
https://doi.org/10.33119/KNoP.2024.74.4.2
Udostępnij na Facebooku Udostępnij na Twitterze Udostępnij na Google+ Udostępnij na Pinterest Udostępnij na LinkedIn Wyślij znajomemu